Hoa Lửa Điện Biên: Khúc Tráng Ca Nơi Lỗ Châu Mai

Tuổi thơ nghèo khó và con đường ra trận

Phan Đình Giót sinh năm 1922 tại làng Vĩnh Yên, huyện Cẩm Xuyên, tỉnh Hà Tĩnh. Gia đình anh rất nghèo, cha mất sớm, mẹ phải tần tảo nuôi con. Từ nhỏ, Giót đã quen với cuộc sống thiếu thốn: khi thì đi chăn trâu thuê, lúc lại làm ruộng hoặc bốc vác để kiếm gạo.

Những năm đất nước còn dưới ách thực dân Pháp, người dân quê anh sống cực khổ, thường xuyên bị sưu thuế và áp bức. Chính cuộc sống đó đã nuôi trong anh một ước muốn giản dị nhưng mạnh mẽ: được đứng lên chiến đấu để đất nước được tự do.

Sau Cách mạng Tháng Tám, phong trào kháng chiến lan rộng khắp nơi. Năm 1950, Phan Đình Giót tình nguyện gia nhập Quân đội Nhân dân Việt Nam. Trong đơn vị, anh nổi tiếng là người gan dạ, ít nói nhưng luôn xung phong nhận nhiệm vụ khó.

Chỉ vài năm sau, anh đã trở thành tiểu đội phó của Đại đội 58, Tiểu đoàn 428, Trung đoàn 141.

Hành quân tới Điện Biên

Cuối năm 1953, Bộ Chỉ huy quyết định mở chiến dịch lớn nhất của cuộc kháng chiến chống Pháp. Mục tiêu là đánh vào tập đoàn cứ điểm ở Điện Biên Phủ, nơi quân Pháp xây dựng hàng chục cứ điểm kiên cố.

Đơn vị của Phan Đình Giót hành quân hàng trăm kilômét qua rừng núi Tây Bắc. Đường đi vô cùng gian khổ:

Ban ngày phải tránh máy bay trinh sát.

Ban đêm men theo đường rừng tối mịt.

Nhiều đoạn dốc trơn trượt, phải kéo pháo bằng tay.

Có những đêm lạnh buốt, sương phủ trắng rừng. Nhưng trong ánh lửa nhỏ giữa rừng, các chiến sĩ vẫn kể cho nhau nghe về ngày chiến thắng.

Phan Đình Giót thường nói với đồng đội:

“Trận này chắc sẽ rất lớn. Nhưng nếu thắng, đất nước mình sẽ thay đổi.”

1. Chiều rực lửa trên đồi Him Lam

Trời Điện Biên giữa tháng 3 năm 1954 xám xịt và buốt giá. Mưa phùn rả rích quyện cùng sương mù vây kín thung lũng Mường Thanh.

Đúng 17 giờ 5 phút ngày 13 tháng 3, hàng trăm khẩu pháo của quân đội Việt Minh đồng loạt trút bão lửa xuống cứ điểm Him Lam. Bầu trời Điện Biên chớp giật liên hồi. Những nụ "hoa lửa" chết chóc bung nở rực rỡ trên các ụ súng, giao thông hào của quân Pháp. Cả một vùng đồi núi rung chuyển bần bật. Trận đánh mở màn chiến dịch lịch sử chính thức bắt đầu.

Ở tuyến đầu, Tiểu đội phó Phan Đình Giót cùng các chiến sĩ Đại đội 58 ép mình dưới chiến hào, chờ đợi tiếng kèn nổ súng. Chàng trai 32 tuổi quê vùng chiêm trũng Hà Tĩnh siết chặt khẩu súng và những khối bộc phá nặng trịch trên lưng. Quá khứ làm thuê ở đợ, nghèo đói và tủi nhục dưới đòn roi của địa chủ, thực dân đã hun đúc trong anh một ngọn lửa hờn căm không gì dập tắt nổi.

2. Đường lên đồi máu

Tiếng kèn xung phong xé toạc không gian. Bộ đội ta từ các giao thông hào cuồn cuộn lao lên như những dòng thác bùn và máu.

Nhưng Him Lam không hổ danh là "cánh cửa thép". Địch bừng tỉnh sau cơn choáng váng vì pháo binh, chúng bắt đầu chống trả điên cuồng. Từ trên cao, hệ thống lô cốt đan chéo làn đạn bắn thẳng xuống đội hình quân ta. Đạn đại liên vạch những đường sáng lởm chởm trong đêm.

Phan Đình Giót được giao nhiệm vụ đánh bộc phá mở đường. Dưới làn mưa đạn ràn rạt, anh thoăn thoắt bò lên, giật nụ xòe, ném liên tiếp những quả bộc phá để xé toang hàng rào dây thép gai nhiều tầng nhiều lớp. Đất đá nổ tung, khét lẹt mùi thuốc súng và mùi máu. Anh đánh đến quả bộc phá thứ tám, rồi thứ chín. Hàng rào cuối cùng bị phá vỡ, đường lên đỉnh đồi đã mở. Nhưng lúc này, trên người anh, máu cũng bắt đầu túa ra từ vết thương ở đùi và vai.

