KHI CHIẾN TRANH Ở LẠI TRONG GIẤC NGỦ

Chiến tranh không gõ cửa khi Phạm Duy Đô tỉnh. Nó trở về vào lúc ông ngủ.

Trong những giấc mơ, ông vẫn thấy mình hành quân giữa rừng Trường Sơn. Vẫn nghe tiếng đất đá đổ sầm sau một trận bom. Vẫn thấy những khuôn mặt quen thuộc – có người còn sống, có người đã nằm lại từ rất lâu.

Những giấc mơ ấy không dữ dội. Không máu lửa. Không tiếng thét. Nhưng chúng hiện lên chậm rãi, rõ ràng, như thể quá khứ đang lặng lẽ nhắc nhở: đừng quên.

Có những đêm, ông tỉnh giấc, mồ hôi ướt lưng áo. Không phải vì sợ, mà vì nhớ. Nhớ đồng đội. Nhớ những người đã đi trước để mình được sống. Nhớ những khoảnh khắc tưởng chừng nhỏ bé nhưng lại quyết định sinh tử.

Phạm Duy Đô chưa bao giờ coi đó là nỗi ám ảnh. Ông coi đó là một phần của đời lính, là cái giá phải trả cho những năm tháng sống giữa ranh giới mong manh của sự sống và cái chết.

Chiến tranh trong giấc ngủ khiến ông trân trọng từng ngày tỉnh dậy trong hòa bình. Khi mở mắt thấy ánh nắng lọt qua cửa sổ, nghe tiếng trẻ con cười ngoài ngõ, ông hiểu rằng: mình đang sống trong điều mà ngày xưa từng đánh đổi cả sinh mạng để giành lấy.

Có người hỏi ông: “Sao bác không quên đi cho nhẹ lòng?”
Ông chỉ cười. Bởi ông hiểu: nếu quên, thì ai sẽ nhớ thay cho những người đã nằm lại?

Chiến tranh ở lại trong giấc ngủ không phải để hành hạ, mà để nhắc người lính sống đúng hơn trong từng ngày còn lại.