Huyện Càng Long: Hành trình tái thiết quê hương giai đoạn 1980-1985 (1)
Nếu coi lịch sử là một dòng chảy, thì giai đoạn 1980-1985 của Càng Long là một khúc quanh gập ghềnh, nơi nước đục ngầu vì khó khăn chồng chất nhưng sức mạnh của ý chí và tinh thần đoàn kết đã bào mòn đá tảng, mở ra một luồng chảy mới. Đây là thời kỳ của những thử thách khắc nghiệt nhất sau chiến tranh, nhưng cũng là giai đoạn mà bản lĩnh và quyết tâm tái thiết quê hương của Đảng bộ và nhân dân Càng Long được thể hiện rõ nét, đặt những viên gạch nền móng đầu tiên cho sự phát triển sau này.
--------------------------------------------------------------------------------
1. Bối cảnh "Lửa thử vàng": Những khó khăn chồng chất
Đầu những năm 1980, Càng Long phải đối mặt với muôn vàn thử thách, là phép thử lớn đối với bản lĩnh của Đảng bộ và nhân dân.
• Khó khăn chung của cả nước:
◦ Các thế lực phản động trong và ngoài nước ra sức chống phá.
◦ Thiên tai, mất mùa liên tiếp (1978-1980) gây ra tình trạng thiếu lương thực nghiêm trọng.
◦ Sản xuất đình đốn do thiếu hụt nguyên vật liệu, nhiên liệu.
◦ Phải gánh vác nghĩa vụ quốc tế, trực tiếp viện trợ cho tỉnh Kompongxapư (Campuchia).
• Thách thức riêng của huyện:
◦ Đứng trước tình hình đó, Huyện ủy Càng Long đã xác định phương châm hành động kiên quyết: "tiếp tục vượt khó, quyết tâm thực hiện hai nhiệm vụ chiến lược là xây dựng chủ nghĩa xã hội và bảo vệ vững chắc Tổ quốc xã hội chủ nghĩa" ngay trên quê hương.
Đứng trước muôn vàn thử thách, Đảng bộ và nhân dân Càng Long đã tập trung vào những nhiệm vụ trọng tâm để vực dậy quê hương, bắt đầu từ nền tảng kinh tế.
--------------------------------------------------------------------------------
2. Trọng tâm Kinh tế: Nền tảng cho sự Hồi sinh
Xác định kinh tế là mặt trận hàng đầu, huyện đã dồn toàn bộ sức lực vào việc khôi phục và phát triển sản xuất. Đây là một cuộc chiến không tiếng súng nhưng đầy gian khổ, nơi những người cán bộ phải lội bộ năm, bảy ngày qua những cánh đồng cỏ cao quá đầu, đường sá lầy lội để nắm bắt tình hình, để mỗi chủ trương, kế hoạch đều bám sát thực tiễn.
2.1. Nông nghiệp: Mũi nhọn Hàng đầu
Nông nghiệp được coi là then chốt, với những nỗ lực và kết quả đáng ghi nhận.
Lĩnh vực
Nỗ lực và Kết quả nổi bật
Cây lúa
Xác định là cây chủ đạo, áp dụng các biện pháp canh tác mới (cày ải, gieo sạ đúng lịch), quy hoạch giống, xây dựng vùng lúa cao sản, giúp tăng năng suất và sản lượng.
Chăn nuôi
Phát triển đàn trâu, bò để cung cấp sức kéo (đáp ứng 90% nhu cầu), đồng thời tăng đàn heo để cải thiện đời sống. Tỷ trọng chăn nuôi tăng từ 8,4% (1976) lên 12,6% (1985).
Thủy lợi
Coi đây là công tác trọng tâm, huy động sức người ở quy mô lớn chưa từng có. Phong trào toàn dân làm thủy lợi đã tạo ra hàng loạt công trình kênh mương, tiêu biểu như "kênh Học Trò" (do giáo viên và học sinh tham gia đào), kênh Chữ Thập. Hình ảnh Bí thư xã Nhị Long, đồng chí Út Uôi, một thương binh, cưỡi trâu đi kiểm tra từng công trình đã trở thành biểu tượng cho ý chí sắt đá của giai đoạn này, làm thay đổi bộ mặt đồng ruộng.
