Hồi ức chiến tranh qua lời kể của Nguyễn Văn Kiểm

Trong dòng chảy bất tận của lịch sử dân tộc, có những con người mà cuộc đời họ tựa như những trang sử sống, lặng lẽ mà bền bỉ lưu giữ ký ức của một thời hào hùng. Họ không chỉ góp phần làm nên chiến thắng mà còn trở thành cầu nối giữa quá khứ và hiện tại, giữa những hy sinh thầm lặng và cuộc sống hòa bình hôm nay. Cựu chiến binh Nguyễn Văn Kiểm là một con người như thế. Cuộc đời ông là câu chuyện đầy xúc động về lòng dũng cảm, về tình đồng đội thiêng liêng và về một tấm lòng thủy chung son sắt với quá khứ.

Ông Nguyễn Văn Kiểm sinh năm 1946 tại xã Phước Lại, huyện Cần Giuộc (nay thuộc tỉnh Tây Ninh). Tuổi thơ của ông gắn liền với những năm tháng đất nước còn chìm trong chiến tranh. Khi nhiều người còn đang sống trong vòng tay gia đình, ông đã sớm rời quê hương, khoác lên mình màu áo lính, trở thành chiến sĩ của Tiểu đoàn 5 Nhà Bè, Đại đội 316. Đó không chỉ là sự lựa chọn của một cá nhân mà còn là tiếng gọi thiêng liêng của Tổ quốc. Tuổi trẻ của ông không gắn với những ước mơ bình dị mà hòa vào khói lửa chiến tranh, nơi mà mỗi ngày trôi qua đều là một cuộc chiến giành giật sự sống.

Những năm tháng chiến đấu của ông gắn liền với những trận đánh ác liệt, trong đó nổi bật nhất là 45 ngày đêm tại khu vực Cầu Kinh vào năm 1967. Đó là một giai đoạn mà chiến trường trở thành địa ngục của bom đạn. Quân địch huy động lực lượng hùng hậu với máy bay gầm rú trên bầu trời, tàu chiến rền vang trên sông và pháo binh dội xuống không ngớt. Khắp nơi là khói lửa, là tiếng nổ chát chúa, là những hố bom chằng chịt. Trong hoàn cảnh ấy, người lính phải đối mặt với cái chết bất cứ lúc nào.

Thế nhưng, giữa mưa bom bão đạn, ông Nguyễn Văn Kiểm cùng đồng đội vẫn kiên cường bám trụ. Họ chiến đấu không chỉ bằng vũ khí mà còn bằng niềm tin mãnh liệt vào ngày chiến thắng. Mỗi tấc đất đều được giữ bằng mồ hôi, bằng máu và bằng cả sinh mạng. Những chiến công như bắn rơi máy bay, đánh chìm tàu chiến không chỉ là kết quả của chiến thuật mà còn là biểu hiện của lòng quả cảm và ý chí kiên cường. Chính trong hoàn cảnh khắc nghiệt ấy, phẩm chất cao đẹp của người lính Việt Nam được tỏa sáng rực rỡ.

Nhưng chiến tranh không chỉ là những chiến thắng. Điều đọng lại sâu sắc nhất trong lòng người lính chính là tình đồng đội – thứ tình cảm được hun đúc từ gian khổ, từ những lần kề vai sát cánh giữa lằn ranh sinh tử. Ông Nguyễn Văn Kiểm vẫn nhớ như in kỷ niệm về người đồng đội Tám Nghĩa. Trong một trận chiến ác liệt, khi thấy bạn bị trúng đạn, ông đã không ngần ngại lao đến cứu. Hành động ấy khiến ông bị thương nặng ở tay trái. Trong khoảnh khắc ấy, ông tưởng rằng mình đã mất đi người đồng chí thân thiết. Nỗi đau ấy không chỉ là nỗi đau thể xác mà còn là nỗi đau tinh thần, là sự mất mát tưởng chừng không thể bù đắp. Nhưng rồi, như một phép màu giữa chiến tranh tàn khốc, ông bất ngờ gặp lại Tám Nghĩa tại trạm y tế. Niềm vui vỡ òa ấy không thể diễn tả bằng lời, nó khiến ông càng thêm trân trọng tình đồng đội – một tình cảm thiêng liêng vượt lên trên mọi gian khổ và hiểm nguy.

Chiến tranh qua đi, nhưng những vết thương vẫn còn ở lại. Năm 1970, ông bị trúng đạn và phải cắt bỏ cánh tay phải. Từ một người lính khỏe mạnh, ông trở thành thương binh nặng. Đó là một mất mát lớn, không chỉ về thể chất mà còn là thử thách về tinh thần. Thế nhưng, ông không gục ngã. Ông chấp nhận thực tại bằng một thái độ kiên cường, tiếp tục sống với nghị lực và lòng lạc quan. Bên cạnh đó, ký ức về những đồng đội đã hy sinh khi tuổi đời còn rất trẻ luôn ám ảnh ông. Họ ra đi khi chưa kịp sống trọn tuổi thanh xuân, để lại những khoảng trống không thể lấp đầy. Những ký ức ấy vừa là nỗi đau, vừa là động lực để ông sống sao cho xứng đáng với những người đã khuất.

Trở về với cuộc sống đời thường, ông Nguyễn Văn Kiểm không chọn cách sống an nhàn mà tiếp tục gắn bó với quá khứ theo một cách rất riêng. Mỗi ngày, ông đều đến khu di tích Cầu Kinh – nơi từng in dấu những trận chiến khốc liệt – để lau dọn, chăm sóc cây cối và thắp nhang tưởng nhớ đồng đội. Trước khi khu di tích được xây dựng, ông đã tự tay lập miếu thờ liệt sĩ. Đó là một hành động giản dị nhưng chứa đựng tấm lòng sâu nặng, là cách ông giữ gìn ký ức và tri ân những người đã hy sinh. Từ năm 2013 đến nay, ông tình nguyện trông nom di tích mà không hề đòi hỏi bất kỳ lợi ích nào. Với ông, đó không phải là công việc mà là trách nhiệm, là niềm vui, là cách để ông sống cùng quá khứ.

Ở người cựu chiến binh ấy toát lên những phẩm chất thật đáng quý. Ông sống nghĩa tình, thủy chung với đồng đội, luôn trân trọng những ký ức đã qua. Ông cũng là người có trách nhiệm với lịch sử, luôn mong muốn thế hệ trẻ hiểu và ghi nhớ những hy sinh của cha anh. Khi kể về chiến tranh, giọng ông vẫn đầy hào khí, như thể những năm tháng ấy vẫn còn nguyên vẹn trong tâm trí. Nhưng khi nhắc đến những người đã ngã xuống, ông không giấu được sự xúc động, đôi khi nghẹn ngào không nói nên lời. Chính sự chân thành ấy khiến câu chuyện của ông trở nên sống động và lay động lòng người.

Cựu chiến binh Nguyễn Văn Kiểm là hình ảnh đẹp của người lính Việt Nam – anh dũng trong chiến tranh, giàu tình nghĩa trong thời bình. Cuộc đời ông không chỉ là câu chuyện của riêng một con người mà còn là biểu tượng cho cả một thế hệ đã sống, chiến đấu và hy sinh vì Tổ quốc. Từ câu chuyện của ông, mỗi chúng ta càng thêm trân trọng hòa bình hôm nay, càng ý thức rõ hơn về trách nhiệm của mình đối với lịch sử. Đó là phải biết ơn, phải ghi nhớ và phải sống sao cho xứng đáng với những hy sinh lớn lao của cha anh đi trước.