KHI TỔ QUỐC GỌI TÊN - ANH HÙNG HỒ ĐỨC VAI

Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Hồ Đức Vai (tên lúc nhỏ là Cu The, hay A Vai), sinh năm 1940, là một người con ưu tú của đồng bào dân tộc Pa Cô tại huyện miền núi A Lưới, tỉnh Thừa Thiên Huế. Ông xuất thân trong một gia đình cách mạng tiêu biểu (có tới ba chú cháu ruột đều được phong tặng danh hiệu Anh hùng LLVTND).

Dưới góc nhìn nghiên cứu lịch sử, quá trình hoạt động của ông được khái quát qua các mốc son chính sau:

1.    Tuổi thơ cay đắng và giác ngộ cách mạng sớm

- Mồ côi từ nhỏ: Mới tròn 6 tuổi, ông đã mồ côi cả cha lẫn mẹ, lớn lên nhờ sự đùm bọc, chở che của bà con dân bản Pa Cô.

- Đến với cách mạng: Sớm chứng kiến tội ác của kẻ thù ở chiến trường A Lưới dữ dội, A Vai tham gia hoạt động du kích từ khi còn rất trẻ, trở thành giao liên mưu trí, dũng cảm bám trụ núi rừng Trường Sơn.

2. Bảng vàng chiến tích ở chiến trường A Lưới

- Lập công xuất sắc: Giai đoạn từ năm 1960 đến 1965, ông trực tiếp tham gia hơn 24 trận đánh lớn nhỏ tại chiến trường A Lưới, tự tay tiêu diệt 42 tên lính Mỹ.

- Biểu tượng tự hào: Ông là tấm gương sáng ngời về lối đánh "du kích chiến", tinh thần bám đất, bám làng, dựa vào nhân dân để đánh giặc, góp phần giữ vững hành lang vận chiến lược Bắc - Nam.

3. Niềm vinh dự lớn lao và cái tên mang họ Bác Hồ

- Người dân tộc thiểu số đầu tiên ở miền Nam được phong Anh hùng: Năm 1965, với những thành tích đặc biệt xuất sắc, ông vinh dự được phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân khi mới 25 tuổi.

- Được Bác Hồ đặt tên: Cũng trong năm 1965, khi ra miền Bắc dự Đại hội Anh hùng, chiến sĩ thi đua toàn quốc, ông vinh dự được gặp Bác Hồ. Cảm mến tấm lòng trung kiên của người chiến sĩ người Pa Cô, Bác Hồ đã trực tiếp đặt tên cho ông là Hồ Đức Vai. Trong cuộc đời hoạt động của mình, ông có nhiều lần vinh dự được gặp Bác và luôn khắc ghi những lời căn dặn ân cần của Người.

- Tiên phong mang họ Bác: Không chỉ cá nhân mang tên mới, ông còn là người đi đầu trong việc vận động đồng bào dân tộc thiểu số ở A Lưới tự nguyện mang họ Hồ để thể hiện lòng sắt son với Đảng và Bác Hồ.

4. Cống hiến trong thời bình và tuổi già mẫu mực

- Gánh vác nhiều trọng trách: Sau ngày đất nước thống nhất, ông tiếp tục gắn bó với quê hương A Lưới, trải qua nhiều vị trí công tác như: Chỉ huy trưởng Ban Chỉ huy Quân sự huyện, Trưởng Ban Dân vận Huyện ủy, Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam huyện A Lưới.

- Cây đại thụ của bản làng: Dù ở cương vị nào, ông cũng giữ vững phẩm chất "Bộ đội Cụ Hồ", khiêm nhường, giản dị, hết lòng chăm lo cho đời sống đồng bào các dân tộc.

Ông qua đời vào tháng 2 năm 2026, để lại niềm tiếc thương sâu sắc cho gia đình, đồng đội và nhân dân các dân tộc tỉnh Thừa Thiên Huế. Cuộc đời Hồ Đức Vai là một bản hùng ca sống động về lòng yêu nước, ý chí kiên cường và tình cảm sắt son của đồng bào Tây Nguyên - Trị Thiên hướng về Đảng và Bác Hồ.