K’BRỀN – TỪ NHỮNG CÁNH RỪNG XÃ 5 ĐẾN NGƯỜI BỘ ĐỘI CỤ HỒ
K’BRỀN – TỪ NHỮNG CÁNH RỪNG XÃ 5 ĐẾN NGƯỜI BỘ ĐỘI CỤ HỒ
Năm 1961, giữa những cánh rừng của vùng đất sau này được biết đến với cái tên Đinh Trang Thượng, một chàng trai người dân tộc thiểu số bắt đầu bước vào con đường cách mạng. Khi ấy, ông còn rất trẻ. Đất nước đang trong những năm tháng chiến tranh, còn quê hương ông – Xã 5 – là một vùng căn cứ cách mạng quan trọng ở phía Bắc Di Linh. Người dân nơi đây sống giữa núi rừng, nhưng cuộc sống không hề bình yên. Những cuộc càn quét, những trận giao tranh khiến buôn làng luôn phải đối mặt với hiểm nguy. Chính trong hoàn cảnh ấy, K’Brền đã theo bước những người đi trước, bám rừng làm cách mạng và từng ngày chứng kiến quê hương mình trở thành một địa bàn chiến đấu quan trọng.
Có lẽ nếu nhìn từ cuộc sống hôm nay, thật khó hình dung một người trẻ của hơn sáu mươi năm trước đã bắt đầu những năm tháng tuổi thanh xuân như thế nào. Khi những bạn trẻ ngày nay có trường học, có sách vở, có những con đường rộng mở để lựa chọn tương lai thì tuổi trẻ của K’Brền lại gắn với núi rừng và cuộc đấu tranh của quê hương. Ông không đứng ngoài những biến động của thời cuộc. Ông bước vào đó bằng chính đôi chân của mình, sống giữa rừng, cùng những người làm cách mạng và từng ngày chứng kiến những gian khổ, mất mát mà quê hương phải trải qua.
Xã 5 khi ấy là một vùng đất nhỏ nhưng có vị trí quan trọng trong cuộc kháng chiến. Theo lời kể của K’Brền, trong những năm chiến tranh, nơi đây thường xuyên diễn ra những cuộc giao tranh kéo dài. Đặc biệt, năm 1968 là một trong những thời điểm ác liệt. Lực lượng biệt kích Mỹ tổ chức các cuộc càn quét từ nhiều hướng, tạo nên thế giằng co trên vùng đất mà người dân vẫn ngày ngày gắn bó. Những cuộc chiến ấy không diễn ra ở một nơi xa lạ mà hiện diện ngay trên quê hương, giữa những cánh rừng và buôn làng của Xã 5. Nhiều người con của vùng đất ấy đã không trở về. Bốn người con của Mẹ Việt Nam Anh hùng Ka Lin cũng đã hy sinh trong những cuộc chiến đấu ấy.
Trong dòng chảy của những năm tháng ấy, K’Brền tiếp tục trưởng thành. Nếu năm 1961 ông mới chỉ là một thanh niên bám rừng làm cách mạng thì đến đầu năm 1968, ông chính thức trở thành Bộ đội Cụ Hồ. Từ đó, cuộc đời người thanh niên Xã 5 bước sang một chặng đường mới. Ông lần lượt tham gia các đơn vị C745, 742 và B14 cho đến ngày đất nước được giải phóng năm 1975. Những năm tháng trong quân ngũ đã trở thành một phần không thể tách rời trong cuộc đời ông, gắn với những nhiệm vụ của người lính và những ký ức về một thời đất nước còn chia cắt, chiến tranh còn hiện diện ở khắp nơi.
Đối với những người lính năm ấy, chiến trường không chỉ có những trận đánh mà còn có tình đồng đội. Những người cùng đơn vị đã chia sẻ với nhau những ngày tháng khó khăn, cùng thực hiện nhiệm vụ và cùng đối mặt với hiểm nguy. Có người may mắn trở về sau ngày đất nước thống nhất, nhưng cũng có những người đã nằm lại nơi chiến trường. Nhiều năm sau, khi nhìn lại những tấm huân chương được Nhà nước trao tặng, K’Brền vẫn nhớ đến những người đồng đội đã từng cùng mình chiến đấu nhưng không có ngày trở về. Niềm tự hào về những năm tháng đã cống hiến vì quê hương vì thế luôn đi cùng nỗi nhớ và sự biết ơn đối với những người đã hy sinh.
Năm 1975, đất nước thống nhất. Với nhiều người lính, đó là thời khắc khép lại một chặng đường dài của chiến tranh. Nhưng với K’Brền, hành trình của một người con đối với quê hương vẫn chưa kết thúc. Người lính trở về và tiếp tục tham gia công tác tại địa phương. Từ Bí thư Đoàn xã, ông từng bước đảm nhận nhiều nhiệm vụ khác nhau và sau này giữ chức Bí thư Đảng ủy xã Đinh Trang Thượng trước khi nghỉ hưu. Cuộc đời ông vì thế có một hành trình đặc biệt: từ một thanh niên bám rừng làm cách mạng, trở thành người lính, rồi lại trở về làm cán bộ ngay trên quê hương mình.
Có một điều rất đáng trân trọng trong câu chuyện của K’Brền. Ông không rời bỏ quê hương sau khi chiến tranh kết thúc. Trái lại, ông tiếp tục ở lại để chứng kiến vùng đất từng trải qua những năm tháng khốc liệt từng bước hồi sinh. Những cánh rừng từng là nơi hoạt động cách mạng, những buôn làng từng sống trong chiến tranh rồi cũng dần trở lại với nhịp sống bình thường. Những đứa trẻ sinh ra sau ngày đất nước thống nhất không còn phải lớn lên trong tiếng súng. Các em được đến trường, được học hành và được sống trong một quê hương hòa bình.
