[Khoa Sinh học] Bác sĩ Đặng Thùy Trâm — Một thời hoa lửa

Nắng tháng Sáu ở rừng núi Đức Phổ, Quảng Ngãi rực rỡ nhưng cũng đượm màu khói đạn. Giữa khoảng rừng thưa rộn rã tiếng ve, căn hầm dã chiến của Bệnh xá huyện Đức Phổ chìm trong bầu không khí ngột ngạt. Bác sĩ Đặng Thùy Trâm vừa gạt vệt mồ hôi trên trán, vừa cẩn thận khâu lại vết thương cho một thương binh trẻ. Tay chị thoăn thoắt, đôi mắt trào dâng một niềm thương xót vô hạn. Ở tuổi 27, chị không chỉ là một bác sĩ phụ trách bệnh xá, mà còn là chỗ dựa tinh thần duy nhất cho hàng chục người lính đang nằm giữa ranh giới sống chết.

Tốt nghiệp Đại học Y Hà Nội năm 1966, cô gái Hà Thành dịu dàng ấy đã gạt lại sau lưng những kỷ niệm đẹp của tuổi trẻ, mái trường và Thủ đô thanh bình để xung phong vào chiến trường miền Nam. Điểm dừng chân của chị là Quảng Ngãi — một trong những vùng đất ác liệt nhất thời bấy giờ, nơi bom đạn Mỹ dội xuống ngày đêm không dứt.

Ở nơi "tuyến đầu sóng gió", căn bệnh xá dã chiến ẩn mình dưới tán rừng luôn trong tình trạng thiếu thốn đủ bề: từ thuốc tê, bông băng cho đến dụng cụ phẫu thuật. Nhưng vượt lên trên tất cả nghịch cảnh, chị vẫn kiên cường giành giật từng hơi thở cho đồng đội. Chị trực tiếp cầm dao mổ dưới ánh đèn dầu tù mù, thức trắng đêm bên những ca cấp cứu dồn dập, và dùng tình thương của một người chị, người mẹ để xoa dịu những cơn đau thể xác cho từng người lính.

Giữa chảo lửa chiến tranh, Thùy Trâm gửi gắm tâm tư của mình vào từng trang nhật ký. Giữa tiếng pháo bầy và mùi thuốc súng, chị không chỉ ghi lại nỗi đau mất mát, nỗi nhớ quê nhà da diết, mà còn thắp sáng một lý tưởng sống kiên định: "Đời phải trải qua bão tố nhưng không được cúi đầu trước bão tố." Lời tự nhủ ấy đã trở thành điểm tựa giúp chị vững vàng vượt qua những ngày tháng gian khổ nhất.

Tháng 6 năm 1970, quân đội Mỹ mở một trận càn quét dữ dội vào khu vực căn cứ bệnh xá. Trong giây phút nguy cấp, để bảo vệ an toàn cho các thương binh và đồng đội rút lui vào rừng sâu, bác sĩ Đặng Thùy Trâm cùng một vài chiến sĩ đã chủ động ở lại chặn địch. Chị dũng cảm cầm súng chiến đấu cho đến hơi thở cuối cùng và ngã xuống khi tuổi đời chưa đầy 28.

Tập nhật ký bị bỏ lại trên chiến trường sau đó đã được một người lính Mỹ nhặt được. Cảm động trước tâm hồn cao đẹp và lòng dũng cảm của người nữ bác sĩ phía bên kia chiến tuyến, ông đã gìn giữ nó suốt 35 năm trước khi trao trả lại cho gia đình chị. Bác sĩ Đặng Thùy Trâm đã hy sinh, nhưng ngọn lửa tuổi trẻ và lý tưởng sống của chị vẫn cháy mãi, trở thành biểu tượng bất tử cho một "thời hoa lửa" anh hùng của dân tộc.