Huyền Quang tôn giả là ai, đỗ trạng nguyên dưới thời vua Trần nào?

Côn Sơn không chỉ có non nước hữu tình, nơi gắn liền với danh nhân văn hóa thế giới Nguyễn Trãi mà còn là "chốn về" của Huyền Quang tôn giả, vị tổ thứ ba của Thiền phái Trúc Lâm. Cuộc đời Huyền Quang gắn liền với nhiều truyền thuyết minh chứng cho tấm lòng đức độ vô biên của bậc tôn giả.

Giũ bỏ vinh hoa

Cơ duyên đến với Phật pháp của Đệ tam tổ Huyền Quang là cả một chặng đường dài, sau khi ông đã đỗ đạt làm quan, thụ hưởng vinh hoa phú quý chốn cung đình. Nhưng chính điều ấy đã để lại ấn tượng lớn với người đời về tài năng và tấm lòng đức độ của một nhà sư dám khước từ mọi cám dỗ vật chất để mang Phật pháp đến với mọi người. Theo sách sử Phật giáo ghi lại, Huyền Quang tên thật là Lý Đạo Tái (sinh năm 1254, tỉnh Bắc Ninh ngày nay). Ở tuổi mười chín, đôi mươi, Huyền Quang đã đỗ đầu các kỳ thi Hương, thi Hội. Năm 28 tuổi, ông đỗ Trạng nguyên đời vua Trần Thánh Tông. Nếu như trước đây, vì gia cảnh nghèo khó mà mãi chẳng thể tìm được "bạn trăm năm", thì sau khi đỗ đạt, biết bao gia đình giàu có trong vùng đều hứa gả con gái cho ông. Thậm chí vua Trần Thánh Tông còn gọi ông đến, ban gả công chúa Liễu Nữ. Nhưng là người hiểu nhân tình thế thái, bởi lúc nghèo khó mọi người chẳng đoái hoài, khi có chút công danh lại tìm cách giao ước tình thân nên ông đã từ chối tất cả để chuyên tâm vào công việc được giao. Nhờ tài năng và chăm chỉ học hành, ông thông thạo thư tịch, đối đáp trôi chảy khiến sứ giả phương Bắc phải nể phục.