Nhưng sự bình yên ấy không làm những ký ức của người đi trước biến mất.
Đinh Trang Thượng hôm nay chính là vùng đất từng mang tên Xã 5 – nơi chỉ khoảng 350 người nhưng có tới 29 liệt sĩ, 7 thương bệnh binh, 33 gia đình được tặng thưởng huân chương, huy chương kháng chiến và một Mẹ Việt Nam Anh hùng. Những con số ấy cho thấy cái giá mà một cộng đồng nhỏ bé đã phải trả trong những năm tháng chiến tranh. Và khi nhắc đến lịch sử của vùng đất này, không thể chỉ nhắc đến danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân mà phải nhớ đến những con người cụ thể đã góp phần làm nên danh hiệu ấy. K’Brền là một trong số đó.
Giờ đây, khi đã bước qua những năm tháng dài của cuộc đời, K’Brền có thể nhìn lại quê hương bằng một ánh mắt khác. Những điều ông từng chiến đấu để bảo vệ nay đã trở thành cuộc sống bình thường của người dân: những buôn làng bình yên, những vườn cà phê xanh tốt và những thế hệ trẻ được lớn lên trong hòa bình. Nhưng phía sau sự bình yên ấy vẫn là hình bóng của những người đồng đội đã nằm lại, của những gia đình từng chịu mất mát và của một thế hệ đã dành tuổi trẻ cho đất nước.
Có lẽ vì vậy mà câu chuyện K’Brền kể không đơn thuần là câu chuyện về một người lính. Đó là câu chuyện về cả một thế hệ người con của Xã 5 đã trưởng thành trong chiến tranh, về một cộng đồng đã đứng lên bảo vệ quê hương và về một vùng đất đã đi qua mất mát để có được cuộc sống hôm nay.
Khi kể lại câu chuyện của mình, K’Brền từng nhắc đến những người đồng đội đã hòa dòng máu anh hùng vào lòng đất mẹ. Câu nói ấy khiến lịch sử trở nên gần gũi hơn bao giờ hết. Bởi lịch sử không chỉ là những ngày tháng nằm trên trang sách. Lịch sử còn là ký ức của một người già khi nhìn lại những tấm huân chương, là nỗi nhớ những người bạn từng cùng mình đi qua chiến tranh, là những câu chuyện được kể lại bên mái nhà và giữa một vùng quê đã hồi sinh.
Và có lẽ, điều đẹp nhất trong câu chuyện về K’Brền không phải là việc ông từng giữ chức vụ gì hay được trao những phần thưởng nào. Điều đáng nhớ hơn là ông đã dành những năm tháng tuổi trẻ của mình cho quê hương. Từ năm 1961 bám rừng làm cách mạng, đến năm 1968 trở thành người lính, rồi sau ngày đất nước thống nhất lại tiếp tục công tác tại địa phương, cuộc đời ông giống như một sợi dây nối liền hai thế hệ: thế hệ đã chiến đấu để giành lấy hòa bình và thế hệ hôm nay đang sống, học tập, lao động trên chính mảnh đất ấy.
Đối với những học sinh đang lớn lên ở Đinh Trang Thượng, câu chuyện ấy càng đáng được kể. Bởi các em không cần phải đi thật xa để tìm một câu chuyện lịch sử. Ngay trên quê hương mình đã có những người từng sống qua chiến tranh, từng cầm súng, từng mất đi đồng đội và từng góp phần làm nên danh hiệu Anh hùng của quê hương. Những con đường các em đi hôm nay, những mái trường các em học tập hôm nay và những buôn làng bình yên mà các em quen thuộc đều nằm trên một vùng đất từng trải qua những năm tháng không bình yên.
K’Brền đã đi qua thời hoa lửa của mình. Nhưng câu chuyện của ông vẫn còn tiếp tục, không phải bằng tiếng súng mà bằng ký ức được truyền lại cho thế hệ sau. Bởi một người lính có thể rời chiến trường, nhưng những gì người lính đã trải qua thì không bao giờ thực sự rời khỏi cuộc đời họ.
Và trên vùng đất Xã 5 năm xưa, câu chuyện của K’Brền vẫn là một lời nhắc nhở giản dị mà sâu sắc: quê hương Anh hùng không chỉ được làm nên bởi những chiến công, mà còn được làm nên từ tuổi trẻ, lòng can đảm và sự hy sinh của những con người bình dị.
Hôm nay, những thế hệ trẻ của Đinh Trang Thượng được sống trong hòa bình, được đến trường, được ước mơ và lựa chọn con đường tương lai cho mình. Có thể các em chưa từng nghe tiếng súng chiến tranh, chưa từng biết cảm giác của một người lính khi rời quê hương để bước vào chiến trường. Nhưng qua câu chuyện của K’Brền, các em có thể hiểu rằng cuộc sống bình yên hôm nay không phải tự nhiên mà có. Nó được xây dựng từ những năm tháng mà cha anh đã phải đánh đổi bằng tuổi trẻ, mồ hôi, nước mắt và cả máu xương.
Và có lẽ, đó cũng chính là cách những câu chuyện thời hoa lửa nên được kể lại: không phải để thế hệ hôm nay sống mãi trong quá khứ, mà để mỗi người biết trân trọng hơn hiện tại và hiểu mình cần làm gì để xứng đáng với quê hương đã được bao thế hệ gìn giữ.
K’Brền – người con của Xã 5, người lính của một thời hoa lửa, và một nhân chứng của lịch sử Đinh Trang Thượng.