2.2. Công nghiệp, Thương nghiệp và Xuất khẩu: Những bước đi Đầu tiên
Song song với nông nghiệp, huyện bắt đầu xây dựng nền tảng công nghiệp và thương nghiệp xã hội chủ nghĩa. Các xí nghiệp quốc doanh đầu tiên được thành lập như Xí nghiệp gỗ, Xí nghiệp cồn, Xí nghiệp dược. Hệ thống hợp tác xã mua bán được thiết lập ở các xã, đóng vai trò phân phối hàng hóa. Đây là thời kỳ của cơ chế bao cấp, đời sống người dân gắn liền với "tem phiếu" để mua các mặt hàng thiết yếu. Nhà nước quản lý chặt chẽ 9 mặt hàng cơ bản: lương thực, thực phẩm, xăng dầu, dệt may, xi măng, sắt thép, điện, nước, và thuốc chữa bệnh – một hình ảnh đặc trưng của giai đoạn lịch sử này.
Bên cạnh việc xây dựng kinh tế, việc chăm lo đời sống tinh thần và vật chất cho người dân cũng là một ưu tiên hàng đầu.
--------------------------------------------------------------------------------
3. Xây dựng Xã hội: Chăm lo cho Đời sống Nhân dân
Những nỗ lực trên mặt trận văn hóa - xã hội đã góp phần ổn định và từng bước cải thiện cuộc sống người dân.
3.1. Giáo dục: Ươm mầm cho Tương lai
Phong trào giáo dục phát triển mạnh mẽ, thể hiện tinh thần hiếu học và sự chung tay của toàn xã hội.
• Hiến đất xây trường: Tấm lòng cao đẹp của người dân được thể hiện qua hành động của ông Lê Văn Huy và bà Huỳnh Thị Đầm (xã An Trường) tự nguyện hiến đất vườn để mở rộng trường lớp cho con em.
• Phát triển giáo dục cho đồng bào Khmer: Chùa Ba Si (Pysey Vararam) ở xã Phương Thạnh trở thành trung tâm phát huy truyền thống học tập, mở các lớp dạy chữ Kinh và Khmer.
• Xóa mù chữ và nâng cao trình độ: Các lớp bổ túc văn hóa ban đêm được mở ra ở khắp các ấp để nâng cao trình độ cho cán bộ và nhân dân.
• Phong trào hỗ trợ giáo viên: Những tấm gương như ông Mai Hữu Ba, bà Ngô Thị Đồng nhận nuôi các thầy cô giáo từ xa về công tác, thể hiện tình cảm quân dân sâu sắc và sự trân trọng đối với sự nghiệp "trồng người".
3.2. Y tế, Văn hóa và Chính sách Xã hội
Các lĩnh vực khác cũng có những bước tiến quan trọng. Về y tế, huyện thành lập các đội khám bệnh lưu động bằng ghe máy để tiếp cận và chăm sóc sức khỏe cho người dân ở các vùng sâu. Về văn hóa, các đội văn nghệ quần chúng được thành lập, làm phong phú đời sống tinh thần còn nhiều thiếu thốn. Trong bối cảnh đó, hình ảnh cả xóm làng quây quần bên một, hai chiếc tivi duy nhất của xã để xem chung đã trở thành một ký ức cộng đồng sâu đậm. Đặc biệt, huyện luôn quan tâm chăm lo cho gần 8.000 người thuộc các gia đình chính sách, đồng thời nỗ lực tạo việc làm để giải quyết tình trạng thất nghiệp sau chiến tranh.
Những thành quả trong việc xây dựng đời sống văn hóa - xã hội, dù còn khiêm tốn, chỉ có thể được bảo vệ và phát triển khi nền tảng an ninh chính trị và quốc phòng được giữ vững một cách tuyệt đối.
