Khi chỉ huy là người tiên phong

Dù chiến tranh đã lùi xa nhiều năm, những ký ức về những trận đánh quan trọng vẫn còn trong tâm trí của những người từng trực tiếp trải qua. Với Anh hùng Lực lượng Vũ trang Nhân dân Nguyễn Xuân Liêm, trận Phước Long đầu năm 1975 là một ký ức đặc biệt. Đó là trận đánh ông đã trực tiếp chỉ huy xe tăng 363 trong hoàn cảnh vô cùng khó khăn.

Nguyễn Xuân Liêm sinh năm 1946 tại thôn An Liêm, xã Thăng Long, huyện Đông Hưng, tỉnh Thái Bình. Năm 1965, ông nhập ngũ và công tác tại Tiểu đoàn 53A, Tỉnh đội Thái Bình. Từ một thanh niên trẻ, ông bước vào quân đội và bắt đầu những năm tháng gắn bó với chiến trường.

Tháng 5 năm 1972, ông chuyển sang Binh chủng Tăng thiết giáp. Công việc trong lực lượng xe tăng đòi hỏi người lính phải có tinh thần dũng cảm, khả năng phối hợp và sự bình tĩnh. Qua nhiều trận chiến, Nguyễn Xuân Liêm ngày càng trưởng thành.

Ngày 2 tháng 1 năm 1975, đơn vị của ông nhận nhiệm vụ phối hợp với Tiểu đoàn 1, Trung đoàn 142, Sư đoàn 7, Quân đoàn 4 tiến công thị xã Phước Long. Hướng tấn công được xác định là ngã ba Tư Hiền – trại Lê Lợi, nhằm mở đường vào trung tâm thị xã.

Ngay trong trận đánh, quân ta gặp phải sự kháng cự mạnh. Hỏa lực của đối phương khiến cuộc tiến công gặp nhiều khó khăn. Ba xe tăng 363, 948 và 944 được sử dụng trong mũi tiến công. Nhưng một xe hết đạn phải lùi lại và một xe khác bị kẹt pháo. Xe tăng 363 do Nguyễn Xuân Liêm trực tiếp chỉ huy trở thành chiếc xe còn khả năng tiếp tục chiến đấu.

Trước tình hình đó, ông đã quyết định tiếp tục tiến công. Câu nói “Còn người, còn xe, một xe cũng tấn công!” thể hiện rõ tinh thần quyết tâm của người chỉ huy. Xe tăng 363 tiếp tục tiến về phía trung tâm thị xã.

Trong lúc chiến đấu, chiếc xe bị đối phương bao vây. Tuy nhiên, ông Liêm không mất bình tĩnh. Ông chỉ huy lái xe và các thành viên trong kíp xe phối hợp đánh trả, làm rối loạn đội hình đối phương. Sự mưu trí và dũng cảm của ông cùng đồng đội đã góp phần tạo nên thắng lợi của trận đánh.

Phước Long sau đó được đánh giá là một chiến thắng có ý nghĩa chiến lược. Kết quả trận đánh cho thấy quân Giải phóng có khả năng tiến công mạnh mẽ và giúp Bộ Chính trị có thêm cơ sở để đánh giá tình hình. Đây là một trong những yếu tố góp phần quan trọng vào việc đưa ra những quyết định trong giai đoạn cuối của cuộc chiến.

Sau trận Phước Long, ông tiếp tục tham gia trận Xuân Lộc, đánh sân bay Biên Hòa và nhiều trận khác. Năm 1976, những thành tích của ông được ghi nhận bằng danh hiệu Anh hùng Lực lượng Vũ trang Nhân dân.

Đến năm 1987, ông nghỉ hưu với quân hàm Thiếu tá. Trở về quê hương, ông tiếp tục tham gia Hội Cựu chiến binh tỉnh Thái Bình. Từ đó, ông góp sức vào những hoạt động xã hội và tiếp tục truyền lại những giá trị tốt đẹp của người lính cho thế hệ sau.

Nhìn lại cuộc đời Nguyễn Xuân Liêm, điều gây ấn tượng không chỉ là những chiến công mà còn là tinh thần trách nhiệm được ông giữ gìn trong suốt cuộc đời. Những ký ức về chiến tranh đối với ông không đơn thuần là chuyện của quá khứ, mà còn là bài học về lòng dũng cảm, tình đồng đội và trách nhiệm với Tổ quốc.

Ngày nay, khi đất nước sống trong hòa bình, thế hệ trẻ càng cần hiểu và trân trọng những câu chuyện như vậy. Biết về quá khứ để biết ơn, nhưng quan trọng hơn là từ đó sống tốt hơn và có trách nhiệm hơn với hiện tại.