KHÔNG KHUẤT PHỤC TRƯỚC ĐÒN ROI KẺ THÙ
Tháng 5 năm 1970, đồng chí Trần Công Thành, khi đang đảm nhiệm chức vụ Đội phó tham mưu trưởng Huyện đội Đức Hòa, bị địch bắt và đưa qua nhiều nhà tù trước khi bị đày ra Phú Quốc. Tại đây, đồng chí phải chịu những hình thức tra tấn khắc nghiệt nhằm buộc khai báo, nhưng cuộc đấu tranh trong lao tù vẫn được tiếp nối bằng ý chí kiên định, tinh thần đoàn kết và quyết tâm giữ vững lập trường cách mạng.

Những đòn tra tấn nơi địa ngục trần gian
Trong cuộc kháng chiến giành độc lập, tự do cho dân tộc, nhiều chiến sĩ cách mạng đã phải trải qua những năm tháng tù đày khắc nghiệt. Đối với họ, nhà tù không chỉ là nơi bị giam giữ mà còn là nơi diễn ra cuộc đấu tranh quyết liệt nhằm bảo vệ khí tiết, giữ vững niềm tin và không để lộ những thông tin có thể gây tổn hại cho tổ chức cách mạng.
Đồng chí Trần Công Thành, nguyên Phó Bí thư Tỉnh ủy Long An, là một trong những người từng trải qua hoàn cảnh ấy. Theo hồi ký “Một thời sống và chiến đấu”, khi đang đảm nhiệm chức vụ Đội phó tham mưu trưởng Huyện đội Đức Hòa, đồng chí bị địch bắt vào tháng 5 năm 1970. Sau khi bị đưa qua các nhà tù Hố Nai, Biên Hòa, đồng chí bị đày ra Phú Quốc, giam tại khu B7, nơi dành cho sĩ quan miền Nam.
Theo lời kể được ghi lại trong tư liệu, tại đây, đồng chí đã phải đối mặt với nhiều hình thức tra tấn tàn khốc. Những biện pháp như “tàu bay giấy”, “tửu trụ”, roi điện, roi cá đuối, xát muối vào vết thương và ép uống nước xà phòng được sử dụng nhằm làm suy sụp thể xác, buộc người tù phải khai báo.
Đằng sau những hình thức tra tấn ấy là mục đích khai thác thông tin và làm lung lay ý chí của người chiến sĩ cách mạng. Khi không thể khuất phục bằng một biện pháp, địch tiếp tục thay đổi thủ đoạn, kết hợp bạo lực với những cách thức gây áp lực về tâm lý, đánh vào bản năng sinh tồn của con người.
Tư liệu ghi lại rằng trong những tháng ngày bị giam cầm tại Phú Quốc, đồng chí Trần Công Thành đã nếm trải những đòn tra tấn khắc nghiệt ấy. Tuy nhiên, bạo lực không làm đồng chí từ bỏ lập trường cách mạng. Cuộc đấu tranh trong nhà tù tiếp tục đòi hỏi người chiến sĩ phải giữ vững ý chí, không để nỗi đau thể xác chi phối trách nhiệm đối với đồng đội và tổ chức.
Ý chí không thể bị khuất phục
Đối với những người tù chính trị, giữ vững khí tiết không chỉ là quyết tâm của riêng mỗi cá nhân. Đó còn là trách nhiệm bảo vệ đồng đội, bảo vệ cơ sở cách mạng và không để kẻ thù khai thác thông tin phục vụ việc đàn áp phong trào đấu tranh.
Theo hồi ký, bên cạnh việc sử dụng bạo lực, địch còn tìm cách tác động vào tâm lý người tù bằng những thủ đoạn mua chuộc, dụ dỗ và gây dao động tư tưởng. Chúng tìm cách lợi dụng những người đầu hàng để thu thập thông tin, phục vụ mục đích chống phá cách mạng.
Trước tình hình ấy, những người tù chính trị phải giữ vững nguyên tắc, nâng cao cảnh giác và bảo vệ sự đoàn kết trong tập thể. Tư liệu nhấn mạnh phương châm “không biết không nghe”, “không hợp tác” như một cách đối phó trước những thủ đoạn khai thác thông tin của địch.
Những phương châm ấy cho thấy cuộc đấu tranh trong nhà tù không chỉ diễn ra bằng sự chịu đựng đòn roi. Người chiến sĩ còn phải giữ vững bản lĩnh chính trị, tỉnh táo trước những thủ đoạn tâm lý và có ý thức bảo vệ tổ chức. Trong hoàn cảnh bị cô lập, sự kiên định của mỗi người có ý nghĩa đối với sự an toàn của đồng đội và hoạt động cách mạng bên ngoài.
Câu chuyện của đồng chí Trần Công Thành giúp người đọc hình dung rõ hơn sự khắc nghiệt của cuộc sống trong nhà tù Phú Quốc. Những gì được ghi lại trong hồi ký không chỉ phản ánh những đau đớn về thể xác mà còn cho thấy cuộc đấu tranh bền bỉ để giữ vững lập trường và phẩm chất của người chiến sĩ cách mạng.
Giá trị của lòng kiên định
Năm 1973, sau Hiệp định Paris, đồng chí Trần Công Thành được trao trả tại bến sông Thạch Hãn. Sau một thời gian an dưỡng ở miền Bắc, đồng chí tiếp tục được phân công trở vào Nam nhận nhiệm vụ mới. Sau ngày đất nước thống nhất, đồng chí tiếp tục công tác trong quân đội và đảm nhiệm nhiều trọng trách tại địa phương.
Nhìn lại những năm tháng bị giam cầm, câu chuyện về đồng chí không chỉ là ký ức về sự khắc nghiệt của nhà tù mà còn là lời nhắc nhở về giá trị của lòng kiên định. Trong hoàn cảnh bị đe dọa cả thể xác lẫn tinh thần, việc giữ vững lập trường, bảo vệ đồng đội và không phản bội tổ chức đòi hỏi bản lĩnh cùng ý thức trách nhiệm sâu sắc.
Đối với thế hệ trẻ hôm nay, lòng kiên định có thể được thể hiện bằng việc sống trung thực, giữ lời hứa, có trách nhiệm với công việc, không dễ dàng từ bỏ mục tiêu chính đáng trước khó khăn và luôn đặt lợi ích chung bên cạnh lợi ích của bản thân.
Tìm hiểu câu chuyện của những người từng bị giam cầm tại nhà tù Phú Quốc giúp chúng ta hiểu rằng hòa bình và độc lập được xây dựng từ sự hy sinh, lòng dũng cảm và ý chí bền bỉ của nhiều thế hệ. Trân trọng những ký ức ấy cũng chính là góp phần gìn giữ truyền thống cách mạng, giáo dục lòng yêu nước và nhắc nhở mỗi người sống xứng đáng với những giá trị mà cha anh đã bảo vệ.
Nguồn tư liệu: Huỳnh Mỹ, “Một thời sống và chiến đấu”, ghi theo lời kể của đồng chí Trần Công Thành, cựu tù Phú Quốc, nguyên Phó Bí thư Tỉnh ủy Long An, sách Những ký ức không quên, trang 25–27.



