Khúc Dương Cầm Trên Mảnh Bom Đặc Công

Mùa hè năm 1972, mảnh đất Quảng Trị như một lòng chảo lửa khổng lồ hứng chịu hàng vạn tấn bom đạn. Chàng trai 20 tuổi Nguyễn Minh Tiến ngày ấy là chiến sĩ đặc công nước, quen với những đêm lặn ngụp dưới dòng sông Thạch Hãn đầy mảnh đạn găm để tiếp tế và bảo vệ huyết mạch giao thông.

Đêm đó, sau một trận pháo kích dữ dội của địch, đơn vị của Tiến rút về ẩn nấp trong một hang đá nhỏ bên bờ sông. Ai nấy đều mệt lả, áo quần sũng nước và nhuốm máu của đồng đội. Không khí đặc quánh sự căng thẳng và mùi thuốc súng.

Để xua đi cái tĩnh lặng đến đáng sợ của cái chết đang cận kề, Tiến lục trong ba lô ra chiếc kèn harmonica nhỏ xíu – báu vật duy nhất anh mang theo từ Hà Nội. Nhưng chiếc kèn đã bị móp méo, mất lưỡi gà do va đập lúc anh bò qua bãi đá. Nhìn sự tiếc nuối hiện rõ trên gương mặt chàng trai trẻ, một đồng đội tên Nam đã nhặt một mảnh vỏ bom còn khét lẹt mùi thuốc súng vừa rơi trước cửa hang, dùng dao găm mài nhẵn các cạnh rồi đưa cho Tiến: "Mày là nghệ sĩ, không có kèn thì gõ nhịp lên đây, tao hát!"

Tiến đón lấy mảnh bom nặng trịch. Anh dùng một chiếc đinh gỉ gõ nhẹ lên bề mặt kim loại. Kỳ lạ thay, thanh âm vang lên không chói tai mà boong boong, trong trẻo như tiếng chuông nhà thờ. Giữa cái hang ẩm ướt, Tiến bắt đầu dùng đôi tay thô ráp của người lính đặc công gõ lên mảnh vỏ bom ấy, đệm nhạc cho Nam hát khe khẽ bài “Câu hò bên bến Hiền Lương”.

Tiếng gõ nhịp thanh thoát, ngân vang, len lỏi qua từng vách đá, át đi cả tiếng bom dội xa xa từ phía thành cổ. Những người lính khác vốn đang nhắm nghiền mắt vì kiệt sức, từ từ mở mắt ra, mỉm cười. Trong khoảnh khắc đó, mảnh bom – thứ vốn được chế tạo để hủy diệt sự sống – lại trở thành một thứ nhạc cụ kỳ diệu, nuôi dưỡng niềm tin và khát vọng hòa bình của những người lính trẻ.

Trận chiến năm ấy, Nam đã ngã xuống trong một chuyến vượt sông sau đó, nhưng anh Nguyễn Minh Tiến may mắn sống sót trở về. Mảnh vỏ bom định mệnh đêm hôm đó đã được anh giữ lại suốt cuộc đời như một chứng nhân vô giá. Đối với ông Tiến của những năm tháng hòa bình, đó không chỉ là một mảnh sắt vụn của chiến tranh, mà là một "khúc dương cầm" bất tử của thời hoa lửa – nơi cái đẹp và tình đồng chí đã chiến thắng bom đạn hủy diệt.