Người có công giúp đỡ cách mạng

Hoàng Thị Khánh – Người nữ chiến sĩ kiên trung và nghĩa tình với đồng đội

Đắk Lắk26/08/2026xã Gia Phúc (Xã Gia Phúc)1 lượt xem0 lượt chia sẻ

Trong những năm tháng chiến tranh ác liệt, biết bao người phụ nữ Việt Nam đã âm thầm cống hiến tuổi xuân, sức lực và cả tính mạng cho độc lập, tự do của dân tộc. Trong số đó, bà Hoàng Thị Khánh là một hình ảnh tiêu biểu. Từ một nữ cán bộ tuyên huấn, bà trở thành Đội trưởng Đội Võ trang tuyên truyền Khu ủy Sài Gòn – Gia Định, trải qua những năm tháng tù đày khắc nghiệt tại Côn Đảo. Hòa bình lập lại, người nữ cựu tù ấy vẫn không ngừng cống hiến, đặc biệt dành trọn tâm huyết để chăm lo cho những đồng đội đã cùng mình đi qua chiến tranh.

Năm 1968, sau cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Tết Mậu Thân, tình hình tại Sài Gòn – Gia Định vô cùng căng thẳng. Trong bối cảnh nhiều cơ sở cách mạng bị lộ, bà Hoàng Thị Khánh được điều sang làm Đội trưởng Đội Võ trang tuyên truyền thuộc Ban Tuyên huấn Khu ủy Sài Gòn – Gia Định. Đội gồm bảy thành viên, đều là phụ nữ, mang trên mình hai nhiệm vụ quan trọng: võ trang và tuyên truyền. Họ vừa thực hiện nhiệm vụ “diệt ác, phá kìm”, vừa tuyên truyền, vận động nhân dân nội thành hiểu rõ tình hình cách mạng và những thắng lợi của quân giải phóng.

Công việc ấy vô cùng nguy hiểm. Bà Khánh phải phụ trách địa bàn rộng, tổ chức những cuộc tuyên truyền chớp nhoáng chỉ trong vài phút rồi nhanh chóng rút lui để tránh sự truy bắt của địch. Để bảo toàn lực lượng, các thành viên trong đội phải hóa trang với “ba lớp áo”, từng bước cởi bỏ lớp ngụy trang khi hòa vào đám đông. Thế nhưng, trong một lần tuyên truyền tại chợ Bến Thành ngày 15/11/1969, bà cùng đồng đội bị địch bắt.

Bị đưa về nha cảnh sát Đô Thành, bà Khánh và các đồng chí phải chịu những trận tra tấn dã man nhằm ép cung, buộc khai báo về tổ chức cách mạng. Nhưng trước mọi đòn roi và sự dụ dỗ, bà vẫn giữ vững khí tiết. Khi kẻ địch yêu cầu bà nói những lời chống lại Chủ tịch Hồ Chí Minh để được thả, bà kiên quyết từ chối. Sự bình tĩnh, thông minh và bản lĩnh ấy thể hiện rõ phẩm chất kiên trung của một người chiến sĩ cách mạng.

Sau đó, bà lần lượt bị giam tại Nhà giam Thủ Đức, Chí Hòa, Tân Hiệp rồi bị đày ra Côn Đảo – “địa ngục trần gian”. Tại đây, bà và các nữ tù chính trị phải chịu nhiều hình thức tra tấn tàn bạo, sống trong điều kiện thiếu thốn khắc nghiệt. Nhưng càng bị đàn áp, ý chí của những người phụ nữ ấy càng trở nên mạnh mẽ. Trong suốt năm năm ở Côn Đảo, bà Khánh cùng đồng đội kiên quyết đấu tranh chống những thủ đoạn của kẻ địch, bảo vệ phẩm giá, giữ vững niềm tin và truyền lửa cách mạng ngay trong chốn lao tù.

Những ngày cuối tháng 4/1975, khi nhận thấy kẻ địch có âm mưu hủy diệt toàn bộ tù nhân Côn Đảo, bà và đồng đội đã chuẩn bị tinh thần cho tình huống xấu nhất. Họ động viên nhau: “Nếu chết thì chết cho đàng hoàng, trong tư thế ngẩng cao đầu.” Câu nói ấy không chỉ thể hiện lòng dũng cảm mà còn là biểu tượng cho khí phách của những người đã lựa chọn hy sinh vì lý tưởng.

Ngày đất nước hoàn toàn giải phóng cũng là ngày cuộc đời bà bước sang một chặng đường mới. Trở về Sài Gòn với cơ thể mang đầy thương tích, bà không nghỉ ngơi mà nhanh chóng cùng đồng đội tham gia tái thiết thành phố, vận động người dân ổn định cuộc sống, tham gia cứu đói, đưa dân trở về quê hương, tổ chức thanh niên xung phong và góp phần ổn định xã hội sau chiến tranh. Những đau đớn của quá khứ không khiến bà khép mình, trái lại càng thôi thúc bà tiếp tục cống hiến.

Đặc biệt, sau những năm tháng công tác, bà Hoàng Thị Khánh vẫn luôn đau đáu về cuộc sống của những người đồng đội cựu tù chính trị, tù binh. Năm 1991, Ban Liên lạc cựu tù chính trị và tù binh Thành phố Hồ Chí Minh được thành lập. Với vai trò Trưởng ban trong suốt 25 năm, bà cùng đồng đội xây dựng mạng lưới kết nối cựu tù, giải quyết các hồ sơ tồn đọng, tổ chức những chuyến “Về nguồn”, thăm hỏi và hỗ trợ những người có hoàn cảnh khó khăn. Quỹ Nghĩa tình đồng đội do Ban liên lạc vận động đã hỗ trợ nhiều cựu tù bị bệnh, xây dựng nhà ở, trao học bổng cho con em gia đình khó khăn. Bản thân bà và các đồng chí còn trích lương hưu để đỡ đầu những học sinh có hoàn cảnh khó khăn.

Ở tuổi gần 80, bà Hoàng Thị Khánh vẫn minh mẫn, tận tụy với công việc và đau đáu với đồng đội. Với bà, được sống trong hòa bình hôm nay là một hạnh phúc, nhưng hạnh phúc ấy càng trở nên ý nghĩa khi có thể tiếp tục cống hiến, chăm lo cho những người đã cùng mình trải qua những năm tháng khốc liệt.

Hoàng Thị Khánh không chỉ là người nữ chiến sĩ kiên cường trong chiến tranh mà còn là một người đồng đội giàu nghĩa tình trong thời bình. Cuộc đời bà là minh chứng cho sức mạnh của lòng yêu nước, ý chí bất khuất và tinh thần trách nhiệm với cộng đồng. Những năm tháng tù đày không thể khuất phục người phụ nữ ấy; ngược lại, chúng trở thành động lực để bà sống có trách nhiệm hơn với đồng đội và thế hệ mai sau. Hình ảnh người nữ cựu tù vẫn miệt mài với công việc ở tuổi xế chiều nhắc nhở thế hệ trẻ hôm nay phải biết trân trọng hòa bình, ghi nhớ sự hy sinh của cha ông và tiếp tục sống, học tập, cống hiến để xứng đáng với những người đã nằm lại cho non sông.

Bạn cũng đang lưu giữ
một câu chuyện lịch sử?

Hãy chia sẻ để ký ức không bao giờ bị lãng quên

Gửi câu chuyện của bạn