Hòn Sỏi Trong Túi Áo

Mùa hè năm 1968, trên tuyến đường Trường Sơn, từng đoàn chiến sĩ nối nhau băng qua những dãy núi trập trùng. Đường hành quân gập ghềnh, nhiều đoạn dốc đứng và trơn trượt sau những cơn mưa rừng. Mỗi bước chân đều đòi hỏi sự kiên trì và ý chí bền bỉ.

Chiến sĩ vận tải Lương Văn Đạt, hai mươi ba tuổi, quê ở An Giang, luôn giữ trong túi áo một hòn sỏi nhỏ màu xám.

Đó không phải viên đá quý.

Cũng chẳng phải vật có giá trị.

Hòn sỏi được anh nhặt bên bến phà quê nhà vào buổi sáng trước ngày nhập ngũ.

Cha anh đặt viên sỏi vào tay con rồi nói:

"Đá."

"Dù nhỏ."

"Cũng giữ."

"Được."

"Bờ sông."

"Khỏi sạt."

Đạt mang theo hòn sỏi suốt những tháng ngày hành quân.

Mỗi khi mệt mỏi.

Anh lại nắm chặt nó trong lòng bàn tay.

Như đang chạm vào quê hương.

Một chiều.

Đơn vị nghỉ chân bên sườn núi.

Một chiến sĩ trẻ nản lòng vì đôi chân phồng rộp.

Muốn xin ở lại.

Đạt ngồi cạnh.

Đưa hòn sỏi cho bạn.

Người lính trẻ ngạc nhiên.

"Chỉ là."

"Viên đá."

"Mà thôi."

Đạt mỉm cười.

"Đúng."

"Chỉ là."

"Viên đá."

"Nhưng."

"Nó nhắc."

"Tôi."

"Không quên."

"Mình."

"Đi từ."

"Đâu."

Người chiến sĩ lặng im.

Nhìn hòn sỏi thật lâu.

Rồi đứng dậy.

Khoác ba lô.

Tiếp tục bước.

Trong buổi sinh hoạt truyền thống, chính trị viên kể về Chủ tịch Tôn Đức Thắng, người luôn sống giản dị, thủy chung và giữ trọn niềm tin với nhân dân trong mọi hoàn cảnh.

Ông nói:

"Điều."

"Giữ."

"Con người."

"Vững vàng."

"Không phải."

"Điều lớn lao."

"Mà là."

"Những giá trị."

"Không quên."

Đạt khẽ siết viên sỏi trong tay.

Anh hiểu rằng.

Sức mạnh đôi khi bắt đầu từ một ký ức rất nhỏ.

Sau ngày đất nước thống nhất, Đạt trở về quê làm nghề trồng cây ăn trái.

Hòn sỏi năm xưa được ông đặt dưới gốc cây xoài đầu tiên do chính tay mình vun trồng.

Một hôm.

Đứa cháu trai nhặt viên sỏi lên rồi hỏi:

"Ông ơi."

"Sao viên đá."

"Ở đây?"

Đạt mỉm cười.

Ông phủi nhẹ lớp đất trên mặt sỏi.

"Vì viên sỏi này."

"Từng theo."

"Ông."

"Đi qua."

"Những năm."

"Khó khăn nhất."

"Và nhắc."

"Ông."

"Luôn nhớ."

"Quê nhà."

Đứa bé đặt hòn sỏi trở lại dưới gốc cây.

Gió nhẹ thổi qua khu vườn, làm những tán xoài xào xạc trong nắng chiều.

Đạt nhìn khu vườn xanh mát.

Ông hiểu rằng, trong thời hoa lửa, có những kỷ vật không mang giá trị vật chất nhưng lại nâng đỡ tinh thần con người. Một hòn sỏi nhỏ bé có thể không thay đổi được chiến trường, nhưng nó giữ cho người lính luôn nhớ về cội nguồn, về gia đình và về lý do để kiên cường bước tiếp đến ngày hòa bình.