HOA LỬA – NẮM ĐẤT MANG VỀ TỪ VỊ XUYÊN

Tháng 7 năm 1984, Vị Xuyên trở thành một trong những chiến trường ác liệt nhất trong cuộc chiến đấu bảo vệ biên giới phía Bắc. Trên những điểm cao như 468, 685, 772, nhiều người lính Sư đoàn 356 đã chiến đấu và hy sinh.

Năm tháng trôi qua, tiếng súng đã lùi xa. Những người lính còn sống trở về quê hương, tiếp tục cuộc sống đời thường. Họ lập gia đình, lao động, nuôi dạy con cái và thực hiện những công việc của một thời bình.

Nhưng có một phần ký ức không bao giờ rời khỏi họ.

Đó là những ngày hành quân giữa núi rừng.

Là những đêm nằm trong chiến hào nghe pháo kích.

Là những người đồng đội từng chia nhau từng ngụm nước, từng mẩu lương khô.

Và là những gương mặt đã mãi mãi nằm lại nơi chiến trường.

Ba mươi năm sau, các cựu chiến binh Sư đoàn 356 trở lại Vị Xuyên. Với nhiều người, đó là lần đầu tiên họ có dịp quay về nơi mình từng chiến đấu sau một khoảng thời gian dài.

Trần Quốc Sơn cũng là một trong những người lính trở lại chiến trường trong chuyến đi ấy.

Núi rừng trước mắt đã đổi khác. Màu xanh của cây cối phủ lên những sườn núi từng bị bom đạn cày xới. Nhưng trong ký ức của những người lính năm xưa, những điểm cao ấy vẫn mang theo dấu vết của một thời khói lửa.

Họ đứng nhìn về phía những nơi từng diễn ra chiến đấu, nơi có những người đồng đội đã không thể cùng mình trở về.

Cao điểm 468 là một địa điểm gắn liền với ký ức chiến đấu của các cựu chiến binh Sư đoàn 356.

Ngày nay, nơi đây có đài hương tưởng niệm những người lính đã hy sinh tại Mặt trận Vị Xuyên. Đối với những người từng chiến đấu ở khu vực này, mỗi lần trở lại là một lần tìm về ký ức của đồng đội.

Đứng trên cao điểm 468, nhìn về phía 685 và 772, những người lính năm xưa có thể nhận ra những địa danh từng gắn với những trận đánh khốc liệt.

Nhưng điều họ tìm kiếm không chỉ là địa hình cũ.

Họ tìm lại những gương mặt đã mất.

Tìm lại những câu chuyện còn dang dở.

Tìm lại một phần tuổi trẻ đã gửi lại nơi biên cương.

Có những người đồng đội đã được đưa về nghĩa trang liệt sĩ. Nhưng cũng còn những người chưa tìm thấy hài cốt, chưa xác định được đầy đủ thông tin.

Bởi vậy, mỗi lần trở lại Vị Xuyên, những cựu chiến binh không chỉ thăm chiến trường mà còn mang theo một nỗi mong mỏi: mong những người đã hy sinh sớm được trở về với quê hương.

Trong chuyến trở lại chiến trường, hình ảnh các cựu chiến binh nâng niu nắm đất lấy từ cao điểm 468 đã trở thành một hình ảnh xúc động.

Nắm đất nhỏ bé ấy được mang đi bằng sự trân trọng, như một phần ký ức của những năm tháng không thể nào quên.

Đối với người ngoài cuộc, đó có thể chỉ là một nắm đất bình thường.

Nhưng với người lính từng chiến đấu ở Vị Xuyên, mỗi tấc đất đều gắn với những kỷ niệm sâu sắc.

Có thể ở nơi ấy, họ từng hành quân qua trong đêm.

Có thể đó là nơi một đồng đội từng chiến đấu.

Cũng có thể nơi ấy gợi nhớ đến một người đã hy sinh mà họ chưa bao giờ có cơ hội nói lời từ biệt.

