Khúc Cánh Tay Thép Bên Đồn Đông Khê

Tháng 9 năm 1950, Chiến dịch Biên giới Thu Đông mở màn bằng trận đánh then chốt vào cụm cứ điểm Đông Khê (Cao Bằng). Đây là cứ điểm phòng ngự kiên cố của Pháp dọc theo Đường số 4, được bao bọc bởi hệ thống tường thành dày, nhiều tầng tháp canh và lô cốt boong-ke bằng bêtông cốt thép. Để mở đường cho đại quân ta xung phong, các tổ bộc phá của Trung đoàn 174 nhận nhiệm vụ cảm tử: ôm những khối bộc phá nặng hàng chục cân tiếp cận và phá sập các tường thành dưới làn mưa hỏa lực của giặc.

Đồng chí La Văn Cầu, một người con của dân tộc Tày quê ở Cao Bằng, khi ấy mới tròn 18 tuổi, là tiểu đội trưởng bộc phá. Anh có dáng người rắn rỏi, đôi mắt sáng ngời lòng quyết tâm và một ý chí dũng cảm phi thường được rèn luyện qua những ngày tháng hành quân gian khổ.

Đêm ngày 16 tháng 9, trận đánh vào đồn Đông Khê bước vào giai đoạn quyết liệt nhất. Địch từ trong các lô cốt bắn đại liên quét rát mặt đất, ghim chặt mũi tiến công của quân ta trước hàng rào kẽm gai. Khói súng và bụi đất bốc lên khét lẹt. Lệnh phát động đánh bộc phá mở cửa mở vang lên.

La Văn Cầu ôm khối bộc phá nặng 12kg, lầm lũi trườn lên giữa làn đạn vạch đường đỏ rực. Khi anh vừa áp sát được góc tường thành của chiếc lô cốt mẹ thì một quả pháo của địch nổ ngay cạnh bên. Sức nổ kinh hoàng hất văng anh xuống một hố bom.

Khi tỉnh lại, đầu óc anh vang lên u u, toàn thân ê ẩm. Anh nhận ra cánh tay phải của mình đã bị mảnh pháo đánh trúng, gãy nát và rủ xuống, máu tuôn ra xối xả đẫm cả vạt áo chiến sĩ. Một mảnh đạn khác cũng găm trúng má bên phải làm khuôn mặt anh loang lổ máu.

Nỗi đau đớn thể xác ập đến thấu tận tâm can. Thế nhưng, nhìn về phía trước, hòn lô cốt giặc vẫn đang điên cuồng nhả đạn cày nát đội hình đồng đội phía sau. Ý nghĩ "Phải phá sập lô cốt, mở đường cho bộ đội" lập tức đè bẹp cơn đau.

La Văn Cầu dùng tay trái cố ôm lấy khối bộc phá để bò tiếp, nhưng cánh tay phải bị gãy nát cứ lòng thòng, vướng vào các cành cây, rặng gai khiến anh không thể di chuyển nhanh được. Trong khoảnh khắc sinh tử ấy, người chiến sĩ Tày đã đưa ra một quyết định khiến ai nấy đều phải rùng mình nể phục.

Anh bò lùi lại một đoạn ngắn gặp đồng chí Lý Văn Páp đang nằm bên cạnh, liền chỉ vào cánh tay phải gãy nát của mình và nói giọng đanh thép: "Anh Páp! Anh dùng dao chặt phắt cánh tay này đi cho tôi khỏi vướng!"

Đồng chí Páp nhìn vết thương của bạn, tay chân run rẩy, không nỡ ra tay. La Văn Cầu nghiêm mặt, quát lớn: "Chặt đi! Chặt nhanh cho tôi còn ôm bộc phá lên đánh giặc! Trận địa không thể chờ!"

Trước ý chí sắt đá của đồng đội, đồng chí Páp gạt nước mắt, rút chiếc dao găm chiến lợi phẩm, dứt khoát chặt đứt khúc cánh tay phải đang lòng thòng của Cầu, rồi nhanh chóng dùng băng cá nhân buộc chặt vết thương để cầm máu.

Cánh tay phải đã mất, chỉ còn lại một cánh tay trái, La Văn Cầu dùng răng và tay trái ghì chặt khối bộc phá 12kg sát vào lồng ngực. Anh lầm lũi trườn lên trên bãi cát đầy mìn và đạn xới. Bằng một nghị lực phi thường vượt qua giới hạn của con người, anh tiếp cận sát chân lô cốt mẹ, khéo léo dùng tay trái giật kíp nổ rồi rướn người nhét khối bộc phá vào lỗ châu mai của địch, trước khi lộn người lăn xuống rãnh hào.

Ầm!

Một tiếng nổ chát chúa rung chuyển mặt đất Đông Khê. Chiếc lô cốt mẹ kiên cố nhất của giặc bị đánh sập hoàn toàn, họng đại liên im bặt. Cửa mở đã thông, tiếng loa xung phong vang dội, hàng ngàn chiến sĩ ta ào ạt lao lên làm chủ trận địa, giải phóng hoàn toàn cứ điểm Đông Khê.

Khi trận đánh kết thúc, La Văn Cầu ngất đi vì mất máu quá nhiều, nhưng nụ cười kiêu hãnh vẫn nở trên môi anh. Chiến công thần kỳ của anh đã trở thành ngọn đuốc thắp sáng phong trào thi đua giết giặc lập công trên khắp các mặt trận lúc bấy giờ.

Anh hùng La Văn Cầu đã đi vào lịch sử thời hoa lửa như một tượng đài bằng thép về ý chí quật cường của con người Việt Nam. Khúc cánh tay gửi lại đất mẹ Đông Khê của anh đã hóa thành biểu tượng bất tử, chứng minh rằng: dẫu thân thể có chịu sự tàn phá của bom đạn, nhưng một khi trái tim đã rực cháy lòng yêu nước và khát vọng tự do, người chiến sĩ có thể vượt qua mọi nghịch cảnh để hoàn thành sứ mệnh thiêng liêng với Tổ quốc.