Khúc Ca Liên Minh Và Cuộc Truy Kích Thần Tốc Thượng Lào 1953
Khúc Ca Liên Minh Và Cuộc Truy Kích Thần Tốc Thượng Lào 1953
Tháng 4 năm 1953, những cơn mưa đầu mùa bắt đầu trút xuống đại ngàn Việt - Lào. Giữa lúc Bộ Chỉ huy Pháp dưới thời Tướng Salan còn đang loay hoay củng cố đồng bằng Bắc Bộ sau thất bại ở Tây Bắc, thì một đòn đánh bất ngờ, táo bạo đã bùng nổ từ hướng biên giới.
Đó là lúc Chiến dịch Thượng Lào chính thức mở màn — cuộc tiến công liên minh lịch sử giữa Quân đội Nhân dân Việt Nam và Lực lượng Kháng chiến Pa-thét Lào.
Màn Bỏ Chạy Ở Sầm Nưa Và Cuộc Bám Đuổi Thần Tốc
Điểm đột phá chiến lược của liên quân chính là Sầm Nưa — nơi quân Pháp dựng lên một hệ thống phòng thủ kiên cố nhằm khống chế toàn bộ khu vực Thượng Lào.
Đêm 13 tháng 4 năm 1953, khi các đại đoàn chủ lực của ta (gồm Đại đoàn 308, 312, 316 và 304) vượt qua muôn vàn đèo cao, vực sâu áp sát Sầm Nưa, Tướng Salan hoảng loạn nhận ra mối nguy bị tiêu diệt hoàn toàn. Ngay lập tức, y ra lệnh cho toàn bộ lực lượng ở Sầm Nưa tháo chạy thụt mạng về hướng Xiêng Khoảng.
Nhìn thấy giặc bỏ đồn tháo chạy, Bộ Tổng Tư lệnh liên quân lập tức phát lệnh: "Bằng mọi giá phải truy kích, không cho địch co cụm!"
Một cuộc rượt đuổi vô cùng nghẹt thở và phi thường trong lịch sử quân sự bắt đầu. Các chiến sĩ Việt - Lào chỉ với đôi chân trần và cây súng trên tay, mang vác đạn dược nặng nề, đã băng rừng, lội suối, vượt qua những dãy núi đá vôi dốc đứng. Suốt 14 ngày đêm liên tục, quân ta vừa đi vừa ăn cơm nắm, đuổi theo sát gót địch trên chặng đường dài hơn 200 kilômét từ Sầm Nưa về đến Muống Hăm, Cánh Đồng Chum.
Bị truy kích gắt gao, quân Pháp rơi vào cảnh hỗn loạn, rã đám từng mảng. Hàng loạt toán quân địch bị tiêu diệt và bắt sống ngay trên đường rút chạy.
Mở Rộng Rừng Xanh, Nối Lền Hậu Phương
Thừa thắng xông lên, từ cuối tháng 4 đến giữa tháng 5 năm 1953, liên quân Việt - Lào tiếp tục phát triển mũi tiến công sang hướng sông Nam Hu (Luông Pha-băng) và Xiêng Khoảng. Các đồn bốt giặc lần lượt sụp đổ như quân cờ domino. Quân Pháp hoảng loạn buộc phải vội vã rút toàn bộ lực lượng còn lại về co cụm cố thủ tại hai "tập đoàn cứ điểm" dã chiến là Luông Pha-băng và Cánh Đồng Chum.
Ngày 18 tháng 5 năm 1953, Chiến dịch Thượng Lào kết thúc thắng lợi rực rỡ.
Chỉ trong hơn một tháng tác chiến, liên quân đã loại khỏi vòng chiến đấu hơn 2.800 tên địch, giải phóng một vùng rộng lớn hơn 28.000 (gồm toàn bộ tỉnh Sầm Nưa, một phần Xiêng Khoảng và Phông-xa-lỳ) với hơn 300.000 dân.
Bước Đệm Cho Lịch Sử
Chiến thắng Thượng Lào 1953 không chỉ trao cho Chính phủ Kháng chiến Lào một vùng căn cứ địa rộng lớn, an toàn để làm thủ đô kháng chiến, mà còn nối liền dải đất tự do từ Tây Bắc Việt Nam sang Thượng Lào.
Đặc biệt, cuộc tiến công này đã giáng một đòn chí mạng vào chiến lược của Pháp, buộc chúng phải xé lẻ lực lượng cơ động ra khắp chiến trường Đông Dương để ứng cứu. Chính thế bị động phân tán này đã xô đẩy quân Pháp đi đến quyết định nhảy dù xuống một thung lũng lòng chảo ở Tây Bắc vào cuối năm 1953 — nơi sau này trở thành "tập đoàn cứ điểm Điện Biên Phủ", điểm hẹn lịch sử định mệnh của cả cuộc chiến.
