HUYỀN THOẠI ĐƯỜNG HỒ CHÍ MINH TRÊN BIỂN VÀ NHỮNG CON TÀU KHÔNG SỐ

Nếu dải Trường Sơn trên bộ là một bản anh hùng ca tạc vào vách núi, thì Đường Hồ Chí Minh trên biển là một huyền thoại bi tráng khắc sâu giữa trùng khơi. Ra đời trong hoàn cảnh Cách mạng miền Nam đang đứng trước yêu cầu cấp bách về vũ khí, tuyến đường xuyên biển này là minh chứng rực rỡ cho tư duy quân sự táo bạo và tinh thần quả cảm phi thường của Quân đội Nhân dân Việt Nam.

Ngày 23/10/1961, Bộ Quốc phòng quyết định thành lập Đoàn 759 (sau này là Đoàn 125 Hải quân) để mở con đường vận tải chiến lược trên biển. Nhiệm vụ vô cùng khốc liệt: sử dụng những chiếc tàu gỗ, tàu sắt nhỏ ngụy trang thành tàu đánh cá để bí mật chở vũ khí từ miền Bắc vượt qua hàng rào phong tỏa gắt gao của Hạm đội 7 Mỹ, tiếp tế cho các chiến trường Nam Bộ, Nam Trung Bộ và Cực Nam Trung Bộ.

Vũ khí bí mật nhất của tuyến đường này chính là những "Con tàu không số". Để đảm bảo an toàn, các tàu không có số hiệu cố định và liên tục thay đổi nhân dạng. Mỗi khi nhổ neo rời bến K15 (Hải Phòng), các thủy thủ đều xác định đây có thể là chuyến đi cuối cùng. Họ được cấp các khối bộc phá gài sẵn dưới hầm tàu. Lệnh cao nhất là: Nếu bị địch bao vây không thể thoát, thuyền trưởng và bộc phá viên phải tự kích nổ để tiêu hủy tàu, tuyệt đối không để lọt bí mật vào tay giặc.

Hành trình vượt biển là một cuộc đánh cược sinh tử với bão tố và lưới lửa tử thần. Các con tàu nhỏ bé phải đi vào những vùng biển động mạnh để tránh sự theo dõi của máy bay tuần thám Mỹ, cắt hoàn toàn liên lạc vô tuyến để phó mặc sinh mệnh cho la bàn và kinh nghiệm hàng hải.

Huyền thoại ấy được viết bằng máu và nước mắt của những người anh hùng như thuyền trưởng Nguyễn Phan Vinh (Tàu 235), người đã anh dũng chiến đấu và kích nổ tàu tại vùng biển Hòn Hèo (Khánh Hòa) năm 1968, hay những chuyến hải trình lịch sử của Tàu 41 cập bến Vũng Rô (Phú Yên).

Từ năm 1961 đến 1975, Đường Hồ Chí Minh trên biển đã vận chuyển hàng vạn tấn vũ khí, hàng hóa và cán bộ chi viện cho miền Nam. Dù chiến tranh đã lùi xa, những con tàu phần lớn đã nằm lại dưới đáy đại dương, nhưng huyền thoại Đường Trường Sơn trên biển vẫn sống mãi – một bài ca bất diệt về ý chí độc lập, tự do và lòng dũng cảm vô song của Hải quân Nhân dân Việt Nam.