--------------------------------------------------------------------------------
4. Giữ vững An ninh, Bảo vệ Tổ quốc
Công tác an ninh - quốc phòng được triển khai đồng bộ và hiệu quả trên hai mặt trận chính:
1. Bảo vệ An ninh Chính trị: Huyện đã phát động sâu rộng phong trào "quần chúng bảo vệ an ninh Tổ quốc", dựa vào tai mắt của nhân dân để giữ vững trật tự xã hội. Lực lượng công an đã đấu tranh hiệu quả, làm thất bại âm mưu của các tổ chức phản cách mạng, nổi bật là việc truy quét tổ chức "Cao Đài phục quốc".
2. Thực hiện Nghĩa vụ Quân sự: Mặc dù gặp nhiều khó khăn do tâm lý người dân sau chiến tranh, công tác tuyển quân chi viện cho biên giới và làm nghĩa vụ quốc tế vẫn được chú trọng. Bằng sự vận động kiên trì, Càng Long luôn hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ, đạt 100% chỉ tiêu được giao trong nhiệm kỳ 1982-1985.
Sau 5 năm nỗ lực trên mọi mặt trận, đã đến lúc nhìn lại những thành quả đạt được và cả những vấn đề còn tồn tại.
--------------------------------------------------------------------------------
5. Tổng kết Hành trình 1980-1985: Thành tựu và Thử thách
Giai đoạn này là một bức tranh với những gam màu sáng tối đan xen, phản ánh đúng thực trạng của thời kỳ quá độ đầy khó khăn.
Thành tựu Nổi bật
Khó khăn và Hạn chế
Ổn định an ninh chính trị, trật tự xã hội: Nền tảng vững chắc cho công cuộc tái thiết.
Kinh tế phát triển chậm: Nền kinh tế còn mất cân đối và phụ thuộc nhiều vào thiên nhiên.
Xây dựng cơ sở hạ tầng ban đầu: Đặc biệt là hệ thống thủy lợi, kênh mương được hình thành, cải tạo đất đai.
Cơ chế bao cấp bộc lộ hạn chế: Gây ra tình trạng quan liêu, mệnh lệnh, kìm hãm sự sáng tạo và làm giảm động lực sản xuất. Vai trò của các đoàn thể quần chúng bị suy yếu, hoạt động kém hiệu quả do cách làm áp đặt từ trên xuống.
Hình thành quan hệ sản xuất mới: Xây dựng thành công hệ thống tập đoàn sản xuất và hợp tác xã nông nghiệp.
Sai lầm trong cải tạo nông nghiệp: Có lúc còn nóng vội, chủ quan, duy ý chí, gây ảnh hưởng đến lòng tin của nhân dân.
Cải thiện đời sống nhân dân: Phát triển giáo dục, y tế, chăm lo gia đình chính sách, từng bước ổn định cuộc sống.
Đời sống vật chất còn nhiều khó khăn: Tình trạng thiếu lương thực, nhu yếu phẩm vẫn còn tồn tại, "...ảnh hưởng nhất định đến lòng tin của nhân dân."
Kết luận
Giai đoạn 1980-1985 là một chặng đường lịch sử mà ở đó, gian khó đã tôi luyện nên ý chí. Đó là thời kỳ mà tinh thần tự lực tự cường và sức mạnh đoàn kết của Đảng bộ và nhân dân Càng Long được thể hiện mãnh liệt nhất. Dù còn đó những hạn chế của cơ chế bao cấp và đời sống còn nhiều thiếu thốn, nhưng những nỗ lực phi thường trong việc xây dựng kinh tế, ổn định xã hội và bảo vệ an ninh đã tạo ra một nền móng vững chắc. Những viên gạch đặt trong bão táp ấy chính là tiền đề không thể thiếu cho sự phát triển vượt bậc của huyện trong giai đoạn Đổi mới sau này.
