Khi Cách mạng Tháng Tám đổi thay cuộc đời

Trước khi những khẩu pháo xuất hiện trên trận địa Điện Biên Phủ, chúng phải trải qua một hành trình đặc biệt. Không có những phương tiện hiện đại, bộ đội phải dựa vào sức người để đưa những khối thép nặng vượt qua núi rừng. Công việc ấy đòi hỏi sự phối hợp của rất nhiều người và luôn tiềm ẩn nguy hiểm. Tô Vĩnh Diện là một trong những chiến sĩ đã tham gia hành trình ấy và hy sinh khi cố giữ khẩu pháo của đơn vị.

Tô Vĩnh Diện sinh ra ở Nông Cống, Thanh Hóa. Hoàn cảnh gia đình khó khăn khiến anh phải đi ở cho địa chủ từ khi mới tám tuổi. Sau Cách mạng Tháng Tám, anh thoát khỏi cuộc sống ấy và tham gia dân quân địa phương. Năm 1949, anh tình nguyện vào bộ đội.

Trong những năm đầu quân ngũ, anh luôn được đồng đội đánh giá là người gương mẫu. Anh tích cực học tập, thực hiện tốt nhiệm vụ và có ý thức trách nhiệm cao. Năm 1953, anh được giao làm Tiểu đội trưởng một đơn vị pháo cao xạ.

Pháo cao xạ là vũ khí quan trọng trong chiến đấu bảo vệ bộ đội trước máy bay địch. Vì vậy, việc đưa pháo đến đúng vị trí có ý nghĩa rất lớn. Khi tham gia chiến dịch, Tô Vĩnh Diện cùng đồng đội phải vượt qua những tuyến đường núi hiểm trở.

Những người lính phải dùng dây kéo khẩu pháo từng đoạn. Mỗi bước tiến đều cần nhiều người cùng hợp sức. Những con dốc lớn được hỗ trợ bằng hệ thống tời. Công binh phải liên tục sửa đường để bảo đảm an toàn.

Trước khi khẩu pháo xuống Dốc Ba Tời, Tô Vĩnh Diện đã trực tiếp đi kiểm tra tuyến đường. Anh cùng anh em công binh sửa chữa cầu Gỗ. Những việc làm ấy cho thấy sự cẩn trọng của người Tiểu đội trưởng trước một nhiệm vụ đặc biệt khó khăn.

Khi đơn vị chuẩn bị đưa pháo xuống dốc, pháo địch bắt đầu bắn. Những tiếng nổ liên tiếp khiến mặt đất rung chuyển. Dù nguy hiểm, các chiến sĩ vẫn tiếp tục nhiệm vụ.

Rồi sự cố xảy ra. Một mảnh đạn cắt đứt dây tời. Khẩu pháo mất lực giữ và lao xuống. Những người lính lập tức tìm cách ghìm lại. Họ sử dụng dây, chèn và mọi phương tiện có thể để ngăn khẩu pháo lao xuống vực.

Tô Vĩnh Diện lao đến. Anh bám lấy vị trí điều khiển và tìm cách đưa khẩu pháo về phía vách núi. Trong lúc khẩu pháo rung chuyển dữ dội, anh vẫn không buông tay.

Khi không còn cách nào khác, Tô Vĩnh Diện dùng chính thân mình để ghìm càng pháo vào vách núi. Khẩu pháo được giữ lại, còn người chiến sĩ bị thương nặng và hy sinh.

Sự việc ấy diễn ra trong một thời gian rất ngắn nhưng chứa đựng tinh thần trách nhiệm lớn lao. Tô Vĩnh Diện không chỉ bảo vệ một khẩu pháo mà còn bảo vệ thành quả lao động của cả đơn vị và nhiệm vụ chung của chiến dịch.

Ngày nay, câu chuyện về anh vẫn được nhắc lại mỗi khi nói về những người lính kéo pháo trong Chiến dịch Điện Biên Phủ. Nó cho thấy để một chiến thắng lớn được tạo nên, phía sau còn có vô số con người đã âm thầm chịu đựng gian khổ. Tô Vĩnh Diện là một trong những người đã để lại tuổi trẻ của mình trên con đường dẫn tới chiến trường lịch sử ấy.