KHÚC TRÁNG CA BẤT TỬ NGÀY 12 THÁNG 7
Trên mảnh đất hình chữ S thấm đẫm máu hồng, có vô vàn địa danh đã hóa thân thành huyền thoại. Nhưng hiếm có nơi nào bi thương và tráng lệ tột cùng như mặt trận Vị Xuyên (Hà Giang) — "sẹo chiến tranh" kéo dài suốt một thập kỷ (1979 – 1989). Nơi đây, trong cái khắc nghiệt ác liệt nhất của thời gian từ 1984 đến 1989, súng đạn không ngơi, máu không ngừng chảy, biến những điểm cao biên cương thành những nấm mồ tập thể khổng lồ.
Chiến tranh tại Vị Xuyên không chỉ là những trận đánh, mà là một sự nung nấu tàn khốc đến mức được lịch sử ví như "lò vôi thế kỷ". Kẻ thù trút xuống đây hàng vạn quả pháo đêm ngày, cày nát từng vách đá, nung đỏ cả những Điểm cao biên cương rực lửa như 685, 772, 1030. Đá trắng núi rừng Vị Xuyên bị pháo nổ tơi tả thành bột mịn như vôi bột, nhưng chí khí của những người lính Việt Nam thì vững như đá núi.
"Sống bám đá đánh địch, chết hóa đá bất tử."
— Lời thề khắc trên báng súng của Anh hùng liệt sĩ Nguyễn Viết Ninh tại mặt trận Vị Xuyên
Và trong chuỗi ngày "địa ngục trần gian" ấy, ngày 12/7/1984 (Chiến dịch MB84) đã cắm một dấu mốc đau thương, chấn động lịch sử. Đó là một ngày mà chỉ trong vòng 24 giờ, dưới cơn mưa xối xả của đạn pháo tại xã Thanh Thủy, hơn 1.000 cán bộ, chiến sĩ đã vĩnh viễn nằm lại nơi rừng núi sương lạnh. Riêng Sư đoàn 356 đã tổn thất 593 người, máu thắm đỏ từng vách đá, thung sâu. Có người xác thân hòa vào đá núi, có người vùi sâu trong những hang hào đổ nát đến nay vẫn chưa thể xác định thông tin.
Ngày 12/7 kể từ đó đã trở thành "Ngày Giỗ trận" thiêng liêng — một ngày giỗ chung thấm đẫm nước mắt của những cựu chiến binh Sư đoàn 356, Sư đoàn 312, Sư đoàn 313... từ khắp mọi miền Tổ quốc rưng rưng tìm về đất cũ để dâng hương cho những đồng đội đã hóa thân thành dáng hình xứ sở.
Để bảo vệ dải biên cương thiêng liêng, hơn 4.000 chiến sĩ đã hy sinh và hơn 9.000 người khác mãi mãi mang trên mình những vết thương tàn phế. Cái giá để giữ vững từng tấc đất quê hương là vô cùng to lớn.
Nhiều thập kỷ đã trôi qua, Vị Xuyên giờ đây tĩnh lặng đến nao lòng dưới lớp sương mù biên giới. Nhưng nỗi đau thì vẫn còn đó. Hàng ngàn ngôi mộ ở Nghĩa trang Liệt sĩ Quốc gia Vị Xuyên và vô số những anh hùng vẫn đang nằm lại giữa đại ngàn chưa thể quy tập chính là minh chứng cho cái giá vĩ đại của độc lập, tự do.
Máu của các anh đã hòa vào lòng đất, sự hy sinh của các anh đã viết nên bản hùng ca bi tráng nhất về lòng yêu nước — một ngọn lửa bất tử sưởi ấm niềm tự hào dân tộc cho muôn đời sau!


