Huyền thoại nữ du kích đèo Bảo Lộc
Chị Lê Thị Pha là nữ anh hùng huyền thoại của vùng đất B’Lao (Bảo Lộc, Lâm Đồng). Với lối đánh mưu trí và lòng dũng cảm phi thường, chị đã trực tiếp chỉ huy nhiều trận đánh phục kích, gây kinh hoàng cho quân đội viễn chinh Mỹ và quân đội Sài Gòn trên tuyến quốc lộ 20 huyết mạch. Chị là hiện thân của tinh thần phụ nữ miền Nam "Anh hùng, bất khuất, trung hậu, đảm đang".
Sinh ra trong một gia đình nghèo có truyền thống cách mạng, chị Lê Thị Pha sớm dấn thân vào con đường giải phóng dân tộc. Năm 1962, chị gia nhập lực lượng vũ trang tỉnh Lâm Đồng và nhanh chóng bộc lộ tài năng quân sự xuất chúng. Địa bàn hoạt động của chị chủ yếu là vùng rừng núi hiểm trở quanh đèo Bảo Lộc, nơi chị đã cùng đơn vị tổ chức hàng chục trận phục kích tiêu diệt xe quân sự và bẻ gãy các đợt càn quét của địch.
Trong ký ức của những đồng đội cũ, chị Pha không chỉ là một người chỉ huy nghiêm khắc trên chiến trường mà còn là một người chị hiền hậu, luôn chăm lo từng bữa ăn, giấc ngủ cho chiến sĩ. Trận đánh cuối cùng của chị vào năm 1972 diễn ra vô cùng ác liệt. Khi đang chỉ huy đơn vị bảo vệ căn cứ trước một tiểu đoàn địch đông gấp bội, chị đã bị thương nặng nhưng vẫn kiên quyết không rời vị trí, tiếp tục bắn trả để yểm trợ đồng đội rút lui. Chị hy sinh khi mới 30 tuổi, máu của chị đã thấm xuống lòng đất mẹ Lâm Đồng, tô thắm thêm màu cờ Tổ quốc. Ngày nay, tên của chị được đặt cho những con đường và ngôi trường lớn tại Bảo Lộc như một sự tri ân vĩnh cửu.