Nắm đất được mang về không thể thay thế một người đồng đội đã mất. Nhưng nó lưu giữ một phần ký ức, nhắc nhở người còn sống về những người đã hy sinh và về trách nhiệm gìn giữ những giá trị của hòa bình.

Đó là một cách để những người lính mang chiến trường trở về gần hơn với cuộc sống hôm nay.

Trong chuyến trở lại Vị Xuyên, có những cựu chiến binh không giấu được nước mắt khi đứng trước nơi đồng đội từng chiến đấu và hy sinh.

Ba mươi năm đã trôi qua, nhưng nỗi đau vẫn còn nguyên vẹn trong ký ức.

Bởi thời gian có thể làm thay đổi diện mạo núi rừng, nhưng không thể xóa đi những mất mát mà người lính từng chứng kiến.

Những người đã trở về hiểu rằng mình may mắn hơn nhiều đồng đội.

Họ được sống, được trở về với gia đình, được nhìn thấy con cái trưởng thành và được sống trong hòa bình.

Còn những người nằm lại thì mãi mãi dừng lại ở tuổi thanh xuân.

Mỗi chuyến trở về vì thế vừa là niềm vui được gặp lại đồng đội còn sống, vừa là dịp để tưởng nhớ những người đã khuất.

Nước mắt của người lính già không phải là sự yếu đuối. Đó là tình cảm của những người từng đi qua chiến tranh, từng chứng kiến mất mát và mang theo nỗi nhớ đồng đội suốt cả cuộc đời.

Trở lại chiến trường sau nhiều năm, những cựu chiến binh còn mang theo một trách nhiệm khác: kể lại câu chuyện của những người đã hy sinh.

Họ kể cho con cháu nghe về đồng đội.

Kể về những trận đánh.

Kể về những người lính đã không trở về.

Những câu chuyện ấy không nhằm khơi lại đau thương, mà để thế hệ hôm nay hiểu rằng hòa bình được đánh đổi bằng sự hy sinh của rất nhiều người.

Công việc tìm kiếm, xác minh thông tin và quy tập hài cốt liệt sĩ vẫn là một hành trình đầy ý nghĩa. Trong hành trình ấy, ký ức của những người từng chiến đấu tại chiến trường có thể giúp cung cấp thông tin về vị trí, đơn vị và hoàn cảnh hy sinh của đồng đội.

Mỗi thông tin được xác minh, mỗi người lính được tìm thấy đều góp phần đưa những người đã hy sinh trở về với gia đình và quê hương.

Bởi người lính đã nằm lại không chỉ thuộc về lịch sử. Họ còn là người thân của những gia đình vẫn luôn mong đợi, là đồng đội của những người còn sống và là một phần ký ức của dân tộc.

Ba mươi năm sau chiến tranh, những người lính trở lại Vị Xuyên.

Họ mang theo mái tóc đã bạc, những dấu vết của thời gian và những ký ức không thể phai mờ.

Họ đứng trên cao điểm 468, nhìn về những điểm cao từng diễn ra chiến đấu, tưởng nhớ những người đồng đội đã hy sinh.

Một nắm đất nhỏ được mang về.

Một nén hương được thắp lên.

Một cái tên được nhắc lại.

Những việc làm giản dị ấy chứa đựng tình cảm sâu nặng của những người còn sống dành cho những người đã khuất.

Có những người lính đã trở về từ chiến trường, nhưng một phần trái tim của họ vẫn ở lại Vị Xuyên, nơi những người đồng đội đã hy sinh.

Nắm đất từ cao điểm 468 vì thế không chỉ là kỷ vật của một chuyến đi. Đó còn là lời nhắc nhở rằng không được quên những người đã hy sinh, không được quên những năm tháng chiến tranh và càng phải trân trọng cuộc sống hòa bình hôm nay.

Những người lính năm xưa đã gửi lại tuổi trẻ nơi biên cương.

Thế hệ hôm nay có trách nhiệm tiếp nối ký ức ấy bằng lòng biết ơn, bằng những việc làm thiết thực và bằng ý thức gìn giữ từng tấc đất quê hương.