Khi tuổi trẻ không chỉ là những ước mơ

Tuổi trẻ thường được gọi là quãng thời gian đẹp nhất của đời người. Đó là những năm tháng của ước mơ, của khát vọng, của những dự định về tương lai. Nhưng lịch sử Việt Nam cũng từng có những người trẻ không có một tuổi thanh xuân bình thường. Họ đã biến tuổi trẻ của mình thành những năm tháng dấn thân vì đất nước.

Lý Tự Trọng là một trong những người như thế.

Ông sinh năm 1914 trong một gia đình quê Hà Tĩnh, trong thời kỳ đất nước đang chịu sự thống trị của thực dân Pháp. Sinh ra trong hoàn cảnh đặc biệt, Lý Tự Trọng sớm được tiếp xúc với hoạt động cách mạng và trở thành một trong những thanh niên tham gia công tác cách mạng từ rất sớm.

Điều khiến người đời sau khâm phục ở Lý Tự Trọng không chỉ là lòng dũng cảm, mà còn là khả năng biến lý tưởng thành hành động.

Năm 1931, khi mới mười bảy tuổi, Lý Tự Trọng đã có mặt trong một cuộc mít tinh tại Sài Gòn. Khi mật thám Pháp tìm cách bắt người diễn thuyết, ông đã nổ súng bảo vệ đồng chí.

Sau đó, Lý Tự Trọng bị bắt.

Tuổi trẻ của ông từ đó bước sang một chương khác.

Không còn những ngày tháng tự do.

Không còn những dự định riêng.

Trước mặt là nhà tù và bản án tử hình.

Nhưng điều đáng quý là trong hoàn cảnh ấy, Lý Tự Trọng vẫn giữ vững niềm tin. Ông không coi việc mình lựa chọn con đường cách mạng là một sai lầm. Ngược lại, trước tòa án thực dân, ông khẳng định lý tưởng của mình bằng câu nói đã trở thành biểu tượng: “Con đường của thanh niên chỉ có thể là con đường cách mạng, không thể có con đường nào khác.”

Câu nói ấy đã vượt qua thời gian.

Ngày hôm nay, khi nghe lại lời của Lý Tự Trọng, chúng ta có thể đặt một câu hỏi khác: Con đường của thanh niên trong thời đại mới là gì?

Câu trả lời chắc chắn không còn giống năm 1931.

Tuổi trẻ hôm nay không phải cầm súng chống thực dân. Không phải sống trong những năm tháng đất nước bị chia cắt và chiến tranh. Những người trẻ được học tập, được lựa chọn nghề nghiệp, được theo đuổi ước mơ trong một đất nước hòa bình.

Nhưng hòa bình không có nghĩa là tuổi trẻ không có trách nhiệm.

Đất nước vẫn cần những người trẻ có tri thức.

Quê hương vẫn cần những người trẻ có khát vọng.

Cộng đồng vẫn cần những người trẻ biết sẻ chia.

Và tương lai vẫn cần những người trẻ dám nghĩ, dám làm.

Nếu Lý Tự Trọng ngày ấy dùng sức trẻ để bảo vệ lý tưởng cách mạng, thì tuổi trẻ hôm nay có thể dùng tri thức và năng lực của mình để xây dựng đất nước.

Một kỹ sư nghiên cứu công nghệ mới.

Một bác sĩ tận tâm với người bệnh.

Một giáo viên gieo tri thức cho học trò.

Một nhà khoa học miệt mài nghiên cứu.

Một đoàn viên đi đến những vùng khó khăn để tình nguyện.

Một học sinh nỗ lực học tập để trở thành người có ích.

Tất cả đều có thể trở thành những cách cống hiến cho quê hương.

Điều quan trọng nhất mà Lý Tự Trọng để lại không phải là một khuôn mẫu để tuổi trẻ hôm nay sao chép. Điều ông để lại là tinh thần sống có lý tưởng.

Mỗi thời đại có một nhiệm vụ.

Mỗi thế hệ có một cách cống hiến.

Nhưng người trẻ ở bất kỳ thời đại nào cũng cần trả lời được một câu hỏi: Mình muốn sống một cuộc đời như thế nào?

Lý Tự Trọng đã trả lời bằng cả cuộc đời ngắn ngủi của mình.

Ông đã không lựa chọn một cuộc sống bình yên cho riêng mình khi đất nước còn chìm trong cảnh mất nước. Ông đã chọn con đường khó khăn và chấp nhận hy sinh.

Ngày 21 tháng 11 năm 1931, Lý Tự Trọng hy sinh khi mới mười bảy tuổi.

Gần một thế kỷ đã đi qua.

Những con đường ông từng đi có thể đã thay đổi. Những thành phố ông từng hoạt động có thể đã khoác lên mình diện mạo mới. Nhưng tên tuổi của người thanh niên Hà Tĩnh ấy vẫn được nhắc nhớ.

Bởi lịch sử không chỉ ghi nhớ những người sống lâu.

Lịch sử ghi nhớ những người sống có ý nghĩa.

Và có lẽ, đó cũng là lời nhắn gửi đẹp nhất mà Lý Tự Trọng để lại cho tuổi trẻ hôm nay:

Hãy trân trọng tuổi trẻ mình đang có.

Hãy học tập khi còn có cơ hội.

Hãy dám ước mơ, nhưng cũng phải dám hành động.

Hãy sống không chỉ cho riêng mình.

Và khi quê hương, đất nước cần, hãy biết biến tình yêu thành trách nhiệm, biến khát vọng thành hành động và biến những năm tháng đẹp nhất của cuộc đời thành những giá trị tốt đẹp cho cộng đồng.

Lý Tự Trọng đã đi qua tuổi trẻ chỉ một lần, nhưng ngọn lửa tuổi trẻ mà ông để lại vẫn tiếp tục cháy trong lòng các thế hệ Việt Nam.