HỒ THỊ ĐƠM – KĂN ĐƠM, NỮ ANH HÙNG GIỮA ĐẠI NGÀN A LƯỚI
Giữa đại ngàn Trường Sơn, nơi núi rừng A Lưới từng trải qua những năm tháng chiến tranh dữ dội, có một người phụ nữ Pa Cô mà tên tuổi đã trở thành niềm tự hào của quê hương: Hồ Thị Đơm, thường được gọi thân mật là Kăn Đơm.
Hồ Thị Đơm sinh năm 1940 trong một gia đình có truyền thống cách mạng ở vùng A Lưới, Thừa Thiên Huế. Từ khi còn trẻ, chị đã sớm gắn bó với phong trào cách mạng. Những con đường rừng, khe suối, bản làng của quê hương trở thành một phần quen thuộc trong cuộc đời chị.
Khi mới ở tuổi thiếu niên, Hồ Thị Đơm đã làm nhiệm vụ giao liên, đưa tin và hỗ trợ cán bộ cách mạng. Công việc ấy đòi hỏi sự nhanh nhẹn, mưu trí và lòng can đảm. Giữa núi rừng hiểm trở, người giao liên phải thuộc từng con đường, từng lối mòn và biết cách vượt qua những khu vực nguy hiểm.
Đến năm 1959, khi khoảng 19 tuổi, Hồ Thị Đơm trở thành du kích xã Hồng Hạ. Hai năm sau, chị đảm nhiệm nhiệm vụ Xã đội phó. Từ một cô gái Pa Cô làm giao liên, Kăn Đơm từng bước trở thành một nữ cán bộ, nữ chiến sĩ có nhiều kinh nghiệm chiến đấu và tổ chức lực lượng.
Trong những năm tháng chiến tranh, A Lưới là địa bàn chiến đấu ác liệt. Kăn Đơm đã cùng bộ đội và du kích địa phương tham gia nhiều trận đánh. Đặc biệt, tại trận chiến ở đồi A Bia, một địa danh nổi tiếng của chiến trường A Lưới, chị đã thể hiện sự gan dạ và khả năng chỉ huy. Theo các tư liệu về bà, lực lượng do Kăn Đơm tham gia chỉ huy đã lập được nhiều chiến công; riêng trong trận đồi A Bia, bà được ghi nhận đã diệt và làm bị thương nhiều quân đối phương.
Không chỉ chiến đấu, Hồ Thị Đơm còn vận động nhân dân tham gia xây dựng cơ sở cách mạng, đào hầm, làm công sự, bảo vệ cán bộ và hỗ trợ lực lượng chiến đấu. Bà hiểu rõ từng con đường, khe suối của quê hương và biết tận dụng địa hình núi rừng để phục vụ cuộc đấu tranh.
Theo tư liệu của Quân đội nhân dân, trong những năm chiến đấu, Kăn Đơm đã tham gia hàng trăm trận chiến đấu và lập nhiều thành tích. Những đóng góp ấy khiến tên tuổi của người phụ nữ Pa Cô trở thành một phần đáng nhớ trong lịch sử chiến đấu của vùng A Lưới.
Ngày 20 tháng 12 năm 1994, Hồ Thị Đơm được Nhà nước phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.
Câu chuyện của Kăn Đơm cho chúng ta thấy rằng anh hùng không nhất thiết phải bắt đầu từ những điều lớn lao. Có khi, lòng yêu quê hương bắt đầu từ việc bảo vệ một người dân, đưa một bức thư, dẫn đường cho cán bộ hay kiên trì bám trụ trên chính mảnh đất mình sinh ra.
Giữa đại ngàn A Lưới hôm nay, chiến tranh đã lùi xa. Nhưng câu chuyện về người phụ nữ Pa Cô Hồ Thị Đơm vẫn nhắc thế hệ trẻ biết trân trọng hòa bình và nhớ rằng quê hương luôn được gìn giữ bằng sự hy sinh của rất nhiều con người bình dị.



