Khởi Nghĩa Ba Tơ - Tiếng Súng Dưới Chân Núi Ngàn Mây

Vào những ngày đầu tháng 3 năm 1945, tại huyện miền núi Ba Tơ (Quảng Ngãi), không khí chao đảo vì những biến động thời cuộc. Nhật hất cẳng Pháp, chính quyền thực dân sụp đổ trong chớp mắt. Giữa lúc muôn dân còn hoang mang trước thời cơ đột ngột, một ngọn lửa cách mạng bùng lên mãnh liệt dưới chân dãy Trường Sơn: Cuộc khởi nghĩa Ba Tơ do Tỉnh ủy Quảng Ngãi chỉ đạo.

Nơi đây vốn là chốn "nước độc rừng thiêng", nơi thực dân Pháp chọn để lập căng an trí nhằm giam giữ, vắt kiệt sức sống của những chiến sĩ cộng sản kiên trung. Nhưng chúng đã nhầm. Chính tại "ngục thất giữa ngàn mây" này, các đồng chí như Nguyễn Chánh, Phạm Kiệt, Trương Quang Giao... đã biến nơi tù tày thành trường học cách mạng. Họ không chỉ giữ vững khí tiết mà còn gây dựng mối tình đoàn kết keo sơn với đồng bào tộc người Hrê địa phương, biến tinh thần yêu nước thành sức mạnh tự do.

Đêm 11 tháng 3 năm 1945, lệnh khởi nghĩa cất lên. Lực lượng cứu quốc quân cùng nhân dân các dân tộc Ba Tơ, tay cầm súng, giáo mác, gậy gộc, như dòng thác đổ xuống tấn công đồn Ba Tơ. Trước sức mạnh bạt núi lấp sông và sự phối hợp nhịp nhàng của quân dân, binh lính trong đồn nhanh chóng tan rã, hạ súng đầu hàng. Ngay trong đêm, chính quyền nhân dân cách mạng đầu tiên ở vùng núi Quảng Ngãi được thành lập.

Ngay sau chiến thắng, Đội Lực lượng vũ trang Ba Tơ – tiền thân của Lực lượng vũ trang Quân khu 5 sau này – chính thức ra đời với 28 chiến sĩ ban đầu cùng những khẩu súng thô sơ chiếm được của địch. Lời thề "Sống chết cố súc với nhiệm vụ" vang lên giữa đại ngàn Ba Tơ không chỉ là lời hứa của 28 con người, mà là ý chí kiên cường của cả một dân tộc đang vươn mình đập tan xích xòng nô lệ.

Khởi nghĩa Ba Tơ không đơn thuần là một trận đánh thắng lợi. Đó là nhịp cầu nối liền ngọn lửa cách mạng giữa đồng bằng và miền núi, là bài học xuất sắc về việc chớp thời cơ, tự lực gánh sinh và dựa vào sức mạnh đoàn kết toàn dân. Ngọn lửa Ba Tơ đêm tháng Ba năm ấy đã nhanh chóng lan rộng, trở thành nguồn cảm hứng và tiền đề trực tiếp thúc đẩy làn sóng khởi nghĩa giành chính quyền trong Tám năm 1945 trên khắp dải đất miền Trung.