Anh hùng Lực lượng vũ trang

HOÀNG ĐẠO CẬT – NGƯỜI ĐẶC CÔNG KIÊN CƯỜNG GIỮA LÒNG ĐỊCH

Hoàng Đạo Cật, sinh năm 1947, quê thôn Trạch Lỗi, xã Trạch Mỹ Lộc, huyện Tùng Thiện, tỉnh Hà Tây. Năm 18 tuổi, ông nhập ngũ và vào miền Nam chiến đấu. Trong hai năm 1968–1969, ông trực tiếp tham gia 17 trận, diệt 110 quân đối phương, trong đó có 32 lính Mỹ. Ông nổi bật với 5 tháng bám trụ trong hầm bí mật giữa vùng ven Sài Gòn, tham gia chuẩn bị và chiến đấu trong trận Núi Sam, đồng thời chỉ huy bảo vệ 130 thương, bệnh binh suốt 72 ngày đêm tại Hòn Me. Ngày 5-9-1970, ông được phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân giải phóng.

Tây Ninh22/08/2026Xã Thạnh Mỹ Tây (Đoàn xã Thạnh Mỹ Tây)2 lượt xem0 lượt chia sẻ

Hoàng Đạo Cật sinh năm 1947 trong một gia đình nông dân nghèo tại thôn Trạch Lỗi, xã Trạch Mỹ Lộc, huyện Tùng Thiện, tỉnh Hà Tây.

Gia đình ông có truyền thống tham gia kháng chiến. Cha là dân quân và đã hy sinh trong cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp; người anh tham gia Quân giải phóng miền Nam.

Lớn lên ở miền Bắc, Hoàng Đạo Cật tiếp tục nối bước cha và anh. Tháng 5 năm 1965, khi vừa tròn 18 tuổi, ông nhập ngũ và sau đó vào miền Nam chiến đấu.

Trong hai năm 1968–1969, Hoàng Đạo Cật trực tiếp tham gia 17 trận đánh, được ghi nhận diệt 110 quân đối phương, trong đó có 32 lính Mỹ, phá hủy 2 khẩu pháo 105 và 155 mm, thu 5 súng M.72 cùng nhiều đạn dược.

Nhưng những con số ấy mới chỉ phản ánh một phần câu chuyện của người chiến sĩ đặc công này.

NĂM THÁNG BÁM TRỤ GIỮA VÙNG VEN SÀI GÒN

Sau khi hoàn thành nhiệm vụ trong hai đợt đầu của cuộc Tổng tiến công và nổi dậy năm 1968, bước sang đợt ba, Hoàng Đạo Cật nhận một nhiệm vụ đặc biệt nguy hiểm.

Ông được giao dẫn một tiểu đội vào Quận 6, Sài Gòn, bắt liên lạc với cơ sở, xây dựng hầm bí mật để tạo một điểm bám ngay trong khu vực đối phương kiểm soát, từ đó nắm tình hình và chuyển tin tức về trung đoàn.

Khi bắt được liên lạc, cơ sở cho biết hầm bí mật chỉ đủ chỗ cho 3 người.

Hoàng Đạo Cật cùng một đại đội phó và một tiểu đội trưởng vượt qua hệ thống đồn bốt để vào vị trí.

Ba người bắt đầu những tháng ngày đặc biệt gian khổ trong một căn hầm nằm giữa vùng bùn lầy.

Suốt 5 tháng, họ sống trong điều kiện luôn bị đe dọa phát hiện.

Theo tài liệu tuyên dương, hằng ngày đối phương bắn pháo, ném lựu đạn vào khu vực. Có lúc lực lượng đối phương chỉ cách hầm 50–100 mét, thậm chí có lúc ngồi ngay trên nóc hầm.

Mọi hoạt động liên lạc với cơ sở vì thế chủ yếu phải thực hiện vào ban đêm.

Tình hình ngày càng khó khăn.

Hai đồng đội của Hoàng Đạo Cật ra ngoài tìm cách nối lại liên lạc với trung đoàn. Một người hy sinh, người còn lại bị thương nặng và không thể trở về.

Trong căn hầm bí mật, chỉ còn lại một mình Hoàng Đạo Cật.

Lương thực thiếu thốn, quần áo rách nát, có những ngày ông phải tìm rau, bầu, bí để duy trì cuộc sống.

Nhưng Hoàng Đạo Cật vẫn tiếp tục bám trụ và thực hiện nhiệm vụ nắm tình hình.

Đến khi nhận được lệnh rút, ông lại một mình tìm đường vượt qua hàng chục đồn bốt và bãi mìn để trở về đơn vị an toàn.

TRẬN NÚI SAM – BA NGÀY CHUẨN BỊ CHO 40 PHÚT CHIẾN ĐẤU

Một nhiệm vụ nổi bật khác của Hoàng Đạo Cật gắn với Núi Sam.

Theo tài liệu, đây là điểm cao khoảng 300 mét, có lực lượng đối phương chốt giữ và 3 khẩu pháo có khả năng khống chế một vùng rộng. Dưới chân núi còn có “ấp chiến lược”, bên ngoài có căn cứ hải thuyền và lực lượng hỗ trợ.

