HUYỀN THOẠI MẸ SUỐT – NGƯỜI MẸ ANH HÙNG TRÊN DÒNG SÔNG NHẬT LỆ
Nhắc đến những người phụ nữ Việt Nam anh hùng trong kháng chiến chống Mỹ, Mẹ Suốt là một biểu tượng đặc biệt. Không cầm súng nơi chiến hào, vũ khí của mẹ là mái chèo và lòng gan dạ. Ngày ngày, mẹ chèo đò đưa bộ đội, thương binh, cán bộ và người dân qua sông Nhật Lệ giữa những trận bom ác liệt.
Người mẹ giữa dòng sông lửa
Mẹ Suốt tên thật là Nguyễn Thị Suốt, sinh năm 1906 tại Đồng Hới, Quảng Bình. Trong những năm chiến tranh chống Mỹ, khi máy bay địch liên tục đánh phá Đồng Hới và khu vực sông Nhật Lệ, việc qua sông trở thành một nhiệm vụ vô cùng nguy hiểm.
Thế nhưng, mẹ vẫn nhận nhiệm vụ chèo đò.
Con đò nhỏ của mẹ trở thành một “con thoi” giữa hai bờ, đưa bộ đội, cán bộ, dân công và hàng hóa phục vụ chiến trường. Bom đạn có thể trút xuống bất cứ lúc nào, nhưng mẹ vẫn bám sông, bám bến.
Có những chuyến đò phải đi giữa tiếng máy bay gầm rú, tiếng bom nổ và những cột nước dựng lên trên mặt sông.
Mẹ biết nguy hiểm, nhưng mẹ không lùi bước.
Bởi phía bên kia dòng sông là những người đang cần được đưa sang.
Một mái chèo – một tấm lòng
Điều khiến câu chuyện về Mẹ Suốt trở nên bất tử không chỉ nằm ở số chuyến đò hay những năm tháng mẹ làm nhiệm vụ.
Đó là tinh thần bình dị mà phi thường của một người mẹ Việt Nam.
Mẹ không nghĩ mình đang làm một điều gì quá lớn lao. Với mẹ, đưa bộ đội qua sông, đưa thương binh đến nơi an toàn, đưa cán bộ và nhân dân qua lại là việc cần làm thì mẹ làm.
Nhưng chính những việc tưởng như bình thường ấy lại góp phần giữ cho mạch giao thông trên sông Nhật Lệ không bị đứt.
Ngày mẹ được vinh danh
Ngày 1/1/1967, Mẹ Suốt được Nhà nước phong tặng danh hiệu Anh hùng Lao động vì những thành tích đặc biệt xuất sắc trong phục vụ chiến đấu.
Hình ảnh người mẹ mặc áo nâu, tay cầm mái chèo, đứng giữa dòng Nhật Lệ đã trở thành một biểu tượng đẹp về chủ nghĩa anh hùng cách mạng và lòng yêu nước của người phụ nữ Việt Nam.
Nhà thơ Tố Hữu đã viết bài thơ Mẹ Suốt, khắc họa hình ảnh người mẹ chèo đò giữa bom đạn:
“Một tay lái chiếc đò ngang
Bến sông Nhật Lệ quân sang đêm ngày.”
Hai câu thơ ấy đã góp phần đưa hình ảnh Mẹ Suốt đi vào ký ức của nhiều thế hệ người Việt Nam.
Sự hy sinh của người mẹ
Ngày 11/10/1968, trong một trận bom của máy bay Mỹ, Mẹ Suốt đã hy sinh khi đang làm nhiệm vụ.
Mẹ ra đi, nhưng mái chèo của mẹ không chìm xuống dòng Nhật Lệ.
Nó trở thành biểu tượng.
Biểu tượng của một thế hệ người Việt Nam đã sống giữa chiến tranh nhưng không khuất phục trước chiến tranh; những con người bình dị đã biến lòng yêu nước thành những hành động cụ thể mỗi ngày.
Mẹ Suốt – bất tử cùng dòng Nhật Lệ
Ngày nay, bên dòng Nhật Lệ, hình ảnh tượng đài Mẹ Suốt vẫn nhắc nhở các thế hệ về một người phụ nữ đã lấy chính cuộc đời mình để góp phần bảo vệ Tổ quốc.
Mẹ Suốt không phải là một vị tướng.
Mẹ cũng không đứng trên những diễn đàn lớn.
Mẹ chỉ có một con đò, một mái chèo và một trái tim yêu nước.
Nhưng chính từ những điều bình dị ấy, mẹ đã trở thành một huyền thoại.
Có những người đi qua lịch sử bằng chiến công.
Có những người đi qua lịch sử bằng sự hy sinh.
Và có những người đi vào lịch sử bằng một mái chèo giữa dòng sông lửa.
Mẹ Suốt – người mẹ chèo đò trên sông Nhật Lệ – mãi mãi là biểu tượng của người phụ nữ Việt Nam: bình dị, kiên cường và bất khuất.
