Khu phố Hoàng Văn Thụ

Đêm tháng 12 năm 1972, cái rét ngọt của miền Bắc không làm dịu đi cái không khí đặc quánh mùi thuốc súng. Còi báo động rú lên từng hồi dài, xé toạc sự tĩnh lặng của khu phố Hoàng Văn Thụ. Rồi, bầu trời rực sáng một cách tàn khốc. Những vệt lửa từ pháo đài bay B-52 rạch nát màn đêm, trút xuống lòng phố cổ những trận mưa bom hủy diệt.

Tiếng gọi trong màn đêm đổ nát

Sau những đợt rung chuyển kinh hoàng, cả khu phố sầm uất bỗng chốc chỉ còn là những hố bom hoắm và những đống gạch vụn khổng lồ cao quá đầu người. Khói bụi mù mịt khiến ánh trăng cũng trở nên xám xịt.

Trong sự im lặng đến tê người sau tiếng nổ, bỗng vang lên một tiếng kêu cứu thều thào dưới lòng đất. Như một bản năng sinh tồn mãnh liệt, từ những hầm tăng xê quanh đó, những bóng người lấm lem bùn đất và bụi vôi túa ra. Họ không kịp tìm xẻng, tìm cuốc; họ dùng chính đôi bàn tay trần của mình để bới, để cào vào đống đổ nát.

"Còn ai dưới này không?"

Ông giáo già vừa mới thoát khỏi căn nhà sập, tay vẫn còn run rẩy nhưng đã vội vã lao vào cứu gia đình người hàng xóm. Anh thợ điện vừa tan ca, vẫn nguyên bộ quần áo bảo hộ, quỳ sụp xuống bên một góc tường đổ, thét lớn: "Anh em ơi, tập trung phía này! Có tiếng trẻ con khóc!"

Dưới ánh đèn pin lờ mờ và ánh lửa cháy bập bùng từ những thân cây bị mảnh bom chém ngang, người ta thấy những cảnh tượng không thể nào quên. Những bàn tay tứa máu vì chạm vào gạch vỡ, những bờ vai gầy guộc cùng nhau bẩy những tảng bê tông lớn để mở đường sống cho đồng đội. Khi một người được kéo lên khỏi đống gạch, dù là người quen hay người lạ, tất cả đều vỡ òa trong những giọt nước mắt nghẹn ngào. Tình người lúc ấy giản đơn lắm: là sẻ chia một ngụm nước, là nhường nhau tấm chăn mỏng giữa cái lạnh thấu xương.

Phố Hoàng Văn Thụ: Bất khuất giữa lầm than

Có những gia đình vĩnh viễn không còn đủ thành viên, có những ngôi nhà chỉ còn là ký ức. Nhưng ngay trong đêm ấy, giữa những tiếng nấc nghẹn, người dân phố Hoàng Văn Thụ vẫn bảo nhau: "Mỹ nó đánh để mình sợ, mình càng phải đứng dậy!"

Sáng hôm sau, khi mặt trời lên chiếu qua làn khói xám, người ta lại thấy những người dân Thành Nam vai sát vai, quét dọn những đống đổ nát, dựng lại những căn chòi tạm. Phố Hoàng Văn Thụ sau trận B-52 không phải là một khu phố chết, mà là một khu phố của những trái tim rực cháy tình thương và ý chí.

Đó là một chương sử đẫm máu nhưng đầy kiêu hãnh của Nam Định. Nơi mà mỗi viên gạch vụn đều thấm đẫm tình đồng bào, và mỗi mạng người giữ được là một chiến công vang dội trước bạo tàn của quân thù.