Hoàng Đạo Cật được giao nhiệm vụ trinh sát, chuẩn bị cho trận đánh, trong khi thời gian chỉ có 3 ngày.

Đêm đầu tiên, vì chưa thông thuộc đường đi, khi mới đến khu vực dưới chân núi thì trời gần sáng, ông buộc phải quay trở lại.

Đêm thứ hai, Hoàng Đạo Cật tiếp tục lên đường.

Ông vượt những đoạn dốc đá cheo leo và đến khoảng nửa đêm mới lên được đỉnh núi.

Tại đây, ông bí mật nghiên cứu địa hình, hệ thống phòng thủ và cách bố trí lực lượng, từ đó xây dựng phương án tác chiến báo cáo cấp trên.

Phương án được chấp thuận.

Hoàng Đạo Cật sau đó đắp sa bàn, cùng khoảng 20 chiến sĩ nghiên cứu kỹ mục tiêu và cách phối hợp.

Đêm 19 tháng 5, ông trực tiếp hướng dẫn đơn vị lên Núi Sam, bí mật vượt qua hàng rào thép gai và bãi mìn, tiếp cận sâu vào bên trong.

Một quả lựu đạn được ném vào sở chỉ huy làm hiệu lệnh tiến công.

Các mũi đồng loạt phát triển theo phương án đã chuẩn bị.

Theo tài liệu tuyên dương, sau khoảng 40 phút, đơn vị diệt 80 quân đối phương, phá hủy 3 khẩu pháo cùng nhiều công sự, hầm ngầm và lô cốt.

Đặc biệt, phía đơn vị không có người bị thương.

Trận đánh cho thấy vai trò rất lớn của công tác trinh sát và chuẩn bị: một phương án được xây dựng kỹ càng có thể quyết định hiệu quả của cả trận chiến.

72 NGÀY ĐÊM BẢO VỆ 130 THƯƠNG, BỆNH BINH Ở HÒN ME

Cuối năm 1969, Hoàng Đạo Cật lại nhận một nhiệm vụ hoàn toàn khác.

Tại Hòn Me, ông được trung đoàn giao chỉ huy 130 thương, bệnh binh tập hợp từ nhiều đơn vị.

Đối phương tổ chức bao vây với lực lượng lớn, trong khi máy bay B-52 ném bom và hóa chất độc được sử dụng tại khu vực.

Suốt 72 ngày đêm, Hoàng Đạo Cật cùng đồng đội phải giải quyết đồng thời nhiều nhiệm vụ: chiến đấu bảo vệ vị trí, chăm sóc thương bệnh binh, tìm gạo và kiếm thực phẩm để duy trì lực lượng.

Trong hoàn cảnh ấy, việc bảo toàn 130 thương, bệnh binh trở thành một thử thách đặc biệt nặng nề.

Khi có lệnh rời đảo, vấn đề lớn nhất lại xuất hiện: làm thế nào đưa toàn bộ thương, bệnh binh ra ngoài an toàn?

Hoàng Đạo Cật tổ chức anh em tìm và mượn xuồng của nhân dân.

Theo tài liệu, sau nhiều lần phải tìm cách giành lại phương tiện trong tình thế phức tạp, đơn vị cuối cùng có đủ xuồng để tổ chức đưa thương, bệnh binh rời Hòn Me an toàn.

Nếu năm tháng trong hầm bí mật thể hiện khả năng chịu đựng và ý chí bám trụ, trận Núi Sam cho thấy năng lực trinh sát, tổ chức chiến đấu, thì 72 ngày đêm tại Hòn Me lại thể hiện rõ trách nhiệm của Hoàng Đạo Cật đối với đồng đội.

Ông luôn nhận phần khó khăn về mình, quan tâm và giúp đỡ những người cùng chiến đấu.

Với những thành tích đạt được, Hoàng Đạo Cật được tặng 3 giấy khen, 8 bằng khen, 3 lần đạt danh hiệu Dũng sĩ diệt Mỹ, 4 lần Dũng sĩ Quyết thắng, 2 năm là Chiến sĩ thi đua; được tặng 2 Huân chương Chiến công giải phóng hạng Nhất và 1 Huân chương Chiến công giải phóng hạng Ba.

Ngày 5 tháng 9 năm 1970, Chính phủ Cách mạng lâm thời Cộng hòa miền Nam Việt Nam tặng Hoàng Đạo Cật danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân giải phóng.

Câu chuyện về Hoàng Đạo Cật nổi bật không chỉ ở những trận đánh mà còn ở sức chịu đựng phi thường trước hoàn cảnh khắc nghiệt: 5 tháng bám trụ trong căn hầm bí mật, có lúc chỉ còn một mình giữa vùng đối phương kiểm soát; ba ngày gấp rút trinh sát, chuẩn bị cho trận Núi Sam; và 72 ngày đêm bảo vệ 130 thương, bệnh binh tại Hòn Me. Đó là hình ảnh một người cán bộ đặc công vừa gan dạ trong chiến đấu, vừa kiên trì trong trinh sát, vừa hết lòng với đồng đội.

Bạn cũng đang lưu giữ
một câu chuyện lịch sử?

Hãy chia sẻ để ký ức không bao giờ bị lãng quên

Gửi câu chuyện của bạn