"Hùm xám Yên Thế" Hoàng Hoa Thám
Ba mươi năm giữ vững núi rừng Yên Thế
Còn gọi là Đề Thám, ông là thủ lĩnh tối cao của cuộc khởi nghĩa Yên Thế kéo dài gần 30 năm (1884–1913) chống lại ách thống trị của thực dân Pháp. Bằng chiến thuật du kích tài tình, "lúc ẩn lúc hiện" dựa vào địa hình hiểm trở của vùng núi rừng Bắc Giang, Đề Thám đã khiến các tướng lĩnh sừng sỏ nhất của quân đội Pháp phải kinh hoàng, đặt cho ông biệt danh "Hùm xám Yên Thế".
Thực dân Pháp đã phải hai lần ký hòa hoãn và nhượng bộ đất đai cho nghĩa quân của ông. Dù cuộc khởi nghĩa cuối cùng bị dập tắt do sự chênh lệch lực lượng và Đề Thám bị sát hại bởi những kẻ phản bội, nhưng tinh thần chiến đấu bền bỉ của ông đã để lại một trang sử hào hùng về ý chí kiên cường của nông dân Việt Nam.
