Khát vọng học tập năng lượng nội sinh

LTS: Ôn cố tri tân - Học cũ biết mới - là phương châm, là đạo học xưa cũng như nay. Thờ tổ tiên, trọng truyền thống, biết tựa vào truyền thống tốt đẹp của ông cha để hiểu và đi đúng dòng chảy của lịch sử là nét đặc sắc của văn hóa Việt Nam.

Từ số này, Nguyệt san Sự kiện và Nhân chứng sẽ ra mắt chuyên mục “Theo dòng sự kiện”, viết và bàn luận về một câu chuyện, sự kiện lịch sử cụ thể gắn với sự tiếp nối, phát huy của thế hệ hôm nay. Tòa soạn mong sự góp ý và cộng tác của bạn đọc.
Bài viết xin gửi về địa chỉ: Nguyệt san Sự kiện và Nhân chứng, số 7 Phan Đình Phùng (hoặc số 8 Lý Nam Đế), Hà Nội. Email: skncbqd@gmail.com

- Điện thoại: 0437333598-0986588268.

Ngày Nhà giáo Việt Nam (20-11) là một hiện tượng tiếp biến văn hóa thú vị và độc đáo của Việt Nam đương đại. Giở lại lịch sử, từ cuối thế kỷ 19, đầu thế kỷ 20, hòa trong các làn sóng dân chủ và cách mạng, giới nhà giáo ở châu Âu, châu Mỹ và thế giới đã bắt đầu thực hiện ý tưởng lập ra các tổ chức tự tập hợp, đoàn kết bảo vệ quyền lợi của mình. Sau Đại chiến thế giới lần thứ nhất và lần thứ hai, hàng loạt các tổ chức quốc tế nhà giáo đã được thành lập. Năm 1946, tại Pa-ri (Pháp) một tổ chức quốc tế các nhà giáo được thành lập, lấy tên là Liên hiệp quốc tế các công đoàn nhà giáo (Tên tiếng Pháp là Fédération Internationale Syndicale des Enseignants-FISE). Công đoàn giáo dục Việt Nam là thành viên của FISE từ năm 1953. Năm 1957, FISE đã quyết định từ năm 1958 sẽ lấy ngày 20-11 hằng năm là Ngày Quốc tế hiến chương các nhà giáo. (Nhiều người gọi tắt là ngày FISE). Với truyền thống tôn sư trọng đạo, khát khao hòa bình, tiến bộ và hòa nhập quốc tế của nhân dân Việt Nam nên Ngày Quốc tế hiến chương các nhà giáo tổ chức tại nước nhà lập tức được sự ủng hộ nồng nhiệt của giới nhà giáo, ngành giáo dục và cả xã hội.

Tuy nhiên, không lâu sau khi FISE ra được quyết định tiến bộ của mình, tổ chức này đã vấp phải sự cạnh tranh và chống đối của các tổ chức nhà giáo quốc tế khác nên FISE đã không phát huy được ảnh hưởng của mình và dần tan rã.

Tổ chức Liên hiệp quốc tế các công đoàn nhà giáo cùng “Ngày Quốc tế hiến chương các nhà giáo” không còn tồn tại nhưng một ngày lễ tôn vinh các nhà giáo ở Việt Nam vẫn được tổ chức ấm áp, nhiệt thành ngay trong những năm kháng chiến đầy gian khổ, hy sinh. Thể nguyện ước vọng của nhân dân về một ngày lễ văn hóa hiện đại cùng thực tế của sự nghiệp giáo dục xây dựng con người mới, năm 1982, Hội đồng Bộ trưởng (nay là Chính phủ) đã ban hành quyết định lấy ngày 20-11 hằng năm là ngày lễ mang tên “Ngày Nhà giáo Việt Nam”. Trong thực tế, “Ngày Nhà giáo Việt Nam” đã trở thành ngày hội thực sự của các nhà giáo, các cán bộ công nhân viên ngành giáo dục, các gia đình, các thế hệ học sinh của tất cả các cấp học, các loại hình trường lớp trên khắp đất nước Việt Nam. Như vậy, “Ngày Nhà giáo Việt Nam” đã luôn mang ý nghĩa thực tế cao hơn hẳn ý tưởng ban đầu của FISE cũng như nhiều tổ chức quốc tế giáo dục khác.

Chỉ có một dân tộc hiếu học, chỉ có một khát vọng cháy bỏng của toàn dân tộc vượt lên khỏi đói nghèo, lạc hậu, chậm phát triển, mới làm nên những ngày hội toàn dân như thế, mới làm nên một xã hội khao khát học tập từng ngày trên đất nước đang đà tăng tốc công nghiệp hóa, hiện đại hóa và hội nhập quốc tế.

Có ai không nhớ, không tự hào và nghĩ suy về đất nước “vốn xưng nền văn hiến đã lâu”, một đất nước luôn coi “Hiền tài là nguyên khí quốc gia”.

Có ai không nhớ, không dằn lòng quyết chí dạy và học trước lời dạy của Cụ Hồ “Một dân tộc dốt là một dân tộc yếu” và trước ước nguyện của Người về lớp lớp con em dày công học tập để đưa đất nước “Sánh vai với các cường quốc năm châu”. Có ai không nhớ, không hận về những thế kỷ dài đất nước bị giày xéo, nhân phẩm bị chà đạp, sách bị đốt. Có ai không nhớ, không tự hào và thấm sâu nỗi lòng hàng triệu thanh niên “xếp bút nghiên lên đường ra trận” ở thế kỷ 20.

Khát vọng học hành để đưa đất nước vượt lên, để xây dựng, hoàn thiện mỗi con người Việt Nam đã và đang là nguồn năng lượng nội sinh của cả dân tộc được dồn nén từ lịch sử. Trách nhiệm của ngày hôm nay là đáp đền, giải phóng nguồn năng lượng vô biên ấy.

“Trường ra trường, lớp ra lớp”, “Dạy tốt, học tốt”, “Học đi đôi với hành”, “Vừa hồng vừa chuyên”… Lời người đi trước cũng là lời vẫy gọi của tương lai.