Hội nghị Bình Than (1282)
Hội nghị Bình Than (1282) là một sự kiện quân sự - chính trị đặc biệt quan trọng trong lịch sử chống ngoại xâm của dân tộc, đặt nền móng vững chắc cho chiến thắng lịch sử chống quân xâm lược Nguyên - Mông lần thứ hai dưới thời nhà Trần.
Vào mùa thu năm 1282, trước nguy cơ đế chế Nguyên - Mông đang ráo riết chuẩn bị đại quân sang xâm lược Đại Việt lần thứ hai, vua Trần Nhân Tông cùng Quốc công Tiết chế Trần Hưng Đạo đã quyết định triệu tập một hội nghị quân sự cấp cao tại bến Bình Than (thuộc sông Đuống, nay thuộc huyện Gia Bình, tỉnh Bắc Ninh). Tham dự hội nghị là toàn bộ các vương tôn, quý tộc, tướng lĩnh và quan lại cao cấp của triều đình nhà Trần nhằm họp bàn kế sách giữ nước, đánh giá tình hình đối phương và phân công lực lượng phòng thủ.
Hội nghị Bình Than mang ý nghĩa chiến lược sâu sắc, thể hiện tinh thần chủ động, quyết đoán và sự đoàn kết thống nhất cao độ trong nội bộ giai cấp lãnh đạo nhà Trần. Tại đây, triều đình đã đồng lòng thống nhất tư tưởng "quyết chiến", đập tan mọi luồng ý kiến hòa hoãn hay đầu hàng trước sức mạnh tàn bạo của quân địch. Cũng trong sự kiện này, nhiều quyết định nhân sự then chốt đã được đưa ra: Trần Quốc Tuấn được giao quyền chỉ huy tối cao toàn bộ quân đội; vua Trần Nhân Tông xuống chiếu phong chức tước, giao nhiệm vụ cai quản các vùng biên giới xung yếu cho các vương hầu trẻ tuổi để sẵn sàng nghênh chiến.
Hội nghị Bình Than cũng gắn liền với hình ảnh hào hùng của người anh hùng trẻ tuổi Trần Quốc Toản. Vì chưa đủ tuổi tham dự hội nghị quân sự cấp cao của triều đình, Trần Quốc Toản đã uất hận bóp nát quả cam trong tay lúc nào không hay. Tinh thần yêu nước sục sôi đó sau này đã trở thành ngọn lửa bùng cháy, thôi thúc ông trở về tự chiêu mộ hàng nghìn binh mã, thêu lên lá cờ "Phá dội cường địch, báo hoàng ân" ra trận lập nhiều chiến công hiển hách.
Không chỉ là một cuộc họp bàn quân sự đơn thuần, Hội nghị Bình Than năm 1282 đã trở thành biểu tượng cho trí tuệ, bản lĩnh và sự chủ động của nhà Trần trước họa xâm lăng. Quyết sách đúng đắn tại Bình Than chính là tiền đề trực tiếp dẫn đến thành công của Hội nghị Điện Diên Hồng sau đó, quy tụ sức mạnh toàn dân thành một khối thống nhất để đánh bại đại quân Nguyên - Mông, bảo vệ vẹn toàn cõi bờ Đại Việt.
