Khi lòng dân trở thành sức mạnh đánh giặc

Trong lịch sử chống ngoại xâm của Việt Nam, có một điều đặc biệt: nhiều chiến thắng lớn không bắt đầu từ những đạo quân đông nhất, mà bắt đầu từ lòng dân.

Ba lần chống quân Mông – Nguyên thế kỷ XIII là minh chứng rõ ràng.

Đối thủ của Đại Việt khi ấy là một đế chế quân sự hùng mạnh. Quân Mông Cổ nổi tiếng với khả năng cơ động, tổ chức chiến đấu và chinh phục nhiều vùng đất rộng lớn.

Nếu chỉ nhìn vào tương quan lực lượng, Đại Việt đứng trước một thử thách rất lớn.

Nhưng quân Nguyên – Mông đã không tính đầy đủ một yếu tố: họ đang tiến vào một đất nước có truyền thống chống ngoại xâm mạnh mẽ và có sự gắn kết giữa triều đình, quân đội và nhân dân.

Trần Quốc Tuấn hiểu rất rõ điều ấy.

Ông không xem nhân dân chỉ là lực lượng đứng phía sau quân đội. Nhân dân chính là một phần của sức mạnh chiến tranh.

Trong “Hịch tướng sĩ”, ông nhấn mạnh trách nhiệm của tướng sĩ trước vận mệnh đất nước. Nhưng để có thể chiến đấu lâu dài, quân đội cũng cần hậu phương, lương thực, thông tin và sự ủng hộ của người dân.

Trong cuộc kháng chiến năm 1285, khi quân Nguyên tiến sâu vào Đại Việt, nhà Trần chủ động thực hiện chiến lược rút lui.

Thăng Long có lúc bị bỏ trống.

Nhưng đó không phải là sự đầu hàng.

Đó là một phần trong chiến lược bảo toàn lực lượng.

Nhân dân ở nhiều nơi cũng tham gia vào quá trình chống giặc theo nhiều cách khác nhau. Người góp sức, người góp của, người cung cấp lương thực, người hỗ trợ quân đội.

Một đất nước mà người dân không chấp nhận sự hiện diện của quân xâm lược sẽ trở thành một chiến trường vô cùng khó khăn đối với quân chiếm đóng.

Quân Nguyên có thể chiếm một thành phố.

Nhưng họ không thể chiếm được lòng dân.

Đó là điểm khác biệt rất lớn.

Sau khi quân Trần phản công và giành lại Thăng Long, hàng loạt chiến thắng đã diễn ra. Hàm Tử, Chương Dương, Tây Kết trở thành những dấu mốc quan trọng của cuộc kháng chiến.

Đến năm 1288, khi quân Nguyên trở lại, sức mạnh của nhân dân tiếp tục được phát huy.

Trận Bạch Đằng là đỉnh cao.

Để chuẩn bị cho trận đánh, quân Trần cần hiểu rõ địa hình, quy luật thủy triều và tổ chức lực lượng trên sông.

Một chiến thắng như vậy không thể chỉ dựa vào một cá nhân.

Đó là kết quả của cả một hệ thống.

Trần Quốc Tuấn giữ vai trò chỉ huy.

Các tướng lĩnh tổ chức lực lượng.

Quân sĩ trực tiếp chiến đấu.

Nhân dân hỗ trợ hậu cần và tạo nên thế trận rộng lớn.

Tất cả kết hợp với nhau.

Đó chính là sức mạnh của lòng dân.

Bài học này đặc biệt quan trọng trong thời đại hiện nay.

Một đất nước phát triển không thể chỉ dựa vào một nhóm người. Mọi thành tựu đều cần sự chung sức của nhiều thế hệ và nhiều tầng lớp.

Tuổi trẻ có thể đóng góp bằng những việc rất khác nhau.

Có người học tập để trở thành bác sĩ.

Có người nghiên cứu khoa học.

Có người trở thành giáo viên.

Có người làm công nghệ.

Có người làm nông nghiệp hiện đại.

Có người làm việc trong cơ quan nhà nước.

Có người khởi nghiệp.

Có người dành thời gian tham gia hoạt động tình nguyện.

Không có đóng góp nào là nhỏ nếu nó được thực hiện bằng trách nhiệm.

Nếu thế hệ Trần Hưng Đạo từng góp sức bằng gươm giáo để bảo vệ non sông, thì thế hệ trẻ hôm nay có thể góp sức bằng tri thức, lao động và sáng tạo.

Điều quan trọng nhất vẫn là tinh thần hướng về cộng đồng.

Lịch sử đã chứng minh rằng một dân tộc đoàn kết có thể vượt qua những thử thách tưởng như quá lớn.

Hào khí Đông A không chỉ thuộc về thế kỷ XIII.

Nó còn là lời nhắc nhở hôm nay rằng khi mỗi người biết đặt một phần lợi ích cá nhân trong lợi ích chung, khi cộng đồng biết đồng lòng trước những nhiệm vụ lớn, đất nước sẽ có thêm sức mạnh.

Bởi sức mạnh của một dân tộc không chỉ nằm trong những gì quốc gia đang có, mà còn nằm trong sự đồng lòng của những con người cùng chung một quê hương.