Hồ Mơ- Người thương binh cụt chân tự tay đào đắp 3 km đường

ông đã đi khắp trong nam ngoài bắc, đi bao nhiêu lần cũng không nhớ nữa. Lần này, trong 10 người tiêu biểu của cả huyện Hương Hóa, người ta cũng chỉ chọn mỗi mình ông đi dự.

Tôi nhìn thấy ông mặc chiếc áo thổ cẩm, dáng người nhỏ thó, chân khập khiễng, đi rất nhanh dọc hành lang của hội trường. Ông Hồ Mơ kể, ông đi bộ đội từ năm 1956, qua rất nhiều đơn vị và cuối cùng là tiểu đoàn trưởng K2 chiến đấu trên chiến trường Quảng Trị. Tiểu đoàn của ông hồi đó trăm trận trăm thắng, vì ông đã đưa ra kỷ luật “sắt” không cho phép ai rút quân khi chưa có lệnh ông, nếu không sẽ bị bắn. Tất cả mọi người đều răm rắp tuân theo. Có trận, tiểu đoàn của ông đánh thắng ba tiểu đoàn địch, rồi rút lui đúng lúc, trước khi địch dùng máy bay oanh tạc vùng đất đó đến không còn một cọng cây ngọn cỏ, vì chúng nghĩ chắc phải cả sư đoàn đang đóng quân ở đó.

Vào năm 1969, ông đã bị thương trong một trận đánh vì vướng vào mìn. Ông kể, ông vẫn rất tỉnh táo khi cả chân phải đã dập nát, và ra lệnh cho đồng đội rút quân vì biết còn rất nhiều mìn chưa nổ.

Từ đó, ông được chuyển ra bắc để điều trị vết thương. Khi chân phải bị cưa, mất cả năm trời ông mới tập đi được trên cái chân giả, đau đến nước mắt và mồ hôi cùng túa ra. Giờ thì cái chân ông đã ổn lắm rồi, ông nhanh nhẹn đến mức không ai biết ông đang phải đi lại trên cái chân giả.

Năm 1980, ông nghỉ hưu, về làm chủ tịch xã À Dơi hai năm, rồi nhận cai quản 54 ha rừng ở đồi Phù Nhoi. Hồi đó, xã của ông còn chưa có đường, một mình ông, với cái chân giả, đã dùng cuốc, xẻng đào đắp được hơn ba cây số đường trong hai tháng. Cứ buổi sáng, ông lại đeo bên mình ống nước, ống cơm, dao rựa đi làm đường cả ngày. Một mình ông vật lộn với rừng rú, cuối cùng cũng đã làm được con đường ô tô có thể đi lên được. Nhờ có con đường ấy, bà con dân bản mới đi lại để trồng trọt, kiếm ăn, họ biết ơn ông lắm. Cũng nhờ con đường ấy, ông khai phá được hơn 3 ha ruộng, và trồng bời lời, cao su trên rừng.

Thấy con đường đất mình làm cho bà con thỉnh thoảng lại bị sạt lở, mà sức người không còn đủ để lăn ra đào đắp, ông mua cho thằng con trai một cái xe ủi, lúc đường sạt lở là lái xe ra ủi lại, nên dù mùa mưa hay nắng, đường bao giờ cũng thông.

Ông kể giờ đây ông có 15 con trâu, 30 con bò, 15 con dê và trên dưới 100 con ngan, vịt. Mỗi năm, tổng thu nhập của ông phải lên đến 400 triệu đồng, nhưng ông chỉ giữ lại 50 triệu, còn 350 triệu ông mang ra cứu đói cho bà con, mua trâu bò lợn gà cho họ nuôi đề thoát nghèo...

Ông bảo, được đi dự hội nghị như thế này là vinh dự lớn. Khi trở về, ông phải có trách nhiệm báo cáo ở tỉnh, rồi báo cáo về huyện, về xã rằng ông đã được đi dự hội nghị người có công như thế nào, ông sẽ kể Chủ tịch nước đã nói gì, và Nhà nước ta đã đền ơn đáp nghĩa những người có công như ông ra sao.