Khúc Thừa Dụ – Người mở đầu thời kỳ tự chủ

Khúc Thừa Dụ là một nhân vật có vai trò đặc biệt quan trọng trong lịch sử Việt Nam cuối thế kỷ IX đầu thế kỷ X. Ông xuất thân từ vùng Hải Dương và là một hào trưởng có uy tín trong khu vực. Vào thời điểm đó, chính quyền nhà Đường đã suy yếu nghiêm trọng, trong khi các lực lượng địa phương ở Giao Châu ngày càng có xu hướng tự chủ.

Năm 905, Khúc Thừa Dụ tiến vào thành Đại La và được người dân ủng hộ. Ông tự xưng Tiết độ sứ, một chức danh vốn thuộc hệ thống chính quyền nhà Đường. Tuy nhiên, việc một hào trưởng người Việt nắm quyền ở Giao Châu trên thực tế đã tạo ra một bước chuyển quan trọng về quyền tự chủ.

Khúc Thừa Dụ không tiến hành một cuộc chiến tranh lớn mà chủ yếu tận dụng thời cơ nhà Đường suy yếu để giành quyền kiểm soát đất nước. Ông nhanh chóng xây dựng bộ máy cai quản và thực hiện một số thay đổi về thuế khóa, hành chính nhằm giảm bớt sự kiểm soát của chính quyền phương Bắc.

Sau khi Khúc Thừa Dụ qua đời, con trai ông là Khúc Hạo tiếp tục công việc. Khúc Hạo tiến hành nhiều cải cách hành chính, tổ chức lại các đơn vị địa phương và xây dựng nền tảng quản lý độc lập hơn.

Mặc dù Khúc Thừa Dụ không phải là một vị vua theo nghĩa truyền thống, ông có vị trí rất quan trọng trong quá trình Việt Nam thoát khỏi sự kiểm soát kéo dài của nhà Đường. Những bước đi của ông và dòng họ Khúc đã tạo tiền đề cho chiến thắng Bạch Đằng của Ngô Quyền năm 938.