Hoa lửa bên bến Phà Bợ

Năm 1967, khi tiếng súng chống Mỹ cứu nước đang bước vào giai đoạn khốc liệt nhất, miền Bắc sục sôi một khí thế "Ba sẵn sàng". Chàng thanh niên Hoàng Quốc Uyển ngày ấy, mang trong mình dòng máu nóng của lòng yêu nước và khát vọng cống hiến, đã tạm gác lại những dự định cá nhân để viết đơn tình nguyện gia nhập lực lượng Thanh niên xung phong (TNXP). Hành trang lên đường của ông chẳng có gì ngoài chiếc ba lô sờn cũ, vài bộ quần áo và một trái tim rực cháy quyết tâm.

Đơn vị của ông được điều động về đóng quân tại huyện Chiêm Hóa, tỉnh Tuyên Quang – một mảnh đất giàu truyền thống cách mạng nhưng cũng đầy rẫy gian nguy giữa đại ngàn Đông Bắc.

Giữa Đại Ngàn Mở Lối Vào Mỏ Than Linh Đức

Nhiệm vụ đầu tiên của ông Hoàng Quốc Uyển và các đồng đội là mở tuyến đường huyết mạch dẫn vào Mỏ than Linh Đức. Thời bấy giờ, mỏ than Linh Đức được ví như "trái tim năng lượng" của vùng, nơi cung cấp nhiên liệu quý giá cho sản xuất quốc phòng và các công xưởng đang ngày đêm chi viện cho tiền tuyến miền Nam.

Công việc mở đường giữa rừng sâu vô cùng gian khổ. Không có máy móc hiện đại, những chàng trai, cô gái tuổi đôi mươi chỉ có cuốc, xẻng, xà búa và đôi bàn tay trần để bạt núi, rẽ lối. Ông Uyển cùng đồng đội phải đối mặt với cái rét cắt da cắt thịt của mùa đông vùng cao, những cơn mưa rừng xối xả làm sạt lở đất đá, và cả nỗi ám ảnh mang tên "sốt rét rừng". Thế nhưng, bất chấp gian nguy, tiếng cuốc đá vẫn vang rộn cả vách núi. Mỗi mét đường được mở ra là một niềm vui vỡ òa, đưa nguồn than quý giá ra tiền tuyến nhanh hơn.

"Tọa Độ Lửa" Bến Phà Bợ

Sau những ngày tháng "bạt núi ngăn sông" ở Linh Đức, ông Hoàng Quốc Uyển lại cùng đơn vị nhận nhiệm vụ bám trụ tại Bến phà Bợ – một trọng điểm giao thông chiến lược bắt qua sông Lô. Đây là tuyến đường huyết mạch vận chuyển vũ khí, lương thực, thuốc men từ hậu phương ra chiến trường, và cũng chính vì thế, nơi đây trở thành "tọa độ lửa" bị máy bay Mỹ ngày đêm điên cuồng đánh phá.

Nhiệm vụ của ông Uyển và tổ đội là san sửa đường hai bên bến phà. Đó là một cuộc chiến không cân sức giữa những quả bom gầm rú trên trời và những con người kiên cường dưới đất. Cứ sau mỗi trận oanh tạc, khi khói bom còn chưa tan hết, mặt đất còn nóng hổi và khét lẹt mùi thuốc súng, ông Uyển cùng đồng đội đã lao ra trận địa.

"Xe chưa qua, nhà không tiếc; đường chưa thông, không tiếc máu xương."

Khẩu hiệu ấy đã trở thành lẽ sống của ông. Họ chạy đua với thời gian, vừa san lấp hố bom, vừa vác từng tảng đá, bao cát để gia cố lại hai bên bờ bến phà, đảm bảo cho những đoàn xe cao xạ, những chuyến xe chở nhu yếu phẩm có thể băng qua sông an toàn ngay trong đêm. Nhiều đêm liền không ngủ, mắt cay xè vì khói bụi và mỏi mệt, nhưng chỉ cần nghe thấy tiếng còi xe xin đường, ông Uyển lại như được tiếp thêm sức mạnh, tiếp tục vác cuốc xông lên.

Khúc Tráng Ca Còn Mãi

Những năm tháng TNXP tại Chiêm Hóa và Bến phà Bợ đã lấy đi của ông Hoàng Quốc Uyển nhiều mồ hôi, nước mắt và cả những người đồng đội thân thương đã ngã xuống. Nhưng đổi lại, đó là khoảng thời gian đẹp nhất, rực rỡ nhất của một đời người – một thời thanh xuân được sống trọn vẹn vì Tổ quốc.

Chiến tranh lùi xa, những con đường vào mỏ than Linh Đức năm xưa giờ đã khang trang, bến phà Bợ sóng vỗ êm đềm đã có những cây cầu mới thay thế. Thế nhưng, dấu chân và những giọt mồ hôi của người thanh niên xung phong Hoàng Quốc Uyển năm 1967 ấy sẽ mãi mãi được khắc ghi vào lòng đất mẹ Tuyên Quang, như một minh chứng oanh liệt cho một thế hệ thanh niên Việt Nam "xẻ dọc Trường Sơn đi cứu nước/ Mà lòng phơi phới dậy tương lai".