Huyền thoại bẫy đá giữa núi rừng Bác Ái
Pinăng Tắc – Huyền thoại bẫy đá giữa núi rừng Bác Ái 
Trong lịch sử kháng chiến của đồng bào các dân tộc Tây Nguyên và Nam Trung Bộ, cái tên Pinăng Tắc đã trở thành biểu tượng của lòng quả cảm, tinh thần bất khuất và nghệ thuật chiến đấu sáng tạo giữa núi rừng hiểm trở. Ông là người chiến sĩ cách mạng dân tộc Raglai nổi tiếng với “Bẫy đá Pinăng Tắc” – trận địa phục kích huyền thoại từng khiến quân địch khiếp sợ giữa đại ngàn Bác Ái.Pinăng Tắc sinh năm 1910 tại vùng núi rừng nay thuộc xã Bác Ái Đông, tỉnh Khánh Hòa (trước đây thuộc huyện Bác Ái, tỉnh Ninh Thuận). Sinh ra trong gia đình người Raglai giàu truyền thống đoàn kết và yêu quê hương, ông sớm hiểu nỗi cơ cực của đồng bào miền núi dưới ách áp bức và nuôi ý chí đứng lên theo cách mạng.Ông tham gia kháng chiến từ năm 1946 và nhanh chóng trở thành một trong những hạt nhân cách mạng tiêu biểu của vùng Bác Ái. Sau Hiệp định Genève 1954, chính quyền Ngô Đình Diệm thực hiện chính sách dồn dân lập khu tập trung nhằm cô lập lực lượng cách mạng với nhân dân. Đồng bào Raglai bị ép rời bỏ núi rừng, đưa xuống các khu tập trung như B’Râu và Cà Rôm trong điều kiện vô cùng khắc nghiệt.Trong hoàn cảnh ấy, Pinăng Tắc với vai trò là du kích xã đã bí mật xây dựng cơ sở cách mạng, vận động đồng bào đoàn kết chống lại chính sách gom dân của địch. Tháng 2/1959, ông trực tiếp chỉ huy phá khu tập trung Bà Râu, Tầm Ngân, đưa bà con trở về vùng núi Phước Bình để tiếp tục bám đất, bám rừng và nuôi giấu cán bộ cách mạng.Tên tuổi của ông gắn liền với trận “Bẫy đá Pinăng Tắc” nổi tiếng diễn ra ngày 10/8/1961. Nắm rõ địa hình núi rừng hiểm trở của Bác Ái, ông cùng đồng đội và đồng bào Raglai đã sáng tạo nên trận địa bẫy đá quy mô lớn trên các triền núi. Khi quân địch tiến vào khu vực phục kích, hàng loạt khối đá lớn từ trên cao bất ngờ đổ xuống như thác lũ, kết hợp cùng chông bẫy và hỏa lực của du kích khiến đội hình đối phương hoảng loạn.Trận đánh đã t.i.ê.u d.i.ệ.t hơn 100 tên địch, trở thành một trong những chiến công nổi tiếng của chiến tranh du kích miền núi Nam Trung Bộ. “Bẫy đá Pinăng Tắc” từ đó đi vào lịch sử như biểu tượng cho trí thông minh, lòng dũng cảm và nghệ thuật tận dụng địa hình thiên nhiên để đánh giặc của quân dân vùng cao.Không chỉ trực tiếp chiến đấu, Pinăng Tắc còn là người vận động đồng bào tích cực đóng góp cho kháng chiến. Chỉ trong vài năm, gia đình ông đã vót hàng chục nghìn cây chông, ủng hộ lương thực, nuôi giấu cán bộ và động viên nhiều thanh niên lên đường nhập ngũ, trong đó có cả con trai của ông.Với những cống hiến đặc biệt xuất sắc cho cách mạng, tháng 5/1965, Pinăng Tắc được Nhà nước phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.Ngày nay, tên ông được đặt cho nhiều tuyến đường, trường học tại Ninh Thuận như một sự tri ân đối với người anh hùng dân tộc Raglai đã dành trọn đời mình cho độc lập tự do của Tổ quốc. Di tích “Bẫy đá Pinăng Tắc” vẫn còn đó giữa núi rừng Bác Ái như một chứng tích hào hùng của tinh thần chiến đấu bất khuất Việt Nam. 




