Khi tuổi 18 bước vào tuyến lửa

Năm 18 tuổi, khi nhiều cô gái đang bắt đầu những ước mơ đẹp nhất của tuổi trẻ, La Thị Tám đã chọn cho mình một con đường khác: khoác lên mình màu áo Thanh niên xung phong và đi vào tuyến lửa. Giữa bom đạn khốc liệt tại Ngã ba Đồng Lộc, cô gái quê Hà Tĩnh đã thực hiện một nhiệm vụ tưởng chừng đơn giản nhưng vô cùng nguy hiểm – đếm từng quả bom rơi xuống để góp phần bảo đảm con đường chi viện cho chiến trường.

La Thị Tám sinh ra trong một gia đình nông dân nghèo ở xã Vĩnh Lộc, Hà Tĩnh. Cha mất sớm, cuộc sống gia đình vốn đã khó khăn càng thêm chật vật. Vì hoàn cảnh, cô phải nghỉ học khi còn dang dở để phụ giúp mẹ công việc gia đình. Những năm tháng ấy rèn cho La Thị Tám sự chịu thương, chịu khó và ý chí vượt qua khó khăn.

Năm 1967, chiến tranh bước vào giai đoạn ngày càng ác liệt. Trước lời kêu gọi của đất nước, La Thị Tám tình nguyện gia nhập lực lượng Thanh niên xung phong. Khi ấy cô mới 18 tuổi. Cô được phân công về đơn vị C2 thuộc ngành Giao thông vận tải Hà Tĩnh, làm nhiệm vụ tại khu vực Đồng Lộc.

Ngã ba Đồng Lộc là một vị trí đặc biệt quan trọng trên tuyến đường vận tải chi viện cho miền Nam. Đây là nơi những tuyến đường chiến lược gặp nhau, trong đó Quốc lộ 15A giữ vai trò đặc biệt quan trọng. Nhận thấy ý nghĩa của Đồng Lộc, máy bay Mỹ liên tục tập trung đánh phá với mục tiêu làm tê liệt tuyến giao thông.

Bom đạn biến nơi đây thành một vùng đất đầy hiểm nguy. Những hố bom lớn nhỏ xuất hiện dày đặc. Sau mỗi đợt oanh kích, lực lượng Thanh niên xung phong lại phải lao ra mặt đường san lấp hố bom, sửa đường, bảo đảm các đoàn xe tiếp tục hành quân.

Trong đội hình ấy, La Thị Tám được giao một nhiệm vụ riêng. Do còn trẻ và có vóc dáng nhỏ nhắn, cô được phân công đứng trên một quả đồi cao để quan sát máy bay địch, đếm bom và xác định vị trí bom rơi. Đây là công việc đòi hỏi sự tập trung và chính xác tuyệt đối, bởi mỗi thông tin về bom đều liên quan trực tiếp đến việc xử lý và bảo đảm an toàn cho tuyến đường.

Ngày này qua ngày khác, La Thị Tám đứng trên chiếc chòi dựng tạm bên sườn núi. Chiếc ống nhòm trở thành vật dụng quen thuộc. Mỗi khi máy bay địch xuất hiện, cô lại dõi theo hướng bay, quan sát từng loạt bom rồi nhanh chóng xác định vị trí để cắm tiêu.

Có những ngày tiếng bom vang lên liên tiếp. Mặt đất rung chuyển, khói bụi phủ kín không gian. Nhưng người con gái ấy vẫn bám trụ tại vị trí của mình.

Trong 200 ngày đêm, La Thị Tám đã đếm và cắm tiêu 1.205 quả bom. Con số ấy cho thấy mức độ khốc liệt của chiến tranh nhưng đồng thời cũng thể hiện sự bền bỉ và lòng dũng cảm của người nữ Thanh niên xung phong.

Hình ảnh La Thị Tám đứng giữa vùng đất Đồng Lộc với tấm vải dù ngụy trang và chiếc ống nhòm trên tay dần trở thành biểu tượng. Đó là hình ảnh của một thế hệ thanh niên không tiếc tuổi xuân, sẵn sàng đặt nhiệm vụ của đất nước lên trên sự an toàn của bản thân.

Cuối năm 1968, những đóng góp của La Thị Tám được ghi nhận khi cô vinh dự được Bác Hồ gửi tặng Huy hiệu của Người. Ngày 22/12/1969, khi mới 20 tuổi, cô được Nhà nước phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.

Sau chiến tranh, La Thị Tám trở về quê hương, lập gia đình và tiếp tục công tác tại cơ quan Dân - Chính - Đảng của Tỉnh ủy Hà Tĩnh. Từ một cô gái đứng giữa bom đạn, bà tiếp tục trở thành người truyền cảm hứng cho nhiều thế hệ.

Tuổi 18 của La Thị Tám đã đi qua trong khói lửa, nhưng những gì cô làm được vẫn còn nguyên giá trị. Câu chuyện của bà là lời nhắc rằng tuổi trẻ Việt Nam từng có những con người rất bình dị nhưng khi Tổ quốc cần, họ sẵn sàng làm những điều phi thường.