KHI LỘC NINH ĐỨNG VỮNG TRƯỚC CUỘC HÀNH QUÂN JUNCTION CITY (1967)

Năm 1967, khi chiến tranh tại miền Nam bước vào giai đoạn ác liệt nhất, vùng căn cứ Dương Minh Châu – trong đó có Lộc Ninh, Bến Củi và Suối Ông Hùng – không còn là những khu rừng xa xôi nằm ngoài tầm kiểm soát của đối phương mà đã trở thành mục tiêu trọng điểm trong chiến lược quân sự của Mỹ và chính quyền Sài Gòn, bởi họ nhận ra rằng nơi đây không chỉ là địa bàn đứng chân của lực lượng cách mạng mà còn là trung tâm liên lạc, hậu cần và chỉ huy của cả một chiến trường rộng lớn, nếu không phá được vùng căn cứ này thì không thể giành được ưu thế lâu dài.

Chính vì vậy, cuộc hành quân mang tên Junction City được mở ra vào đầu năm 1967 với quy mô lớn chưa từng có, huy động hàng chục nghìn quân, kết hợp giữa bộ binh, thiết giáp, pháo binh và không quân, với tham vọng đánh thẳng vào căn cứ, tiêu diệt cơ quan đầu não và phá vỡ toàn bộ hệ thống hậu cần của cách mạng tại khu vực này, trong đó Lộc Ninh nằm trong hướng tiến công quan trọng, trở thành một trong những địa bàn chịu sức ép trực tiếp từ các mũi tiến quân của địch.

Những ngày đó, rừng Lộc Ninh không còn yên tĩnh, mặt đất rung lên bởi bánh xích xe tăng, bầu trời dày đặc tiếng máy bay, pháo binh liên tục dội xuống những khu vực nghi có lực lượng cách mạng, tạo nên một áp lực chưa từng có đối với cả lực lượng du kích lẫn nhân dân địa phương, bởi nếu so sánh về lực lượng và trang bị thì sự chênh lệch là rất lớn, và nếu chọn cách đối đầu trực diện thì không thể giữ được địa bàn.

Nhưng điều mà đối phương không lường trước được là cách đánh của lực lượng ta đã thay đổi, không còn cố giữ từng vị trí cố định mà chuyển sang thế trận linh hoạt, bám rừng, bám dân, vừa tránh đòn đánh lớn, vừa tổ chức những trận đánh nhỏ liên tục nhằm tiêu hao sinh lực địch, khiến cho mỗi bước tiến của chúng đều phải trả giá, đồng thời giữ vững các tuyến hành lang quan trọng nối liền các khu căn cứ, bảo đảm cho hệ thống chỉ huy và hậu cần không bị tê liệt.

Trong suốt thời gian diễn ra cuộc hành quân, lực lượng du kích Lộc Ninh không rời khỏi địa bàn, họ không đứng yên để bị truy quét mà chủ động bám theo, nắm tình hình, chọn thời điểm thích hợp để đánh vào những vị trí sơ hở, những đoàn xe, những toán lính tách lẻ, từng bước làm cho đối phương không thể thực hiện được ý đồ đánh nhanh, thắng nhanh như kế hoạch ban đầu, trong khi nhân dân địa phương tiếp tục đóng vai trò hậu phương vững chắc, nuôi giấu cán bộ, bảo vệ lực lượng, giữ bí mật tuyệt đối về vị trí căn cứ, tạo nên một “lá chắn” mà dù có sử dụng lực lượng lớn đến đâu, địch cũng không thể xuyên phá hoàn toàn.

Càng đánh, địch càng gặp khó khăn, bởi địa hình rừng rậm không phù hợp cho các loại vũ khí hiện đại phát huy hiệu quả tối đa, trong khi lực lượng cách mạng lại tận dụng rất tốt từng con đường mòn, từng lối rẽ trong rừng để cơ động, tránh đòn và phản công, khiến cho cuộc hành quân kéo dài nhưng không đạt được mục tiêu đề ra, buộc đối phương phải rút dần lực lượng trong thế không đạt được kết quả như mong muốn.

Đối với Lộc Ninh, việc đứng vững trước cuộc hành quân Junction City không chỉ là một thắng lợi về mặt quân sự mà còn là một bước khẳng định quan trọng về khả năng giữ vững căn cứ trong điều kiện đối phương sử dụng lực lượng lớn và trang bị hiện đại, đồng thời chứng minh rằng thế trận chiến tranh nhân dân, với sự kết hợp giữa lực lượng vũ trang và nhân dân địa phương, có thể tạo ra sức mạnh đủ để đối phó với những chiến dịch quy mô lớn.

Từ sau năm 1967, thế trận tại khu vực này không còn như trước nữa, bởi dù địch vẫn tiếp tục các cuộc hành quân khác như Hòn Đá Vàng hay các chiến dịch càn quét tiếp theo, nhưng không thể đạt được mục tiêu phá vỡ hoàn toàn căn cứ, trong khi lực lượng cách mạng ngày càng củng cố được vị trí, giữ vững hành lang, tạo điều kiện cho những bước phát triển tiếp theo, đặc biệt là việc chuẩn bị cho cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Xuân Mậu Thân năm 1968.

Nếu nhìn lại toàn bộ chặng đường, có thể thấy rằng việc Lộc Ninh đứng vững trong năm 1967 không phải là một sự kiện riêng lẻ mà là kết quả của cả một quá trình từ những năm đầu kháng chiến, từ việc xây dựng cơ sở, tổ chức lực lượng, đến việc tích lũy kinh nghiệm chiến đấu qua từng trận đánh nhỏ, để rồi khi đối diện với một cuộc hành quân lớn như Junction City, vùng đất này vẫn đủ sức giữ vững vị trí của mình, tiếp tục đóng vai trò là căn cứ quan trọng của cách mạng cho đến những ngày cuối cùng của cuộc chiến.