Khu căn cứ Tỉnh ủy Cần Thơ
Nằm ẩn mình giữa vùng sông nước Đồng bằng sông Cửu Long, khu căn cứ Tỉnh ủy Cần Thơ không chỉ là một di tích lịch sử cấp quốc gia, mà còn là biểu tượng sống động về tinh thần kiên cường, đoàn kết của quân và dân miền Tây trong những năm tháng kháng chiến chống Mỹ cứu nước. Nơi đây từng là trung tâm chỉ huy mọi hoạt động đấu tranh, góp phần quan trọng vào thắng lợi thống nhất đất nước năm 1975.
Vị trí và lịch sử hình thành hai căn cứ huyền thoại
Tỉnh ủy Cần Thơ trong thời kỳ kháng chiến đã đặt cơ quan tại nhiều địa điểm, trong đó có hai căn cứ ghi dấu ấn sâu đậm nhất, với những giai đoạn lịch sử riêng biệt:
Căn cứ Chìa Khóm (1965-1968): Tọa lạc tại ấp Thạnh Thắng, phường Hỏa Lựu, Thành phố Cần Thơ (Địa chỉ cũ: ấp Thạnh Thắng, xã Hỏa Lựu, huyện Phụng Hiệp, tỉnh Hậu Giang). Căn cứ này cách tỉnh lỵ Chương Thiện của địch chỉ 15km, nhưng nhờ địa hình sình lầy phức tạp và sự bao bọc của nhân dân, suốt 3 năm hoạt động luôn giữ được an toàn tuyệt đối, đóng góp quan trọng vào thắng lợi của Tổng tiến công và nổi dậy Xuân Mậu Thân 1968.
Căn cứ Bà Bái (tên dân gian, còn gọi là Phương Quới B, 1972-1975): Là căn cứ cuối cùng của Tỉnh ủy Cần Thơ trước ngày giải phóng, tọa lạc tại ấp Phương Quới, phường Phương Bình, Thành phố Cần Thơ (Địa chỉ cũ: ấp Phương Quới, xã Phương Bình, huyện Phụng Hiệp, tỉnh Hậu Giang). Được lựa chọn vì có mạng lưới kênh rạch bao bọc như chiến hào thiên nhiên, căn cứ này từng là nơi Ban Chấp hành Đảng bộ Cần Thơ chỉ huy các lực lượng vũ trang trong chiến dịch Tổng tiến công mùa Xuân 1975. nhandan baodaklak
Năm 1990, cả hai khu căn cứ đều được công nhận là Di tích Lịch sử - Văn hóa Quốc gia, ghi nhận giá trị đặc biệt về lịch sử và giáo dục truyền thống của đất nước. scribd
Những dấu ấn hào hùng không thể phai mờ
Cả hai căn cứ đều ghi dấu những giai đoạn ác liệt nhất của cuộc kháng chiến, với những câu chuyện bất khuất đi vào lịch sử:
Tại căn cứ Bà Bái, năm 1973 địch đã huy động 75 tiểu đoàn, cùng hàng trăm phi vụ máy bay ném bom và dàn pháo hạng nặng, hòng đánh bật Tỉnh ủy Cần Thơ ra khỏi địa bàn. Nhưng với sự kiên cường của cán bộ, chiến sĩ và sự ủng hộ của nhân dân, mọi hành động càn quét của địch đều thất bại thảm hại, Tỉnh ủy vẫn đứng vững để tiếp tục lãnh đạo phong trào cách mạng cho đến ngày giải phóng.
Tại căn cứ Chìa Khóm, nhiều gia đình dân địa phương đã âm thầm bảo vệ và tiếp tế cho cán bộ trong căn cứ. Điển hình là ông Võ Văn Sang (tên thường gọi Bảy Sạn), lúc mới 12 tuổi đã cùng mẹ giấu thuốc men của bộ đội dưới kênh Xà No để tránh bị địch phát hiện, nhiều lần thoát hiểm trong gang tấc, giữ vững được "căn cứ trong lòng dân" suốt những năm tháng khó khăn nhất.
Ngày nay, khi đến thăm các khu di tích, du khách vẫn có thể chiêm ngưỡng nhiều hiện vật, kỷ vật còn được lưu giữ như máy đánh chữ, đài bán dẫn, vũ khí và các dụng cụ sinh hoạt của cán bộ, chiến sĩ năm xưa. Hội trường chính của căn cứ Bà Bái được phục dựng nguyên mẫu với vật liệu địa phương như tre, tràm, lá dừa nước, tái hiện không gian làm việc bí mật nhưng đầy ý chí của những người lãnh đạo cách mạng.
Không chỉ là di tích, mà là điểm đến giáo dục truyền thống hấp dẫn
Hai khu căn cứ ngày nay không chỉ là nơi lưu giữ ký ức lịch sử, mà còn trở thành điểm đến yêu thích của du khách trong và ngoài nước, đặc biệt là thế hệ trẻ muốn tìm hiểu về quá khứ hào hùng của dân tộc. Ngoài việc tham quan khu di tích, du khách còn có thể khám phá thêm các địa điểm lân cận độc đáo:
Tại khu căn cứ Bà Bái, cách đó không xa là tượng đài kỷ niệm thành lập Tiểu đoàn Tây Đô - đơn vị hai lần được phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân, với lời thề hào hùng "Ra đi là chiến thắng, đánh là tiêu diệt".
Tại khu căn cứ Chìa Khóm, du khách có thể tham quan những cánh đồng khóm (dứa) Cầu Đúc bạt ngàn của xã Hỏa Lựu - vùng trồng khóm lớn nhất thành phố Cần Thơ, chiêm ngưỡng sự đổi thay của vùng đất ngày nay từ chiến trường ác liệt trở thành vùng kinh tế phát triển, đời sống nhân dân ấm no.
Để di chuyển đến khu căn cứ Bà Bái, du khách có thể đi theo Quốc lộ 61 hướng về Vị Thanh, qua thị trấn Cái Tắc khoảng 20km, đến ngã ba Cầu Mống rẽ vào Tỉnh lộ 927 thêm 8km là đến nơi. Con đường vào căn cứ hiện đã được trải nhựa phẳng lì, hai bên hàng cây bạch đàn cao vút tỏa bóng mát, tạo điều kiện thuận lợi cho du khách tham quan.
Nếu bạn muốn tìm hiểu thêm về lịch sử các di tích cách mạng khác ở miền Tây, hay cần gợi ý lịch trình tham quan các khu di tích này trong một ngày, tôi có thể cung cấp thêm thông tin chi tiết để bạn lên kế hoạch thuận tiện nhất.
