Hiểu để sống xứng đáng

Hiểu để sống xứng đáng

Ông Hoàng Thanh Thụy kể về ngày tù nhân được trao trả sau khi Hiệp định Paris được ký kết. “Chúng tôi ùa ra vui sướng. Ai cũng gầy gò, xanh xao. Có người đi không vững. Có người chỉ đi được bằng tay…”, ông Thụy nhớ lại. Về đến chiến khu, nghe tiếng kẻng lấy nước mà anh em lục tục bảo nhau đi khiêng cơm, rồi bấm nhau cười: À, mình đang ở nhà rồi! Đêm tự do đầu tiên là đêm ông Thụy không sao quên được. 16 đồng chí tuổi mới 19, đôi mươi đã chết ngay dưới suối. Họ không chết vì đạn mà chết vì no sau cái đói triền miên. Anh chiến sĩ trẻ Đinh Đức Dũng (quê ở Quế Sơn, Quảng Nam) lúc chết dưới suối, người lạnh ngắt, miệng còn ứ đầy cơm. Ông Thụy và đồng đội đã đứng lặng người đi rất lâu bên bờ suối. “Dũng ơi, tại sao anh không an táng em ở đảo mà lại phải chôn cất em ở nơi này?”. Một câu hỏi, một nỗi day dứt cứ ám ảnh ông trong từng giấc ngủ, bởi cuộc chiến quá khắc nghiệt. Trước đó, Dũng còn thổ lộ với ông về nụ hôn của một cô gái hàng xóm trao cho anh trước lúc lên đường mà anh chưa kịp đáp trả. Và Dũng đã không còn cơ hội để thực hiện ý định ấy nữa…

Những giọt nước mắt của các bạn trẻ hôm nay đã rơi trong những câu chuyện kể từ quá khứ bởi các chứng nhân lịch sử. “Các chú, các bác đã sống và chiến đấu thật bi hùng để có ngày hôm nay. Vì vậy, chúng mình phải sống sao cho xứng đáng”, Bùi Thị Diễm (27 tuổi, cán bộ Cục Hải quan Đà Nẵng) thổ lộ. Kết thúc buổi giao lưu, ông Thụy nhắn nhủ: “Hiểu quá khứ là để nhắc nhở rằng mình đã vay quá khứ nhiều lắm, để sống sao cho xứng đáng. Nếu là con chim, chiếc lá/ Thì chim phải hót, chiếc lá phải xanh/ Lẽ nào vay mà không có trả/ Sống là cho, đâu chỉ nhận riêng mình”