HỒ KAN LỊCH – NGƯỜI CON GÁI PA KÔ VIẾT NÊN HUYỀN THOẠI GIỮA NÚI RỪNG TRỊ - THIÊN

HỒ KAN LỊCH – NGƯỜI CON GÁI PA KÔ VIẾT NÊN HUYỀN THOẠI GIỮA NÚI RỪNG TRỊ - THIÊN

Giữa đại ngàn Trường Sơn, nơi những dãy núi nối tiếp nhau và những bản làng nằm nép mình giữa màu xanh của cây rừng, đã từng có một người con gái Pa Kô lớn lên trong những năm tháng đất nước chìm trong chiến tranh. Tuổi trẻ của Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Hồ Kan Lịch không có những ngày tháng bình yên như tuổi trẻ hôm nay. Không có những con đường đến trường trong tiếng cười, không có những ước mơ giản dị về một mái nhà và cuộc sống yên lành. Tuổi thơ và tuổi thanh xuân của bà gắn với núi rừng, với những bản làng bị bom đạn cày xới và với một quyết tâm mãnh liệt: bảo vệ quê hương, bảo vệ đồng bào và góp sức mình cho ngày đất nước được tự do.

Hồ Kan Lịch sinh năm 1943, là người dân tộc Pa Kô, quê ở xã Hồng Bắc, huyện A Lưới, tỉnh Thừa Thiên Huế. Bà sinh ra trong một vùng đất giàu truyền thống cách mạng, nơi đồng bào các dân tộc đã phải trải qua những năm tháng chiến tranh vô cùng khốc liệt. Từ khi còn rất trẻ, bà đã tham gia hoạt động cách mạng và trở thành một nữ du kích gan dạ trên chiến trường Trị - Thiên. Đối với cô gái Pa Kô ấy, cầm súng không phải để tìm kiếm vinh quang mà bởi bà hiểu rằng nếu không đứng lên, bản làng, gia đình và những người mình yêu thương sẽ tiếp tục phải chịu cảnh đau thương do chiến tranh gây ra.

Những năm tháng chiến đấu đã tôi luyện Hồ Kan Lịch từ một cô gái miền núi trở thành một nữ chiến sĩ có bản lĩnh đặc biệt. Giữa núi rừng hiểm trở, bà cùng đồng đội tổ chức chiến đấu, bám đất, bám làng, dựa vào địa hình rừng núi để chống lại quân địch. Với người dân vùng cao, núi rừng không chỉ là nơi sinh sống mà còn là quê hương, là ký ức, là máu thịt. Chính vì vậy, mỗi con đường mòn, mỗi vạt rừng, mỗi khe suối đều trở thành một phần của cuộc chiến đấu bảo vệ quê hương.

Điều đáng khâm phục ở Hồ Kan Lịch là sự mạnh mẽ của một người phụ nữ giữa một cuộc chiến vốn đầy hiểm nguy và khắc nghiệt. Bà không lùi bước trước bom đạn, không sợ hãi trước những cuộc càn quét và cũng không khuất phục trước sức mạnh của đối phương. Có những lúc phải đối diện với hiểm nguy trong gang tấc, bà vẫn bình tĩnh chỉ huy và chiến đấu. Sức mạnh của bà không chỉ đến từ khẩu súng trong tay mà còn đến từ niềm tin rằng mình đang chiến đấu cho chính quê hương mình, cho những người thân yêu của mình và cho một ngày đất nước không còn bóng quân xâm lược.

Trong chiến tranh, lòng dũng cảm không phải là không biết sợ. Lòng dũng cảm là khi biết phía trước có thể là hiểm nguy, thậm chí là cái chết, nhưng vẫn bước tới bởi phía sau mình là quê hương và đồng bào. Hồ Kan Lịch đã nhiều lần lựa chọn như thế. Bà cùng đồng đội bám trụ trên địa bàn, chiến đấu với quân địch, bảo vệ cơ sở cách mạng và góp phần giữ vững phong trào ở vùng núi Trị - Thiên. Những chiến công của bà được tạo nên từ những ngày tháng gian khổ, từ những lần đối mặt với kẻ thù và từ sự kiên trì không mệt mỏi của một người phụ nữ không chịu khuất phục trước chiến tranh.

Nhưng đằng sau hình ảnh một nữ du kích mạnh mẽ là một người con gái mang trong mình tình yêu sâu nặng đối với quê hương. Bà chiến đấu không phải vì muốn trở thành người hùng. Bà chiến đấu vì không muốn nhìn thấy bản làng của mình bị tàn phá, không muốn đồng bào phải sống trong cảnh sợ hãi, mất mát. Đó chính là vẻ đẹp lớn nhất của Hồ Kan Lịch: lòng dũng cảm của bà bắt nguồn từ tình yêu thương.

Tên tuổi Hồ Kan Lịch dần trở thành niềm tự hào của đồng bào Pa Kô và của quân dân Trị - Thiên. Năm 1967, khi mới 24 tuổi, bà được Nhà nước phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân. Đó là sự ghi nhận dành cho một người phụ nữ đã có những đóng góp đặc biệt trong cuộc chiến đấu chống Mỹ, cứu nước. Nhưng nếu chỉ nhìn vào danh hiệu ấy, chúng ta sẽ khó hình dung hết những gì người nữ du kích Pa Kô đã trải qua. Đằng sau hai chữ “Anh hùng” là tuổi trẻ đã gửi lại giữa núi rừng, là những ngày tháng đối mặt với hiểm nguy và là biết bao mất mát mà chiến tranh đã để lại.

