HỒ THỊ RA NHƯM

ồThị Ra Nhưm sinh năm 1933 trong một gia đình đông con ở vùng núi phía tây Trường Sơn. Từ thuở nhỏ, bà đã quen với công việc lên rẫy, lấy củi, gùi nước và chăm sóc các em nhỏ khi cha mẹ bận lao động.

Người mẹ của bà luôn dạy rằng ngọn lửa trong bếp không chỉ để nấu cơm mà còn là biểu tượng của sự sum họp và sức sống của cả gia đình. Vì thế, dù cuộc sống khó khăn đến đâu, căn bếp cũng phải luôn đỏ lửa.

Khi chiến tranh lan đến bản làng, nhiều người đàn ông lên đường làm nhiệm vụ, để lại phụ nữ, người già và trẻ nhỏ ở hậu phương. Hồ Thị Ra Nhưm trở thành một trong những người gánh vác nhiều công việc nhất trong bản.

Hằng ngày bà cùng chị em lên rẫy sản xuất, ban đêm lại chuẩn bị lương thực, vá quần áo và chăm sóc những người bị ốm. Những việc làm ấy tuy bình dị nhưng góp phần giúp bản làng vượt qua giai đoạn khó khăn.

Bà luôn nhường phần gạo ngon cho người già và trẻ nhỏ, còn mình ăn sắn, ăn măng rừng để tiết kiệm lương thực. Với bà, không ai trong bản được phép bị bỏ lại phía sau.

Những buổi tối quây quần bên bếp lửa, bà thường kể chuyện cổ, hát những làn điệu dân ca Vân Kiều và động viên mọi người giữ vững niềm tin. Tiếng cười bên bếp lửa đã giúp xua tan phần nào nỗi lo của chiến tranh.

Có nhiều người lính đi qua bản vẫn nhớ mãi nồi cơm nóng và bát canh rừng mà bà chuẩn bị. Họ gọi bà bằng cái tên thân thương là "Mẹ của bếp lửa Trường Sơn".

Sau ngày hòa bình, Bà tiếp tục vun đắp cho cuộc sống mới, luôn là tấm gương vận động bà con giữ gìn vệ sinh bản làng, chăm lo cho trẻ em đến trường và duy trì các lễ hội truyền thống.

Bà cũng là người truyền dạy cho con cháu cách nấu những món ăn truyền thống, cách ứng xử trong cộng đồng và những phong tục tốt đẹp của dân tộc Vân Kiều.

Theo bà, một bản làng mạnh không chỉ nhờ nhà cửa khang trang mà còn nhờ tình đoàn kết giữa con người với nhau. Khi mọi người biết yêu thương và sẻ chia, khó khăn nào cũng có thể vượt qua.

Ở tuổi 93, Hồ Thị Ra Nhưm vẫn giữ thói quen nhóm bếp mỗi sáng. Bà bảo ngọn lửa ấy nhắc bà nhớ đến cha mẹ, đến những người đã khuất và đến những năm tháng không thể nào quên.

Mỗi dịp con cháu sum họp, bà lại kể về cuộc sống xưa để các thế hệ trẻ hiểu rằng sự bình yên hôm nay được đánh đổi bằng biết bao gian khổ của cha ông.