Khát vọng tuổi hai mươi của liệt sĩ Nguyễn Văn Thạc
Mùa hè năm 1971, khi giảng đường Đại học Tổng hợp Hà Nội đang xôn xao tiếng cười của những tân sinh viên, thì cuộc chiến tranh phá hoại của đế quốc Mỹ ở miền Bắc ngày càng trở nên ác liệt. Trước tiếng gọi thiêng liêng của Tổ quốc, chàng sinh viên năm nhất khoa Toán – Cơ Nguyễn Văn Thạc đã tình nguyện xếp lại bút nghiên, rời xa bảng đen phấn trắng để khoác lên mình màu áo xanh chiến sĩ. Anh lên đường ra trận mang theo một tâm hồn lãng mạn của tuổi trẻ, một tình yêu quê hương nồng nàn và một cuốn sổ tay nhỏ màu xanh – nơi anh gửi gắm những suy nghĩ, trăn trở của một thế hệ thanh niên thời hoa lửa.
Cuốn nhật ký mang tên "Mãi mãi tuổi hai mươi" được anh bắt đầu viết từ ngày nhập ngũ cho đến những ngày cận kề trận đánh sinh tử tại chiến trường Quảng Trị năm 1972. Qua từng trang viết, người đọc không thấy sự bi lụy hay sợ hãi trước cái chết, mà chỉ thấy một tinh thần lạc quan cách mạng tuyệt vời. Nguyễn Văn Thạc viết về cái đói, cái rét của rừng già, về những trận mưa bom bão đạn của kẻ thù bằng một lăng kính tràn đầy chất thơ. Anh nhìn thấy hoa nở giữa hố bom, nghe thấy tiếng chim hót sau những loạt đại bác dày đặc. Đối với anh và thế hệ ngày ấy, hạnh phúc lớn nhất không phải là sự an yên cho bản thân, mà là được hiến dâng trọn vẹn tuổi thanh xuân cho độc lập, tự do của đất nước.
Ngày 30 tháng 7 năm 1972, tại mảnh đất Thành cổ Quảng Trị đầy máu và lửa, Nguyễn Văn Thạc đã anh dũng hy sinh khi chưa đầy 20 tuổi tròn. Anh ngã xuống khi những dự định tương lai còn dang dở, khi lời hứa trở về với người bạn gái nơi hậu phương chưa kịp thực hiện. Thế nhưng, cuốn nhật ký của anh đã trở thành một kỷ vật vô giá, một ngọn đuốc sáng soi đường cho lý tưởng sống của nhiều thế hệ thanh niên Việt Nam. Những dòng chữ cuối cùng của anh dẫu đã khép lại từ hơn nửa thế kỷ trước, nhưng tinh thần và khát vọng của "tuổi hai mươi" ngày ấy vẫn luôn vang vọng, nhắc nhở chúng ta về giá trị của hòa bình hôm nay.