Có lẽ điều khiến câu chuyện về Hồ Kan Lịch trở nên lay động lòng người chính là hình ảnh một cô gái rất trẻ nhưng đã mang trong mình một ý chí lớn lao. Khi nhiều cô gái cùng tuổi còn đang nghĩ về gia đình, về tương lai và những ước mơ riêng, Hồ Kan Lịch đã phải lựa chọn một con đường khác. Bà chọn đứng về phía quê hương. Chọn cầm súng. Chọn ở lại với bản làng trong những ngày gian khổ nhất. Và lựa chọn ấy đã khiến tuổi trẻ của bà trở thành một phần của lịch sử dân tộc.

Chiến tranh rồi cũng đi qua. Tiếng súng đã lùi xa, những con đường Trường Sơn hôm nay đã có những đổi thay, những bản làng Pa Kô đã khoác lên mình diện mạo mới. Nhưng ký ức về những năm tháng khói lửa vẫn còn đó. Và trong ký ức ấy, hình ảnh người nữ du kích Pa Kô Hồ Kan Lịch vẫn hiện lên đầy kiêu hãnh: một người con gái nhỏ bé giữa đại ngàn nhưng mang trong mình một ý chí lớn lao; một người phụ nữ đã dùng lòng can đảm để bảo vệ quê hương, dùng sự kiên trung để giữ vững niềm tin và dùng tuổi trẻ của mình để góp phần làm nên ngày đất nước hòa bình.

Ngày hôm nay, thế hệ trẻ Việt Nam được lớn lên trong một đất nước thống nhất. Chúng ta có những mái trường bình yên, có những con đường không còn tiếng bom, có quyền được học tập, được lựa chọn ước mơ và được sống một cuộc đời mà những người đi trước từng phải đánh đổi bằng tuổi trẻ và máu xương mới giành được. Chính vì thế, khi nhìn về những con người như Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Hồ Kan Lịch, chúng ta không thể chỉ nhìn đó như một câu chuyện của quá khứ. Đó là một lời nhắc nhở dành cho hiện tại: hòa bình hôm nay được xây dựng từ sự hy sinh của biết bao thế hệ.

Chúng ta cúi đầu trước người con gái Pa Kô năm nào không phải chỉ để ngợi ca một chiến công, mà để bày tỏ lòng biết ơn đối với một thế hệ đã sống một cuộc đời không tiếc tuổi xuân cho Tổ quốc. Cúi đầu trước những người đã từng đứng giữa mưa bom, bão đạn để chúng ta hôm nay được đứng dưới bầu trời hòa bình. Cúi đầu trước những người đã chấp nhận mất mát riêng để giữ lấy sự sống, quê hương và tương lai cho những thế hệ chưa từng gặp mặt.

Và từ lòng biết ơn ấy, thế hệ trẻ hôm nay xin gửi đến Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Hồ Kan Lịch một lời hứa danh dự của những người con đất Việt: chúng tôi sẽ không quên. Không quên những năm tháng đất nước từng chìm trong khói lửa; không quên những người đã cống hiến tuổi trẻ, sức lực và cả tính mạng cho độc lập, tự do; không quên rằng mỗi ngày được sống trong hòa bình hôm nay đều mang theo một phần máu xương của cha ông.

Chúng tôi hứa sẽ biết trân trọng hòa bình, sống có trách nhiệm với quê hương, cố gắng học tập, rèn luyện và cống hiến bằng khả năng của mình. Chúng tôi có thể không phải cầm súng như thế hệ của bà, nhưng chúng tôi có thể tiếp tục bảo vệ những thành quả mà cha ông đã đánh đổi bằng cả cuộc đời. Bảo vệ bằng tri thức, bằng trách nhiệm, bằng lòng yêu nước và bằng một lối sống xứng đáng với những người đã hy sinh.

Anh hùng Hồ Kan Lịch đã viết nên huyền thoại của mình giữa núi rừng Trị - Thiên bằng lòng dũng cảm của một người con gái Pa Kô và sự kiên trung của một người chiến sĩ cách mạng. Còn thế hệ hôm nay, chúng ta sẽ viết tiếp câu chuyện ấy bằng cách sống sao cho xứng đáng với hòa bình mà bà và biết bao thế hệ đi trước đã trao lại.

Xin được cúi đầu trước bà – trước một người con gái đã gửi lại tuổi xuân cho núi rừng, gửi lại những năm tháng đẹp nhất của đời mình cho Tổ quốc. Và xin được nói bằng tất cả lòng biết ơn của những người con Việt Nam hôm nay: Chúng cháu biết ơn bà. Chúng cháu tự hào về bà. Và chúng cháu xin hứa sẽ không bao giờ quên những người đã làm nên dáng hình đất nước bằng chính tuổi trẻ, lòng dũng cảm và sự hy sinh của mình.