Khúc Ca Thời Hoa Lửa

Phần 1: Gặp lại những nhân chứng lịch sử

Để hiểu thế nào là một "thời hoa lửa", chúng ta lật lại ký ức của những người trong cuộc — những cô gái năm xưa nay mái đầu đã bạc:

• Bà Nguyễn Thị Bích (Sinh năm 1949) – Nguyên Tiểu đội trưởng thuộc C552-P18, người trực tiếp sát cánh cùng 10 cô gái ngã ba Đồng Lộc trước ngày họ hy sinh.

Bà Bích bồi hồi nhớ lại: "Ngày ấy, chúng tôi ra trận mà trong ba lô chỉ có bộ quần áo vải thô, chiếc cuốc cào và vài quyển sổ chép thơ. Tuổi 18, 20 lúc đó không biết sợ chết là gì, chỉ sợ đường tắc, xe chở hàng vào miền Nam không qua được."

Phần 2: Tọa độ chết và những đôi tay san lấp hố bom

Mùa hè năm 1968, Ngã ba Đồng Lộc (Hà Tĩnh) trở thành mạch máu giao thông độc đạo. Đế quốc Mỹ tập trung đánh phá điên cuồng nhằm cắt đứt nguồn chi viện từ Bắc vào Nam. Trung bình mỗi ngày, mảnh đất này phải hứng chịu hàng trăm quả bom đủ các kích cỡ. Đất đá bị xới lên, cháy đen kịt, không một ngọn cỏ nào có thể mọc nổi.

Nhiệm vụ của bà Hòa, bà Bích và các đồng đội là ngay sau khi bom dứt, phải lao ra đường để đo lường hố bom, san lấp đất đá, rà phá bom nổ chậm để "mở đường cho xe anh qua".

Có những ngày, máy bay địch ném bom liên tục 5-7 đợt. Vừa lấp xong hố bom này, bom khác lại dội xuống. Bà Hòa (1950) kể lại trận bom tháng 7 năm ấy: "Bom nổ ngay sát cửa hầm, đất đá đổ ập xuống vùi lấp cả nhóm. Khi đồng đội bới được tôi lên, mồm miệng toàn đất, tai lùng bùng không nghe thấy gì. Nhưng vừa tỉnh lại, uống ngụm nước là lại cầm cuốc ra mặt đường ngay vì nghe tiếng còi xe vận tải đang chờ ở rìa rừng."

Phần 3: Tiếng hát át tiếng bom

Dù đối mặt với cái chết cận kề, cuộc sống của các nữ TNXP thời hoa lửa vẫn tràn đầy sự lãng mạn. Giữa những khoảng lặng hiếm hoi của tiếng bom, họ chải tóc cho nhau, chia nhau từng ngụm nước suối hay quả bồ kết khô để gội đầu.

Bà Nguyễn Thị Bích (1949) chia sẻ về một kỷ niệm không bao giờ quên: "Tiểu đội hồi đó có nhiều cô khéo tay lắm. Đêm xuống, dưới ánh đèn dầu hỏa tự chế bằng vỏ lựu đạn, chúng tôi lại ngồi thêu gối, thêu khăn tay để gửi tặng các anh chiến sĩ lái xe đi qua trạm. Chúng tôi hát cho nhau nghe, tiếng hát át cả tiếng gầm rú của máy bay phản lực."

Phần 4: Sự hy sinh và lời thề của người ở lại

Đỉnh điểm của sự khốc liệt là ngày 24 tháng 7 năm 1968, trận bom định mệnh đã cướp đi sinh mạng của 10 cô gái trẻ thuộc Tiểu đội 4 khi họ đang làm nhiệm vụ. Sự mất mát quá lớn khiến cả trận địa lặng đi trong nước mắt.

Nhưng nỗi đau không làm họ chùn bước. Ngay đêm hôm đó, bà Bích, bà Hòa cùng hàng trăm chiến sĩ, TNXP khác lại gạt nước mắt, tay bám chặt cuốc xẻng, vừa khóc vừa xúc đất lấp hố bom. Họ hiểu rằng, cách duy nhất để trả thù cho đồng đội và xứng đáng với sự hy sinh đó là giữ cho mạch máu giao thông không bao giờ bị ngắt quãng.

Lời kết: Chiến tranh đã lùi xa, những hố bom năm xưa ở Ngã ba Đồng Lộc giờ đã được thay thế bằng những đồi thông xanh ngắt. Nhưng đối với những nhân chứng như bà Bích (1949) hay bà Hòa (1950), "thời hoa lửa" ấy chưa bao giờ tắt. Nó vẫn sống mãi trong những vết sẹo khi trái gió trở trời, và trong cả những giọt nước mắt mỗi lần nhớ về những người đồng đội đã gửi lại tuổi thanh xuân ở tuổi hai mươi.