Huyền thoại Đội nữ lái xe Trường Sơn

Trong những năm tháng kháng chiến chống Mỹ ác liệt, đường Trường Sơn là "tuyến lửa" chịu hàng triệu tấn bom đạn cày xới mỗi ngày đêm. Trước yêu cầu cấp bách phải tăng cường lực lượng chi viện cho miền Nam trong khi lượng tài xế nam thiếu hụt, một quyết định mang tính lịch sử đã được thông qua. Bộ Tư lệnh Đoàn 559 quyết định thành lập một đội lái xe đặc biệt, quy tụ những cô gái thanh niên xung phong kiên cường nhất.

Ngày 18/12/1968, tại vùng núi rừng Hương Khê (Hà Tĩnh), Trung đội nữ lái xe mang tên Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân Nguyễn Thị Hạnh chính thức được thành lập. Đơn vị lấy tên của nữ Anh hùng Nguyễn Thị Hạnh (người chiến sĩ du kích miền Nam kiên trung) làm ngọn cờ tinh thần. Ban đầu trung đội gồm 40 cô gái mười tám, đôi mươi mưu trí, tháo vát, gác lại phấn son để bước vào khóa huấn luyện quân sự và kỹ thuật cấp tốc kéo dài 45 ngày.

Những cô gái "chân yếu tay mềm" vốn chỉ quen cầm kim, cầm bút nay phải điều khiển những chiếc xe tải quân sự hạng nặng như GAZ-51, GAZ-63 hay Zil-130. Địa bàn hoạt động của trung đội trải dài từ Nghệ An qua các cung đường hiểm trở như 12, 15, 20 Quyết Thắng vào tận Quảng Bình và biên giới Lào. Nhiệm vụ của họ vô cùng gian khổ: chở vũ khí, lương thực chi viện cho tiền tuyến và vận chuyển thương binh, bệnh binh quay trở ra Bắc an dưỡng.

Lái xe trên đường Trường Sơn nghĩa là đối mặt với lằn ranh sinh tử. Để tránh máy bay oanh tạc, các nữ chiến sĩ thường phải chạy xe vào ban đêm, tắt đèn pha và chỉ bật "đèn gầm" hắt ánh sáng mờ xuống mặt đường để bò qua các tọa độ chết như Ngã ba Đồng Lộc, Khe Ve, Cổng Trời. Nhiều lần bom nổ sát bên, mảnh đạn găm vào thân xe, nhưng tay lái của các cô gái vẫn vững vàng. Câu nói "Xe chưa qua, nhà không tiếc" và tinh thần kiên định bảo vệ an toàn hàng hóa đã trở thành lời thề xương máu của toàn đội.

Đến năm 1972, hoàn thành xuất sắc sứ mệnh trên tuyến lửa, trung đội được rút về làm nòng cốt thành lập Đại đội C13 để đào tạo cho hơn 300 nữ chiến sĩ lái xe khác phục vụ hậu phương. Những "đóa hồng thép" của Trung đội Nguyễn Thị Hạnh đã viết nên một trang sử vàng độc nhất vô nhị, chứng minh cho thế giới thấy sức mạnh và ý chí quật cường của người phụ nữ Việt Nam trong khói lửa chiến tranh.