Khi mỗi vết sẹo là một niềm tự hào
Bài viết kể về hành trình của cựu Thanh niên xung phong Lê Thị Khải, người đã tuổi trẻ của mình cống hiến trên những tuyến giao thông ác liệt trong kháng chiến chống Mỹ. Qua ký ức về những năm tháng gian khổ, vết thương chiến tranh và bài hát “Sáng mãi tên anh”, câu chuyện làm nổi bật lòng yêu nước, tình đồng đội và sự tri ân những người đã hy sinh vì Tổ quốc.

Mỗi thế hệ đều có những câu chuyện riêng để kể. Với thế hệ TNXP thời chống Mỹ, đó là câu chuyện về những ngày lên đường, những tuyến giao thông giữa bom đạn và những người đồng đội đã cùng nhau vượt qua hiểm nguy. Cựu TNXP Lê Thị Khải hôm nay vẫn mang trong mình những ký ức ấy và coi đó là một phần trách nhiệm cần được gìn giữ.
Bà Khải sinh năm 1945, là người dân xã Hoàng Diệu, huyện Chương Mỹ, TP Hà Nội. Nhiều năm qua, bà luôn tích cực với các phong trào địa phương, được chính quyền và nhân dân tin yêu, quý mến. Hiện bà là Ủy viên Ban Chấp hành Hội Cựu TNXP xã Hoàng Diệu và Chi hội trưởng Chi hội TNXP thôn Bài Trượng.
Giữ gìn tình đồng đội qua năm tháng
Năm 1965, khi vừa 20 tuổi, bà Khải gia nhập lực lượng TNXP. Bà được biên chế vào đơn vị N81, thuộc Đội Thanh niên xung phong chống Mỹ, cứu nước.
Đơn vị có nhiệm vụ bảo đảm giao thông từ Nam Định đến Thanh Hóa, đặc biệt là tuyến đường sắt nối hai tỉnh. Công việc của bà và đồng đội là sửa chữa đường, đắp lại nền đường bị bom phá, rà phá bom mìn và dọn dẹp vật cản.
Đó là những công việc không có tiếng súng trực tiếp nhưng luôn đặt người thực hiện vào tình thế nguy hiểm. Những người TNXP phải làm việc trong điều kiện bom đạn, thiếu thốn và căng thẳng.
Bà Khải vẫn nhớ những ngày cả đơn vị cùng nhau bám tuyến. Khi đường bị phá, mọi người lại sửa. Khi xuất hiện bom mìn, họ rà phá. Mục tiêu là để giao thông được thông suốt và những chuyến tàu tiếp tục chạy.
Tháng 7-1965, bà bị thương tại khu vực cầu Đò Lèn, tỉnh Thanh Hóa. Khi được cử về phía Nam lấy dụng cụ, bà đến nửa cầu thì một quả tên lửa bắn xuống đầu cầu. Mảnh tên lửa văng vào đầu khiến bà bị thương.
Đồng đội đưa bà đến bệnh viện gần đó. Sau khi điều trị, bà tiếp tục trở lại đơn vị. Vết sẹo trên đầu vẫn còn đến hôm nay, là dấu tích của những năm tháng ấy.
Tháng 12-1969, bà hoàn thành nhiệm vụ và xuất ngũ. Đêm trước ngày chia tay, bà sáng tác bài hát chèo “Sáng mãi tên anh”. Bài hát là lời tri ân đối với những người đã hy sinh vì Tổ quốc.
Những câu hát khiến nhiều đồng đội xúc động. Bởi họ hiểu rằng trong những năm tháng ấy, có những người đã cùng họ làm nhiệm vụ nhưng cuối cùng không thể trở về.
Sau khi xuất ngũ, bà Khải trở về quê hương. Nhưng tình cảm với đồng đội vẫn được bà giữ gìn. Khi tham gia Hội Cựu TNXP, bà tiếp tục có cơ hội gặp gỡ những người từng cùng mình trải qua chiến tranh.
Hiện nay, với vai trò Chi hội trưởng Chi hội TNXP thôn Bài Trượng, bà vẫn tích cực với các hoạt động của Hội. Những việc làm ấy tuy giản dị nhưng góp phần giữ lại sự gắn kết giữa những người từng chung một thời tuổi trẻ.
Bà Khải không chỉ giữ ký ức cho riêng mình. Qua những câu chuyện được kể lại, thế hệ trẻ có thêm cơ hội hiểu về những con người đã từng sống trong một thời kỳ đặc biệt của lịch sử.
Hơn nửa thế kỷ đã qua, những tuyến đường năm xưa đã đổi thay, những người trẻ ngày ấy cũng đã bước sang tuổi xế chiều. Nhưng tình đồng đội, lòng biết ơn và những đóng góp của họ vẫn còn nguyên giá trị.
Câu chuyện của bà Lê Thị Khải vì thế không chỉ là câu chuyện về quá khứ. Đó còn là lời nhắc nhở thế hệ hôm nay phải biết trân trọng hòa bình, ghi nhớ những người đi trước và tiếp tục gìn giữ những giá trị tốt đẹp mà họ đã trao lại.


