Hồi Ức cuộc chiến đường số 4 (phần 1)

Trên hành trình từ thành phố Cao Bằng theo Đường số 4 đến Đông Khê, Trung tướng Ma Thanh Toàn đã chia sẻ một cảm nhận đặc biệt sâu sắc. Là người nghiên cứu nhiều tài liệu lịch sử quân sự hiện đại của thế giới, ông khẳng định hiếm có vị nguyên thủ quốc gia nào trực tiếp ra chiến trường, cùng ăn, cùng ở, cùng theo dõi từng trận đánh với bộ đội như Chủ tịch Hồ Chí Minh của dân tộc Việt Nam. Chính điều đó đã tạo nên một hình ảnh vừa vĩ đại, vừa gần gũi, trở thành nguồn động viên tinh thần to lớn đối với toàn quân, toàn dân trong những năm tháng kháng chiến gian khổ.

Bức ảnh Bác Hồ đứng trên núi Báo Đông, lặng lẽ quan sát trận then chốt Đông Khê – trận mở màn cho Chiến dịch Biên giới năm 1950 – do nghệ sĩ nhiếp ảnh Vũ Năng An ghi lại, đã trở thành một biểu tượng bất tử. Hình ảnh ấy không chỉ phản ánh trí tuệ, bản lĩnh của người lãnh tụ thiên tài mà còn thể hiện sự gắn bó máu thịt giữa Bác với chiến sĩ nơi tuyến đầu. Những lời căn dặn của Bác về nghệ thuật “nhử thú dữ vào tròng”, về chọn thời cơ, làm tốt công tác tư tưởng, động viên bộ đội… cho đến hôm nay vẫn giữ nguyên giá trị lý luận và thực tiễn sâu sắc.

Thể theo nguyện vọng của nhân dân các dân tộc tỉnh Cao Bằng và cán bộ, chiến sĩ toàn quân, hơn mười năm trước, Bộ Tư lệnh Quân khu 1, Quân khu 2 đã phối hợp cùng tỉnh Cao Bằng xây dựng Khu di tích lịch sử Chiến thắng Biên giới tại xã Đức Long, huyện Thạch An. Trong quần thể di tích, nổi bật là Cụm tượng đài Bác Hồ quan sát trận đánh Đông Khê trên đỉnh núi Báo Đông – nơi được xem như “đài chỉ huy thiên nhiên” của chiến dịch năm xưa. Để đến được đài quan sát, phải vượt qua 846 bậc đá, chia thành 79 cung bậc, tượng trưng cho 79 mùa xuân của Bác Hồ – một công trình kết hợp hài hòa giữa giá trị lịch sử, nghệ thuật và chiều sâu tư tưởng.