3. Hỏa điểm số 3 và khoảnh khắc sinh tử

Quân ta ùa lên, áp sát cứ điểm. Bất thần, từ lô cốt số 3 – một lô cốt ngầm vô cùng kiên cố mà pháo binh ta chưa tiêu diệt được – hai khẩu trọng liên thi nhau nhả đạn như xé vải. Lỗ châu mai đen ngòm liên tục khạc ra những luồng lửa chết chóc.

Đội hình tiến công của ta khựng lại. Các chiến sĩ trúng đạn, ngã gục ngay trước miệng hỏa điểm. Máu nhuộm đỏ cả một vạt đồi. Từng phút trôi qua, con số thương vong càng tăng lên. Lô cốt số 3 trở thành một cỗ máy xay thịt khổng lồ, án ngữ ngay yết hầu của trận địa.

Nếu không dập tắt được hỏa điểm này, cả đại đội sẽ bị phơi mình dưới hỏa lực địch và cầm chắc sự hy sinh vô ích.

4. Bông hoa lửa hóa bất tử

Nằm ép mình sau một mô đất, Phan Đình Giót chứng kiến những người đồng đội, những người anh em vừa ăn chung bát cơm, hút chung điếu thuốc ban chiều giờ đang gục ngã trước mắt mình. Ngọn lửa trong lồng ngực anh bùng cháy dữ dội hơn bao giờ hết.

Dù vết thương đang rỉ máu đau buốt, anh vơ lấy khẩu tiểu liên, nghiến răng trườn lên phía trước. Đạn địch cày xới mặt đất quanh anh, bụi mù mịt. Lợi dụng những góc khuất, anh nhích từng tấc đất một, áp sát được vào chân lô cốt.

Anh ném nốt quả lựu đạn cuối cùng vào lỗ châu mai, hy vọng dập tắt hỏa điểm. Tiếng nổ vang lên, súng địch ngừng bắn trong vài giây ngắn ngủi, nhưng rồi lại tiếp tục gầm rít điên cuồng. Địch đã thay băng đạn mới.

Giữa lằn ranh sinh tử, Phan Đình Giót không còn vũ khí nổ hỏa lực mạnh. Nhìn đội hình phía sau đang dồn ứ, anh đưa ra một quyết định tột cùng bi tráng.

Anh thu hết chút sức lực cuối cùng của một cơ thể đang kiệt quệ vì mất máu. Chờ lúc hỏa lực địch quét sang hướng khác, anh bật dậy như một mũi tên. Bằng sức mạnh phi thường, anh nhoài người tới, dùng hai tay bám chặt vào mép bê tông lởm chởm của lỗ châu mai. Chàng trai Hà Tĩnh lấy đà, rướn cao người và lao cả tấm thân rớm máu của mình áp chặt vào họng súng đang đỏ rực vì ma sát.

"Xung phong! Tiêu diệt hết bọn chúng!"

Đó là tiếng thét cuối cùng của anh vang lên giữa khói lửa Him Lam.

Khối cơ thể bằng da bằng thịt của anh đã bịt kín lỗ châu mai, chặn đứng luồng đạn đạo. Trong lô cốt, quân Pháp hoảng loạn không thể đẩy xác người chiến sĩ ra khỏi họng súng.

Bên ngoài, chiến trường đột nhiên chìm vào một khoảng lặng nghẹt thở, chỉ còn nghe tiếng gió rít qua những thân cây gãy gục. Hỏa điểm số 3 hoàn toàn câm bặt.

Chỉ chờ có thế, bộ đội ta từ các chiến hào đồng loạt vươn lên, reo hò như sấm động, tràn qua xác người đồng đội anh hùng, đập tan mọi sự kháng cự cuối cùng của quân Pháp. 22 giờ 30 phút đêm hôm đó, cứ điểm Him Lam thất thủ.

5.Ngọn lửa bất tử

Phan Đình Giót đã ngã xuống khi mới 32 tuổi. Thi hài anh bị đạn găm nát bươm, nhưng gương mặt vẫn hướng về phía quân thù. Hành động lấy thân mình lấp lỗ châu mai không phải là sự bốc đồng, mà là kết tinh của một tình yêu nước đến tận cùng và tình đồng chí thiêng liêng nhất. Anh đã hóa thân thành ngọn lửa, thắp sáng con đường đi đến chiến thắng vang dội Điện Biên Phủ sau này.

Ngọn lửa ấy – “hoa lửa” của lòng yêu nước – vẫn cháy mãi trong ký ức của lịch sử Việt Nam.