“Khi Điện Biên Phủ đang bước vào những ngày quyết định”
Đầu năm 1954, cuộc kháng chiến chống Pháp bước vào giai đoạn quyết định với Chiến dịch Điện Biên Phủ. Ở miền Trung, chiến tranh vẫn diễn ra ác liệt trên các địa bàn do quân Pháp kiểm soát.
Trong thời điểm ấy, gia đình Mẹ Thứ lại nhận thêm một mất mát. Người con Lê Tự Lem, vừa tròn 20 tuổi, tham gia bộ đội huyện và hy sinh trong chiến đấu tại huyện nhà vào đầu tháng 4-1954. Tư liệu của Bảo tàng Phụ nữ Nam Bộ ghi nhận sự hy sinh này diễn ra khi cuộc kháng chiến chống Pháp đang ở giai đoạn quyết liệt.
Nếu ở Điện Biên Phủ, quân đội ta đang tập trung lực lượng cho trận quyết chiến chiến lược với quân Pháp, thì tại Quảng Nam, các lực lượng vũ trang địa phương vẫn phải chiến đấu, giữ cơ sở và chống các hoạt động quân sự của đối phương.
Điều đó cho thấy một đặc điểm quan trọng của cuộc kháng chiến: Chiến dịch Điện Biên Phủ tuy diễn ra ở Tây Bắc nhưng thắng lợi của nó được tạo nên trong một thế trận chiến tranh rộng khắp trên cả nước.
Lê Tự Lem hy sinh khi mới 20 tuổi. Với một người mẹ, đó là nỗi đau khó có thể diễn tả. Nhưng Mẹ Thứ tiếp tục động viên những người con còn lại tham gia cách mạng.
Đáng chú ý, Mẹ không chỉ chịu đựng mất mát mà còn tiếp tục thực hiện nhiệm vụ tại quê nhà. Những căn hầm trong vườn vẫn được duy trì, cán bộ và du kích vẫn được che chở.
Ngày 7-5-1954, Chiến dịch Điện Biên Phủ kết thúc thắng lợi, tạo bước ngoặt quyết định đối với cuộc kháng chiến chống Pháp. Nhưng với Mẹ Thứ, chiến tranh vẫn chưa thực sự kết thúc. Phía trước còn là một cuộc chiến tranh kéo dài hơn hai thập niên.



