Khi dòng sông Bạch Đằng kể chuyện

Chiều xuống trên sông Bạch Đằng. Dòng nước tưởng như vẫn lặng lẽ trôi giữa đất trời, nhưng hơn bảy trăm năm trước, nơi đây từng chứng kiến một trong những trận chiến oanh liệt nhất của lịch sử dân tộc.

Năm 1288, quân Nguyên – Mông một lần nữa kéo quân sang xâm lược Đại Việt. Sau nhiều trận đánh, quân địch rơi vào thế khó khăn và tìm đường rút lui theo sông Bạch Đằng. Trần Hưng Đạo đã nhìn thấy thời cơ. Ông cho quân đóng những cọc gỗ lớn, đầu bịt sắt, cắm sâu xuống lòng sông ở những vị trí hiểm yếu. Quân ta bố trí lực lượng mai phục hai bên bờ và chờ đợi.

Khi đoàn thuyền của quân Nguyên – Mông tiến vào, quân Đại Việt chủ động khiêu chiến rồi giả vờ rút lui. Quân địch tưởng rằng quân ta đã yếu thế nên lập tức đuổi theo. Nhưng chúng không biết rằng mình đang từng bước tiến vào chiếc bẫy đã được chuẩn bị từ trước.

Khi thủy triều bắt đầu rút, những hàng cọc nhọn dần nhô lên khỏi mặt nước. Đúng lúc ấy, quân Đại Việt từ nhiều phía đồng loạt tiến công. Những chiến thuyền của quân Nguyên – Mông mắc vào bãi cọc, va vào nhau, đội hình rối loạn. Tiếng trống trận, tiếng hò reo và tiếng giao chiến vang lên giữa dòng sông. Quân địch không còn đường tháo chạy.

Bạch Đằng năm ấy trở thành một dòng sông của chiến thắng. Đoàn quân xâm lược bị đánh tan, tướng Ô Mã Nhi bị bắt. Cuộc kháng chiến chống quân Nguyên – Mông lần thứ ba kết thúc bằng một thắng lợi vang dội của Đại Việt.

Điều khiến chiến thắng Bạch Đằng trở nên đặc biệt không chỉ nằm ở việc quân ta đánh bại một đội quân hùng mạnh, mà còn ở trí tuệ và sự đoàn kết của cả dân tộc. Những chiếc cọc gỗ dưới lòng sông, những người lính âm thầm mai phục, những người dân góp sức vận chuyển lương thực, vũ khí... tất cả đã cùng tạo nên một thế trận tưởng như không thể phá vỡ.

Có lẽ hôm nay, khi đứng trước dòng sông Bạch Đằng, chúng ta khó có thể hình dung được tiếng vó ngựa, tiếng mái chèo và tiếng quân reo của hơn bảy trăm năm trước. Dòng sông vẫn trôi, bình yên như chưa từng có chiến trận. Nhưng dưới lớp phù sa ấy, lịch sử vẫn còn đó.

Bạch Đằng không chỉ là tên của một dòng sông. Đó là ký ức về những con người đã biết biến địa hình thành sức mạnh, biến lòng yêu nước thành hành động và biến một dòng nước thành biểu tượng của ý chí dân tộc.

Và có lẽ, điều đẹp nhất của lịch sử là dù thời gian có trôi qua bao lâu, mỗi khi nhắc đến Bạch Đằng, người Việt Nam vẫn có thể tự hào mà nói rằng: nơi đây, cha ông ta đã từng đứng lên và bảo vệ non sông bằng tất cả trí tuệ, lòng dũng cảm và niềm tin vào đất nước.