Khoảnh khắc nghe tin hòa bình
Có những từ ngữ khi nói ra chỉ gồm vài âm tiết nhưng lại mang sức nặng của cả một đời người. Với bác cựu chiến binh Mai Văn Lộc, “hòa bình” có lẽ là một trong những từ như thế. Năm 1972, bác lên đường nhập ngũ khi tuổi đời còn rất trẻ và bước vào chiến trường B với một người lính mang theo niềm tin rằng mình đang làm một phần việc của thế hệ mình. Những năm tháng ấy, chiến tranh không phải là một bài học trong sách mà là hiện thực của cuộc sống. Ngày tháng trôi qua giữa nhiệm vụ, nỗi nhớ và sự chờ đợi. Người lính sống với hiện tại nhưng trong sâu thẳm vẫn hướng về một ngày mà đất nước không còn chiến tranh. Có lẽ vì thế, khi nghe tin hòa bình, cảm xúc không thể chỉ được gọi tên bằng một niềm vui. Đó là sự nhẹ nhõm, là xúc động, là những ký ức bất chợt ùa về, là hình ảnh quê nhà, gia đình và những người đồng đội. Hãy thử hình dung một người đã sống nhiều năm trong hoàn cảnh mà ngày mai chưa bao giờ hoàn toàn chắc chắn, bỗng nghe thấy hai chữ “hòa bình”. Có thể người ấy sẽ không hét lên. Có thể chỉ đứng lặng một lúc. Bởi đôi khi niềm vui quá lớn khiến con người không biết phải biểu lộ như thế nào. Bác Lộc có lẽ cũng đã có một khoảnh khắc như vậy. Hòa bình không chỉ có nghĩa là tiếng súng lắng xuống. Với người lính, đó còn là hy vọng được trở về, được gặp lại những người thân yêu, được sống một cuộc đời bình thường mà trước đó tưởng như quá xa vời. Những điều rất nhỏ của cuộc sống bỗng trở nên đẹp đẽ: một con đường quê, một mái nhà, một bữa cơm, tiếng người thân gọi tên mình. Sau những năm tháng xa cách, những điều ấy không còn bình thường nữa. Chúng trở thành biểu tượng của sự sống. Có lẽ điều đặc biệt nhất trong khoảnh khắc hòa bình là con người bắt đầu nghĩ đến tương lai bằng một tâm thế khác. Người lính không còn chỉ nghĩ đến việc hoàn thành ngày hôm nay, mà có thể bắt đầu nghĩ về một ngày mai dài hơn. Nhưng niềm vui ấy chắc chắn cũng đi cùng những khoảng lặng. Bởi trong chiến tranh, không phải ai cũng có thể cùng nhau bước đến ngày hòa bình. Có những người đã gửi lại tuổi trẻ của mình ở một nơi nào đó, và vì thế niềm vui của người trở về luôn có một phần lặng im dành cho những người không còn hiện diện. Bác Lộc sau này có thể sống cuộc sống của một người trở về, nhưng ký ức về những năm tháng chiến tranh vẫn nằm đâu đó trong tâm trí. Hòa bình vì vậy không phải là một dấu chấm hết đơn giản. Nó là sự mở đầu cho một trách nhiệm khác: sống sao cho xứng đáng với những gì đã được trao lại. Nếu chiến tranh đòi hỏi người lính lòng dũng cảm để bảo vệ quê hương, thì hòa bình đòi hỏi con người sự tử tế, trách nhiệm và nỗ lực để xây dựng quê hương. Có lẽ đó cũng là điều bác Lộc muốn gửi đến thế hệ hôm nay. Các em sinh ra trong hòa bình có thể không hiểu hết cảm giác của một người từng chờ đợi ngày ấy, nhưng các em có thể hiểu giá trị của nó bằng cách trân trọng những gì mình đang có. Khi được đến trường, hãy biết rằng đó là một niềm hạnh phúc. Khi được sống bên cha mẹ, hãy biết yêu thương. Khi được lựa chọn tương lai, hãy biết sống có trách nhiệm. Và khi đất nước cần những người trẻ góp sức dựng xây, hãy đừng thờ ơ với trách nhiệm của mình. Hơn nửa thế kỷ đã trôi qua từ ngày bác Lộc nhập ngũ, nhưng hai chữ “hòa bình” vẫn không cũ đi. Bởi hòa bình chỉ thực sự có ý nghĩa khi con người biết giữ gìn nó bằng cách sống tốt hơn mỗi ngày. Có lẽ, điều xúc động nhất không nằm ở khoảnh khắc một người lính nghe tin chiến tranh kết thúc, mà nằm ở những ngày tháng sau đó, khi người lính trở về và nhìn thấy những đứa trẻ được lớn lên mà không phải biết chiến tranh là gì. Khi ấy, bác có thể hiểu rằng sự chờ đợi của cả một thế hệ cuối cùng đã có một câu trả lời. Và câu trả lời ấy chính là cuộc sống bình yên mà chúng ta đang có hôm nay.
