“KHÚC TRÁNG CA BÊN DÒNG MÊ KÔNG”

Trong ký ức của những người già ở xã Kim Phú, huyện Yên Sơn (nay thuộc thành phố Tuyên Quang), Lương Sơn Tuyết năm ấy là một chàng trai người Tày khôi ngô, có đôi mắt sáng và nụ cười hiền hậu. Sinh ra trên mảnh đất thấm đẫm tiếng vọng của chiến thắng Sông Lô lịch sử, từ nhỏ Tuyết đã lớn lên cùng những câu chuyện kể về bóng áo chàm che chở cho Bác Hồ ở lán Nà Nưa, về ngọn lửa cách mạng rực cháy giữa ngàn khơi Tân Trào. Những điều thiêng liêng ấy cứ thế thấm vào máu thịt, nuôi dưỡng trong anh một lý tưởng sống cao đẹp.

Năm tháng trôi qua, chàng trai xứ Tuyên mười tám đôi mươi ấy lên đường nhập ngũ. Với sự thông minh và lòng quả cảm, anh nhanh chóng trở thành một sĩ quan dày dặn kinh nghiệm, giữ chức Thượng úy, Đại đội trưởng Đại đội 3 thuộc Sư đoàn 8, Quân khu 9.

Mùa xuân năm 1979, khi những cánh hoa đào ở quê nhà Tuyên Quang còn đang khoe sắc, thì ở dải biên giới Tây Nam, tiếng súng đã vang lên dồn dập. Chế độ diệt chủng Pol Pot tàn bạo không chỉ giày xéo lên máu xương đồng bào ta ở biên giới, mà còn đẩy đất nước Chùa Tháp vào thảm họa diệt vong. Nghe theo tiếng gọi quốc tế cao cả, Lương Sơn Tuyết cùng các đồng đội khoác ba lô, vượt biên giới, tiến vào chiến trường Campuchia với một tâm thế kiên cường: Đi để hồi sinh một dân tộc.

Một ngày đầu năm 1979, đại đội của Lương Sơn Tuyết nhận nhiệm vụ đánh chiếm một cứ điểm then chốt nằm dọc bên bờ sông Mê Kông. Đây là "nút thắt" hiểm yếu, nếu không triệt hạ được nó, đại quân của ta sẽ bị chặn đứng, và cánh quân bạn cũng rơi vào thế gọng kìm nguy hiểm.

Trời mờ sáng, sương mù trên dòng sông chưa kịp tan thì trận chiến đã bùng nổ dữ dội. Địch cậy có công sự kiên cố, hỏa lực từ các lô cốt ngầm của chúng quét ra liên hồi như vãi đạn. Tiếng súng đại liên, súng cối nổ chát chúa xé toạc không gian. Mặt đất rung chuyển, khói bom mịt mù hòa lẫn với màu đất đỏ.

"Xung phong!" – Tiếng hô của Lương Sơn Tuyết vang lên giữa làn đạn.

Nhưng hỏa lực của địch quá mạnh. Từng loạt đạn dại găm chi chít trước trận địa. Một góc đội hình của đại đội bị chững lại, vài chiến sĩ trẻ đã ngã xuống. Nhìn đồng đội nằm lại trên mảnh đất lạ, tim Lương Sơn Tuyết thắt lại. Anh hiểu rằng, mỗi một giây chần chừ lúc này phải trả giá bằng chính mạng sống của anh em, và nhiệm vụ của toàn sư đoàn sẽ bị đe dọa.

Ánh mắt anh rực lửa, dừng lại ở ổ hỏa lực trung tâm đang khạc đạn điên cuồng từ phía triền đá.

"Đồng chí phó! Thay tôi chỉ huy đại đội!"

Nói rồi, không đợi một giây nào, Lương Sơn Tuyết lao mình ra khỏi công sự. Anh ôm chặt khối bộc phá trước ngực, lợi dụng những gờ đất, những thân cây dừa đổ rạp để trườn lên. Phía sau anh, đồng đội bắn áp chế để yểm trợ.

"Đoàng!" – Một quả đạn cối nổ tung cách anh vài mét. Sức ép của vụ nổ hất văng Tuyết vào một hố bom. Khi anh tỉnh lại sau vài giây choáng váng, một cơn đau nhói từ bắp chân truyền lên óc. Máu đỏ đã nhuộm đẫm ống quần lính. Một mảnh đạn đã găm sâu vào chân anh.

Địch phát hiện ra bóng áo xanh đang tiếp cận, chúng tập trung hỏa lực bắn xối xả về phía hố bom. Tình thế ngàn cân treo sợi tóc. Lương Sơn Tuyết cắn chặt môi đến bật máu để ngăn tiếng rên rỉ vì đau đớn. Anh tự nhủ: "Không được dừng lại. Đằng sau là đồng đội, là Tổ quốc".

Bằng ý chí thép của người con núi rừng xứ Tuyên, anh nén đau, dùng một tay và hai đầu gối bò trườn trên mặt đất sũng máu. Chậm rãi nhưng kiên định, anh áp sát được vào vách đá của lô cốt chính.

Tiếng súng đại liên của địch ở ngay trên đầu, gầm rú điên cuồng. Lương Sơn Tuyết dùng chút sức lực cuối cùng, rướn người lên, giật kíp nổ bộc phá rồi đẩy mạnh khối thuốc nổ vào lỗ mai nha của địch.

"Ầm!"

Một tiếng nổ kinh hoàng rung chuyển cả bờ sông Mê Kông. Lô cốt địch nổ tung, khói đen cuồn cuộn bốc lên cao. Ổ hỏa lực nguy hiểm nhất đã bị dập tắt hoàn toàn.

Nhưng ngay trong khoảnh khắc khói đạn ấy, những viên đạn cuối cùng từ một khẩu súng máy xéo qua đã găm thẳng vào ngực áo của người đại đội trưởng anh hùng. Lương Sơn Tuyết ngã xuống. Đôi mắt anh nhìn về phía dòng sông Mê Kông đang cuồn cuộn chảy, rồi từ từ khép lại. Anh ra đi khi tuổi đời còn rất trẻ, khi lời hứa trở về ăn bữa cơm muộn cùng mẹ ở Kim Phú mãi mãi không thể thực hiện được nữa.

"Trả thù cho Đại đội trưởng! Xung phong!"

Tiếng hét căm hờn của các chiến sĩ Đại đội 3 vang lên như sấm dậy. Sự hy sinh của Lương Sơn Tuyết đã hóa thành ngọn lửa bùng cháy trong lòng mỗi người lính. Họ lao lên như những mãnh thú, đập tan hoàn toàn tuyến phòng ngự của địch, mở toang cửa ngõ cho đại quân tiến vào giải phóng đất nước bạn.

Chiến tranh qua đi, Thượng úy Lương Sơn Tuyết được Đảng và Nhà nước truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng Vũ trang Nhân dân.