HÒA XUÂN - BẢN HÙNG CA TỪ LÒNG ĐẤT VÀ SỨC MẠNH CỦA THẾ TRẬN LÒNG DÂN
Trong dòng chảy của lịch sử dân tộc, có những vùng đất mà tên gọi đã trở thành biểu tượng của lòng kiên trung, nơi mà mỗi tấc đất, nhành cây đều thấm đẫm mồ hôi và máu đào của những con người bình dị. Phường Hòa Xuân, quận Cẩm Lệ chính là một nơi như thế. Nếu chiến thắng là đóa hoa rực rỡ thì sự đóng góp thầm lặng của nhân dân địa phương chính là bộ rễ bám sâu vào lòng đất, nuôi dưỡng cho khát vọng tự do. Suốt hai cuộc kháng chiến trường kỳ, người dân Hòa Xuân không chỉ là hậu phương vững chắc mà còn là những chiến sĩ kiên cường ngay trên mảnh đất quê hương, viết nên một chương sử hào hùng về sức mạnh của thế trận lòng dân trong "vành đai diệt Mỹ".
Lịch sử Hòa Xuân trong những năm tháng kháng chiến chống Mỹ là một bản tráng ca về sự hy sinh vô bờ bến. Với vị trí chiến lược là cửa ngõ phía Nam Đà Nẵng, kẻ thù đã biến nơi đây thành vùng "vành đai trắng", dùng bom đạn và sự tàn khốc để hòng bóc tách nhân dân ra khỏi cách mạng. Thế nhưng, trái với ý đồ của địch, người dân các làng Trung Lương, Cồn Dầu, Lỗ Giáng đã thực hiện một cuộc bám trụ vĩ đại. Với khẩu hiệu "Một tấc không đi, một ly không rời", những người nông dân hiền lành ban ngày vẫn cầm cuốc trên đồng, nhưng ban đêm lại trở thành những giao liên, những chiến sĩ du kích dũng cảm. Đóng góp lớn nhất và thầm lặng nhất của nhân dân Hòa Xuân chính là hệ thống hầm bí mật xuyên suốt lòng đất. Dưới những bụi tre, góc vườn hay ngay dưới nền nhà, những hầm tối đã trở thành nơi che giấu cán bộ, là trạm dừng chân an toàn cho các cánh quân giải phóng trước giờ tiến đánh vào nội đô. Mỗi bát cơm sẻ nửa, mỗi ngụm nước bưng tận hầm đều chứa đựng tình yêu thương và niềm tin sắt đá vào ngày chiến thắng.
Không chỉ nuôi giấu cán bộ, người dân Hòa Xuân còn là những người trực tiếp cầm súng, biến quê hương thành một "trận đồ bát quái" khiến quân thù khiếp sợ. Những người phụ nữ Hòa Xuân tay yếu chân mềm nhưng đã hóa thân thành những "đội quân tóc dài" mưu trí, vừa tham gia đấu tranh chính trị trực diện với địch, vừa khéo léo vận chuyển vũ khí qua các trạm kiểm soát. Những thiếu niên nhi đồng làm liên lạc, những cụ già giữ tay lái đò trên dòng sông Cẩm Lệ dưới tầm pháo địch để đưa bộ đội qua sông – tất cả đã tạo nên một thế trận chiến tranh nhân dân rộng khắp. Đặc biệt, tình đoàn kết quân dân tại đây đã đạt đến mức độ thiêng liêng: nhân dân bảo vệ bộ đội như chính người thân ruột thịt, sẵn sàng chịu đòn roi, tra tấn của kẻ thù chứ nhất quyết không hé môi tiết lộ bí mật cách mạng. Chính lòng dân ấy là tấm lá chắn vững chãi nhất, mạnh hơn bất cứ loại vũ khí tối tân nào của đối phương.
Khi những cánh quân giải phóng tiến vào cửa ngõ Đà Nẵng vào cuối tháng 3 năm 1975, chính nhân dân Hòa Xuân là những người dẫn đường, là những người đầu tiên cầm cờ xuống đường, phối hợp cùng bộ đội đánh chiếm các mục tiêu quan trọng như cầu Cẩm Lệ, Đò Xu. Sự hy sinh của những người con Hòa Xuân ngay ngưỡng cửa hòa bình là minh chứng cuối cùng cho lòng tận trung với nước. Đóng góp của người dân nơi đây không chỉ dừng lại ở xương máu, mà còn là sự hy sinh cả cơ nghiệp, nhà cửa để thực hiện tiêu thổ kháng chiến, sẵn sàng trắng tay để đổi lấy độc lập cho dân tộc. Đó là sự lựa chọn đầy đau thương nhưng vô cùng cao thượng, khẳng định rằng khi lòng dân đã thuận, không có sức mạnh nào có thể ngăn cản được bước tiến của lịch sử.
Hôm nay, đứng giữa một Hòa Xuân thanh bình với những khu đô thị mới rạng rỡ, chúng em – thế hệ trẻ – không bao giờ quên rằng dưới lớp nhựa đường phẳng lì và những công trình hiện đại kia là cả một hệ thống hầm hào, là mồ hôi và máu của cha ông đã đổ xuống. Tình yêu quê hương Hòa Xuân trong lòng tuổi trẻ hôm nay không chỉ là niềm tự hào về sự đổi mới, mà còn là lòng biết ơn sâu sắc trước những đóng góp vĩ đại của các thế hệ đi trước. Chúng em tự hứa sẽ sống xứng đáng với "thời hoa lửa" của cha anh, lấy tinh thần đoàn kết và sự hy sinh của nhân dân năm xưa làm kim chỉ nam để cống hiến, học tập và dựng xây quê hương. Câu chuyện về những người dân Hòa Xuân bám đất giữ làng sẽ mãi là ngọn lửa hồng, sưởi ấm và soi sáng hành trình tương lai của tuổi trẻ chúng em, để mảnh đất này mãi mãi xanh tươi và bền vững trước dòng chảy của thời gian.
